II SA/Gl 82/06

PostanowienieWSA w Gliwicach2006-10-17

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Barbara Brandys-Kmiecik, Maria Taniewska-Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona po terminie, bez wniosku o przywrócenie terminu i przez podmiot nieposiadający legitymacji procesowej, podlega odrzuceniu?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona po upływie 30-dniowego terminu, bez wniosku o przywrócenie terminu i przez podmiot nieposiadający legitymacji procesowej (interesu prawnego), podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 PPSA. Termin do wniesienia skargi jest terminem ustawowym, procesowym i prekluzyjnym, a jego uchybienie sąd uwzględnia z urzędu.
Stan faktyczny
Wójt Gminy W.G. został zobowiązany do rozbiórki ogrodzenia. Po uchyleniu tej decyzji i umorzeniu postępowania przez Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., J.W. złożył skargę do WSA w Gliwicach. Skarga została wniesiona po terminie i przez podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym i nie wykazał interesu prawnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędziowie Asesor WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.) Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka Protokolant starszy referent Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2006 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: odrzucić skargę. Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. z dnia [...]r. nr [...] (l.dz. [...]) nakazano Wójtowi Gminy W.G. dokonać rozbiórki ogrodzenia działek o nr ewid. Gr. [...] od strony ul. [...] w W.G. Powyższa decyzja została wydana w konsekwencji niewykonania przez Wójta Gminy W.G. obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia [...]r., wydanego w trybie art. 49b ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003r. nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm.) dotyczącego przedstawienia stosownej dokumentacji związanej z budową tegoż ogrodzenia. W wyniku rozpatrzenia odwołania Wójta Gminy W.G. decyzją z dnia [...]r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie. W dniu [...]r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynęła skarga J.W. na powyższą decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] wraz z odpowiedzią organu odwoławczego. W zarzutach skargi strona podkreśliła naruszenie prawa materialnego, poplecznictwo i niechlujstwo urzędnicze. Natomiast w odpowiedzi na tą skargę organ odwoławczy wskazał na brak przymiotu strony skarżącego w sprawie realizacji przedmiotowego ogrodzenia. Podkreślić należy, że decyzje organów obu instancji nie zostały doręczone skarżącemu gdyż oba organy nie uznały go za stronę postępowania. Treść decyzji udostępniono J.W. w trybie ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. nr 112, poz. 1198 ze zm.). Natomiast stronom uczestniczącym w tymże postępowaniu doręczono w/w decyzję ostateczną w dniu [...]r. Podnieść również należy, że pismem datowanym z dnia [...]r. J.W. zawiadomił Prokuratora Rejonowego w Ż. o przedmiotowej sprawie, jednak Prokurator nie zgłosił przystąpienia do postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w art. 53 § 1 stanowi, że skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Natomiast w świetle przepisu art. 54 Art. 54. § 1. § 1 powołanej ustawy skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W rozpatrywanej sprawie zaskarżona decyzja została doręczona stronom postępowania tj. odwołującemu się Wójtowi Gminy W.G. oraz Ośrodkowi Promocji Gminy w dniu [...]r. zatem upływ terminu do wniesienia skargi następował w dniu [...]r. ([...]). Skarga zaś jest datowana z dnia [...]r. i wpłynęła do siedziby Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w dniu [...]r., a więc z uchybieniem terminu ustawowo określonego w art. 53 § 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podkreślić należy, że w oparciu o art. 83 § 1 powoływanej ustawy terminy oblicza się według przepisów prawa cywilnego. W świetle zaś regulacji Kodeksu cywilnegoart. 111 § 1 - termin oznaczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia. Jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło /§ 2./. Ustawowy termin w przypadku podmiotu, który nie brał udziału w postępowaniu, liczy się od daty doręczenia decyzji ostatniej ze stron. W świetle bowiem orzecznictwa Naczelnego Sądu administracyjnego osoba, która nie biorąc udziału w postępowaniu administracyjnym uważa jednak, że ma interes prawny w tym postępowaniu zachowuje termin do wniesienia środka zaskarżenia, gdy wniesie je w terminie w jakim mogła je wnieść strona, której jako ostatniej doręczono decyzję, postanowienie czy inny akt (vide: Wyrok NSA z dnia 27 marca 2002 r. o sygn. akt II SA/Gd 3429/2001). Nadmienić także należy, ze termin do wniesienia skargi jest terminem ustawowym, procesowym i prekluzyjnym. Jest terminem ustawowym, a więc niedopuszczalne jest jego skrócenie lub przedłużenie przez sąd, gdyż możliwości takie odnoszą się tylko do terminów sądowych. Jest terminem prekluzyjnym w tym znaczeniu, że jego upływ sąd uwzględnia z urzędu i z tej przyczyny odrzuca wniesioną skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2. Jest terminem procesowym, a więc w razie jego uchybienia dopuszczalne jest przywrócenie go skarżącemu jeśli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło nie z jego winy (art. 86-89). Jednakże skarżący w tym zakresie nie zgłosił żadnego wniosku. Zatem wobec uchybienia 30-dniowemu terminowi i nieuprawdopodobnienia, że nastąpiło to bez winy skarżącego skarga podlega odrzuceniu. Podkreślić także należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności złożonej skargi uniemożliwiał również brak legitymacji skargowej J.W. W świetle art. 50 Art. 50. § 1. § 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2). Legitymację skargową określono w wyż. cyt. art. 50 przez wyróżnienie atrybutu interesu prawnego (legitymacja materialna) oraz wskazanie podmiotów, które, mimo braku takiego interesu, są uprawnione do wniesienia skargi (legitymacja formalna) – tj. prokurator i Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie swej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób z zastrzeżeniem jednak, że brała ona udział w postępowaniu administracyjnym. Natomiast w rozpatrywanej sprawie ani Prokurator ani Rzecznik nie zgłosili swego uczestnictwa. Skarżący natomiast w żaden sposób nie wykazał uprawnienia, które przysługiwałoby mu w celu ochrony jego interesu prawnego. Prawo bowiem do wniesienia skargi w cudzej sprawie, ze względu na konieczność ochrony również obiektywnego porządku prawnego przysługuje wyłącznie w/w podmiotom instytucjonalnym, którym została przyznana legitymacja procesowa do wniesienia skargi ze względu na funkcje, do których pełnienia zostały powołane. Natomiast kryterium "interesu prawnego", na którym mogłaby być ewentualnie oparta legitymacja skarżącego, ma zatem charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a zaskarżonym aktem. Oznacza to, że interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku (vide: wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996 r., o sygn. akt II SA 74/96). Pojęcie interesu prawnego zaś należy ujmować w kategoriach obiektywnych. Istnieje on wtedy, kiedy można wskazać przepis prawa materialnego, z którego można wywieść dla danego podmiotu określone prawa lub obowiązki. Natomiast J.W. nie posiadał legitymacji skargowej w rozpatrywanej sprawie. Reasumując zatem powyższe ustalenia należało stosownie do postanowień art. 58 § 1 pkt 2 powoływanej ustawy postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło