II SA/Gl 823/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-09-18

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, osoba fizyczna, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, biorąc pod uwagę jego dochody, wydatki oraz posiadany majątek?
Ratio decidendi
Skarżący może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania swojego i rodziny. W tym przypadku, mimo posiadania udziału w nieruchomości i pewnych dochodów, sąd uznał, że wpis od skargi stanowiłby zbyt duże obciążenie, co uzasadniało częściowe zwolnienie. Wniosek o zwolnienie od pozostałych kosztów został oddalony, ponieważ sąd uznał, że dochody strony pozwalają na ich pokrycie.
Stan faktyczny
Skarżący A. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym dotyczącym pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Skarżący wykazał swoje dochody (emerytura własna i małżonki, wynagrodzenie małżonki) oraz miesięczne wydatki, a także posiadany majątek (udział w nieruchomości). Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę przedstawione przez stronę dowody.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego z wpisu od skargi, a w pozostałym zakresie oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 18 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy A. M. wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych. W treści formularza wskazał, że w skład majątku jego rodziny wchodzi udział (1/4) w nieruchomości budynkowej, co przekłada się na lokal o pow. 80 m2. Skarżący zadeklarował, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani tez przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Źródłem utrzymania się strony oraz mieszkającej z nim małżonki jest świadczenie emerytalne skarżącego uzyskiwane w kwocie 1474 zł brutto miesięcznie, emerytura jego małżonki w wysokości 728 zł brutto miesięcznie oraz wynagrodzenie za pracę jego małżonki na ¼ etatu w wysokości 650 zł brutto. Do druku formularza dołączone zostały kopie decyzji waloryzujących świadczenia emerytalne skarżącego i jego małżonki oraz dokument potwierdzający istnienie zadłużenia z tytułu utrzymania nieruchomości wspólnej. Ponadto skarżący nadesłał zaświadczenie wykazujące wysokość wynagrodzenia uzyskiwanego przez jego małżonkę. Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawca nadesłał dokumenty obrazujące poziom jego miesięcznych wydatków. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Ocena możliwości finansowych strony ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Nadto, ewentualne uwzględnienie wniosku jest uzależnione od tego, czy strona przedstawi przekonujące argumenty (poparte stosownym materiałem dowodowym) dające podstawę do stwierdzenia, że zachodzą okoliczności pozwalające na uwzględnienie wniosku. Zaznaczyć również przyjdzie, że ustalenie, czy w konkretnym przypadku strona domagająca się przyznania prawa pomocy rzeczywiście znajduje się w sytuacji wykluczającej samodzielne poniesienie przez nią kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie jej dochodów z wydatkami, jakie co miesiąc zobowiązana jest ponosić. W realiach rozpoznawanej sprawy bieżące wydatki, które skarżący ponosi co miesiąc kształtują się na poziomie około 1000 – 1100 zł. Stały dochód netto skarżącego i jego małżonki stanowi kwota 2400 zł miesięcznie. Z powyższego wynika więc, że po odjęciu wspomnianych wydatków do dyspozycji rodziny strony pozostaje 1400 zł. W tej sytuacji, mając na względzie, że wpis od skargi wynosi 500 zł, jego uiszczenie mogłoby stanowić dla skarżącego zbyt duże obciążenie, a tym samym uznano, że zasadnym będzie zwolnienie go od obowiązku jego uiszczania. Oddalając wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie pod uwagę wzięto przede wszystkim to, że wpis od skargi jest zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania sądowego a pozostałe, ewentualne koszty, do poniesienia których skarżący może być zobowiązany nie są na tyle wysokie, aby miał on problemy z wygospodarowanie środków na ten cel. Pamiętać bowiem trzeba, ze strona dysponuje dochodami ze stałych źródeł, a ich wysokość nie jest na tyle niska, aby można było jednoznacznie stwierdzić, ze w całości przeznaczane są na pokrycie egzystencjalnych potrzeb strony. Wobec tego , działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., w związku z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło