II SA/Gl 820/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-10-26

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody netto miesięcznie wynoszą od 2500 zł do 3000 zł (renta, zasiłek, wynagrodzenie) oraz której małżonka zarabia 2100 zł netto miesięcznie, a miesięczne wydatki wynoszą około 2500 zł (w tym rata kredytu hipotecznego 1538 zł), może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi w wysokości 200 zł?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ sytuacja materialna skarżącego nie jest na tyle ciężka, aby uzasadniała przyznanie pomocy. Łączne dochody rodziny (skarżący i małżonka) pozwalają na uiszczenie wpisu od skargi w wysokości 200 zł bez uszczerbku w utrzymaniu rodziny, nawet przy uwzględnieniu wyższych potrzeb wynikających ze stanu zdrowia skarżącego.
Stan faktyczny
Skarżący B. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. Wnioskodawca wraz z żoną posiadają dom o wartości 260.000 zł, obciążony hipoteką. Dochody skarżącego wynoszą 1372 zł renty i 153 zł zasiłku pielęgnacyjnego, a jego małżonka zarabia 2100 zł miesięcznie. Miesięczne wydatki rodziny wynoszą około 2500 zł, w tym rata kredytu hipotecznego 1538 zł. Skarżący jest osobą ze znacznym stopniem niepełnosprawności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 26 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. P. (P.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W druku podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną i są współwłaścicielami domu o pow. 151 m2 i wartości 260.000 zł (nieruchomości obciążona jest hipoteką zabezpieczającą kredyt). Ani wnioskodawca ani też jego małżonka nie posiadają zasobów pieniężnych, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000 zł. Skarżący otrzymuje świadczenie rentowe w wysokości 1372 zł miesięcznie oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł miesięcznie, a jego małżonka wynagrodzenie za pracę w wysokości 2100 zł miesięcznie. W druku formularza sporządzono zestawienie stałych, miesięcznych wydatków, z którego wynika, że rata kredytu hipotecznego wynosi 1538 zł; opłata za energię elektryczną – 500 zł na dwa miesiące; opłata za wodę – 100 zł za dwa miesiące; opłata za gaz – 50 zł miesięcznie; usługi RTV i telekomunikacyjne – 250 zł miesięcznie; zakup opału na rok – 4500 zł miesięcznie; koszty leczenia – 300 zł miesięcznie; koszty użytkowania samochodu (dojazd małżonki do pracy oraz dojazdy do lekarzy) – 500 zł miesięcznie. Do druku formularza dołączono kopię orzeczenia o niepełnosprawności (skarżący zaliczony został do osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności); kopię decyzji o waloryzacji świadczenia rentowego (potwierdzającą jego deklarowaną wysokość); kopię umowy o pracę na czas oznaczony (do dnia [...] r.) z wynagrodzeniem 2000 zł brutto miesięcznie; kopię decyzji o przyznaniu skarżącemu zasiłku pielęgnacyjnego oraz kopie faktur za zakup lekarstw i kopie dokumentacji medycznej. Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawca nadesłał dokumenty obrazujące wysokości przeciętnych, miesięcznych wydatków przeznaczanych na utrzymanie się oraz udokumentował wysokość dochodów osiąganych przez jego małżonkę. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Na obecnym etapie postępowania sądowego zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego strona jest zobowiązana jest wpis od skargi, który ze względu na przedmiot sprawy wynosi 200 zł – § 2 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Instytucja prawa pomocy została pomyślana jako wyjątek od generalnej zasady odpłatności postępowania i w swoim założeniu służyć ma zapewnieniu prawa do sądu tym osobom, które przy najdalej idących wysiłkach nie będą w stanie samodzielnie ponieść wydatków związanych z postępowaniem sądowym. Analizując informacje dotyczące sytuacji materialnej skarżącego nie znaleziono podstaw do uwzględnienia wniosku, albowiem nie sposób stwierdzić, że jego położenie jest na tyle ciężkie, aby uzasadnionym było przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W oparciu o nadesłane dokumenty ustalono, że dochód skarżącego, przynajmniej do końca listopada kształtuje się na poziomie 2500 zł – 3000 zł netto miesięcznie (renta, zasiłek oraz dochód ze stosunku pracy). Do tego dodać należy dochody jego małżonki w wysokości 2100 zł netto miesięcznie. Udokumentowane wydatki kształtują się natomiast na poziomie 2500 zł miesięcznie i w ich skład wchodzą opłaty za usługi telekomunikacyjne, rachunki za wodę i energie elektryczną, zakup lekarstw oraz spłata rat kredytu hipotecznego. Do tego dodać należy zakup opału, w ujęciu rocznym jest to około 4500 zł, co w skali miesiąca daje kwotę rzędu 375 zł. Porównanie uzyskiwanych dochodów oraz ponoszonych przez stronę wydatków pozwala stwierdzić, że skarżący będzie w stanie uiścić wspomniany wpis od skargi bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny i to nawet przy uwzględnieniu wyższych od przeciętnych potrzeb bytowych, wynikających z jego stanu zdrowia. Wspomniana wyżej kwota nie uszczupli bowiem budżetu domowego skarżącego w stopniu, który uniemożliwiałby mu zaspokojenie swoich potrzeb. W świetle wskazanych wyżej okoliczności nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku, a wobec tego działając na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło