II SA/Gl 824/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 14 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania obiektu, zatwierdzenia projektu budowlanego i wykonania robót budowlanych , w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy; Wraz ze skargą z dnia [...] r. F. O. złożyła do Sądu pismo procesowe datowane na [...] r., w którym wniosła o zwolnienie z obowiązku uiszczenia wymaganego wpisu powołując się na okoliczność, iż zarówno ona sama jak i jej małżonek są osobami starszymi i ponoszą znaczne koszty związane z rehabilitacją i zakupem leków. Z uwagi na fakt, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia [...] r. skarżącą wezwano (do rąk reprezentującego ją w sprawie pełnomocnika – radcy prawnego D. S.) o nadesłanie urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. F. O. złożyła rzeczony formularz w dniu [...] r., precyzując, iż zakres jej żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu ponownie podniosła, że jest osobą w podeszłym wieku i ponosi wraz z mężem wysokie wydatki na leczenie. Nadto oświadczyła, iż posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2 "w ¼ domu mieszkalnego". Nie dysponuje natomiast żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Miesięczny dochód dwuosobowego gospodarstwa domowego strony zadeklarowany został w kwocie [...] zł stanowiącej sumę emerytur pobieranych przez nią i jej małżonka. Ponieważ oświadczenia zawarte we wniosku uznano za niewystarczające, zarządzeniem z dnia 16 września 2008 r. skarżącą wezwano do uprawdopodobnienia danych, które zostały w nim wykazane. W tym zakresie zwrócono się do wyżej wymienionej (do rąk pełnomocnika procesowego) o przedłożenie kserokopii dokumentów potwierdzających wysokość świadczeń emerytalnych pobieranych przez nią i męża oraz o udokumentowanie wysokości przeciętnych miesięcznych kosztów utrzymania. Na ustosunkowanie się do powyższego wezwania wyznaczono termin 7 dni informując, że brak odpowiedzi może zostać potraktowany jako niewykazanie przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku. Wnioskująca nie udzieliła jednak na rzeczone wezwanie jakiejkolwiek odpowiedzi. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do wniosku F. O. należy podnieść, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 §3 tej ustawy mogącym obejmować między innymi zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki) może nastąpić wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza zatem przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). W tym też kontekście przyjąć należy, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostało udowodnione przez stronę (por. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2004, s.319). Zważywszy powyższe uznano, że okoliczności niniejszej sprawy nie uzasadniają uwzględnienia zgłoszonego żądania albowiem skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności, na które powołała się w swym wniosku. Trzeba tu raz jeszcze zaznaczyć, że F. O. została do tego wyraźnie wezwana zarządzeniem z dnia 16 września 2008 r., które zostało doręczone jej pełnomocnikowi procesowemu [...] r. (patrz: dołączone do akt sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru). W wyznaczonym siedmiodniowym terminie, którego upływ nastąpił z dniem [...] r. wnioskodawczyni nie ustosunkowała się w żaden sposób do powyższego wezwania. Tymczasem uchylenie się od przedłożenia dokumentów potwierdzających okoliczności związane z tą sytuacją uniemożliwia uznanie jej oświadczeń za w pełni przekonujące. W konsekwencji stwierdzić przyjdzie, że skarżąca nie wykazała w sposób dostatecznie wiarygodny, aby nie była w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w swym koniecznym utrzymaniu. Tym samym wymóg, o którym mowa w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. nie został w sprawie zachowany. Mając na względzie przywołane wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 oraz art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.