II SA/Gl 819/10
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-09-28
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie przebywającej w zakładzie karnym i posiadającej bardzo niski dochód można przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna, która wykaże, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i mieć ustanowionego adwokata z urzędu. W przypadku skarżącego przebywającego w zakładzie karnym, z bardzo niskim dochodem i obowiązkiem alimentacyjnym, odmowa przyznania prawa pomocy zamknęłaby mu drogę do sądu, co jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Skarżący Ł. O., przebywający w zakładzie karnym, złożył skargę na decyzję Wojewody dotyczącą wymeldowania. W trakcie postępowania wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu, wskazując na brak dochodów poza niskim wynagrodzeniem za pracę w zakładzie karnym oraz obowiązek alimentacyjny na rzecz córki. Przedstawił zaświadczenie potwierdzające jego dochody z pracy w zakładzie karnym.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niego adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 28 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ł. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu
Zarządzeniem z dnia 10 sierpnia 2010 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł – zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W piśmie procesowym z dnia [...]r. Ł. O. wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu ze względu na fakt, iż przebywając w zakładzie karnym nie uzyskuje żadnego dochodu, a więc nie stać go zarówno na poniesienie wydatku związanego z kosztami sądowymi jak i opłacenie usług świadczonych przez wykwalifikowanego pełnomocnika, a ponadto jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym na rzecz małoletniej córki w kwocie 250 zł. Następnie, wniosek ten złożył na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, potwierdzając okoliczności wcześniej podniesione. Na wezwanie referendarza sądowego skarżący przedstawił zaświadczenie wystawione przez Kierownictwo placówki penitencjarnej, w której osadzony jest skarżący, z którego wynika, że jest on zatrudniony jako pomoc kuchenna a w miesiącach sierpniu i wrześniu z tego tytułu uzyskał dochód odpowiednio: 156 i 312 zł brutto.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy.
Skarżący przebywając w zakładzie karnym jest ograniczony w możliwości znalezienia zatrudnienia. W tego rodzaju sytuacji w grę wchodzi w zasadzie wyłącznie zatrudnienie w przedsiębiorstwie prowadzonym przez placówkę penitencjarną, jednakże nie każdy zakład karny prowadzi tego rodzaju przedsiębiorstwo. Wnioskodawca jest zatrudniony, jednakże jego dochód netto wynosi kilkadziesiąt złotych miesięcznie (we sierpniu była to kwota 29,43 zł, zaś we wrześniu 56,78 zł). Nie może również liczyć na wsparcie rodziny w tym zakresie, będąc zarazem zobowiązany do świadczenia alimentacyjnego na rzecz córki. W tej sytuacji odmowa przyznania prawa pomocy oznaczałaby zamknięcie skarżącemu drogi do sądu.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło