II SA/Gl 826/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka,, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2008r. sprawy ze skargi E.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia (...). nr (...) w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku. Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...] roku, [...], na podstawie art. 72, 73, 74 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku o ruchu drogowym (Dz. U. nr 108 z 2005 roku, poz. 908 z zm.), dalej powoływana jako "ustawa" oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. nr 133 z 2003 roku poz. 1123 z zm.), dalej "rozporządzenie", odmówił rejestracji pojazdu marki [...] o nr rej. [...], nr nadwozia [...] na E. T. oraz orzekł o unieważnieniu pozwolenia czasowego seria [...] nr [...] i zobowiązał do zwrotu w/w pozwolenia oraz tablic rejestracyjnych o wyróżniku [...]. W uzasadnieniu organ podał, że T. T. do wniosku o rejestrację opisanego wyżej samochodu złożyła zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym wraz z dokumentem identyfikacyjnym, dokument zakupu z dnia [...] roku wraz z tłumaczeniem, dowód rejestracyjny część I i II wraz z tłumaczeniem, dokument potwierdzający zapłatę akcyzy z dnia [...] roku, zaświadczenie VAT-25 z dnia [...] roku oraz dowód wpłaty, o którym mowa w art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 roku o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Ponieważ organ powziął wątpliwości co do autentyczności dowodu zakupu z dnia [...] roku zwrócił się pismem z dnia [...] roku do sprzedającej U. S. z prośbą o potwierdzenie autentyczności umowy. Pismem z dnia [...] roku został poinformowany, że sprzedająca nie potwierdza załączonej umowy. W związku z tym faktem należało uznać – zdaniem organu I instancji – iż do rejestracji przedmiotowego pojazdu przedłożono podrobioną umowę kupna – sprzedaży, co uniemożliwia jego rejestrację. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła E. T. podając, że sporny samochód był zakupiony przez jej ojca (L. K.) upoważnionego do dokonania zakupu. Wyjaśniła, że wobec wątpliwości organu rejestrującego co do autentyczności dowodu zakupu samochodu zwróciła się do komisu, w którym zakupu dokonano z prośbą o przesłanie faktury potwierdzającej zakup. Dotychczas dowodu tego nie otrzymała bowiem właściciel komisu przebywa na urlopie. Dodatkowym pismem z dnia [...] roku, odwołująca poinformowała organ odwoławczy, że w dalszym ciągu nie dysponuje fakturą, ale właściciel komisu telefonicznie porozumiał się z organem orzekającym (z zastępcą kierownika M. A.) i przefaksował do organu dokument, który równocześnie został na jej adres przesłany listem poleconym, którego dotychczas nie otrzymała. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku nr [...] utrzymało w mocy w całości decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu powołując art. 73 ust. 1 ustawy oraz wyrok NSA z dnia 28 lipca 2000 roku, sygn. akt II SA 2371/99, OWSS 2000/4/96 organ stwierdził, że rejestracja może nastąpić tylko na rzecz osoby, która udokumentuje swoje prawo własności do pojazdu. Ponieważ w sprawie sprzedawca nie potwierdził autentyczności umowy kupna – sprzedaży (z dnia [...] roku), a powstałych w związku z tym wątpliwości dotyczących tego dokumentu skarżąca nie usunęła przez złożenie oryginału faktury potwierdzającej zakup samochodu, jego rejestracja nie była możliwa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca zarzuciła wydanie decyzji z naruszeniem art. 7 i 77 kpa przez ograniczenie działań organu jedynie do oceny czy skarżąca udowodniła fakty będące podstawą jej żądania, co oznacza przerzucenie obowiązku wyjaśnienia sprawy na stronę. Nadto zdaniem skarżącej decyzja została wydana przedwcześnie bowiem informowała ona organ odwoławczy, że oczekuje na dokument potwierdzający legalność zakupu. Dokument ten z firmy [...] wraz z tłumaczeniem dołączyła do skargi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z argumentacją przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo – w związku z treścią skargi – organ odwoławczy wskazał na aktywność organu I instancji polegającą na zwróceniu się do sprzedawcy samochodu z prośbą o potwierdzenie autentyczności umowy zakupu, ale takiego potwierdzenia nie uzyskał. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne dokonywana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. nr 153, poz. 1269 z zm.). Badając zatem sprawę w oparciu o to kryterium, niezależnie od zawartych w skardze zarzutów, wniosków, powołanej podstawy prawnej, do czego uprawnia art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm., dalej powoływana jako ppsa), Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Za zgodną z prawem może być bowiem uznana jedynie decyzja zgodna z prawem procesowym i materialnym. Z kolei warunkiem zgodności z prawem materialnym jest poprzedzenie decyzji postępowaniem w którym organ administracyjny zbiera cały materiał dowodowy, wszechstronnie go rozpatruje (art. 7 i 77 kpa) i dokonuje oceny (art. 80 kpa). Zasada zebrania i rozpatrzenia pełnego materiału dotyczy wszystkich postępowań jurydykcyjnych, a więc prowadzonych przez organy obu instancji. Oznacza to, że organ odwoławczy nie może orzekać wyłącznie na podstawie dostarczonych akt sprawy, ale sam winien podejmować ocenę, czy zgromadzony w I instancji materiał dowodowy jest wystarczający i adekwatny do istniejącego w dniu orzekania stanu prawnego. Celem postępowania odwoławczego nie jest sama kontrola poprawności rozstrzygnięcia I instancji, lecz także – jeżeli jest to niezbędne – uzupełnienie stanu faktycznego i materiału dowodowego sprawy oraz uwzględnienie ewentualnych zmian w stanie prawnym sprawy. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, a wskazana przez organ odwoławczy podstawa prawna decyzji oraz jej uzasadnienie świadczą o pełnej aprobacie organu odwoławczego dla ustaleń dokonanych przez organ I instancji, ich oceny, a następnie rozstrzygnięcia. Należy podzielić stanowisko organu odwoławczego, że stosownie do treści art. 73 ust. 1 ustawy rejestracji dokonuje się na wniosek właściciela, a więc osoby która dokumentuje swoje prawo własności do pojazdu, którego dotyczy wniosek o rejestrację. Oznacza to, że istotną okolicznością, równocześnie warunkującą rejestrację, jest wyjaśnienie w postępowaniu w sprawie rejestracji pojazdu, czy osoba, na rzecz której ma być dokonana rejestracja, jest właścicielem pojazdu. Ustawa prawo o ruchu drogowym w art. 72 ust. 1 pkt 1 wymaga złożenia w celu rejestracji dowodu własności pojazdu, a § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia określa, iż do wniosku o rejestrację pojazdu sprowadzonego z zagranicy niezbędny jest dowód własności pojazdu. Dowodem własności pojazdu może być jeden z dokumentów wymienionych w § 4 ust. 1 rozporządzenia, przy czym dokumenty sporządzone w języku obcym dołącza się do wniosku o rejestrację wraz z ich tłumaczeniem na język polski przez tłumacza przysięgłego (§ 5 rozporządzenia). W niniejszej sprawie organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji, że dokument zakupu pojazdu marki [...] z dnia [...] roku jest nie autentyczny bowiem sprzedająca U. S. nie potwierdziła jego autentyczności. Zdaniem Sądu powyższy wniosek jest nieuprawniony w stanie akt administracyjnych jakie zostały przedstawione ze skargą. W aktach tych bowiem brak tłumaczenia (urzędowego) pism z dnia [...] roku i [...] roku, na które powołuje się organ ustalając brak autentyczności dokumentu z dnia [...] roku. W związku z tym Sąd nie może dokonać kontroli prawidłowości tej oceny, a w takiej samej sytuacji pozostawała strona. W tym miejscu należy podkreślić, że na terenie Rzeczypospolitej urzędowym językiem jest język polski i w nim powinny być sporządzone dokumenty (tłumaczenia dokonane przez tłumacza przysięgłego). Powyższe ustalenie, które co wynika z zaskarżonej decyzji, stało się podstawą odmowy uwzględnienia wniosku skarżącej o rejestrację pojazdu nastąpiło więc z naruszeniem art. 7, 77 kpa, a następnie art. 80 kpa. W tym miejscu należy dodatkowo wskazać na również pozbawiony tłumaczenia, a znajdujący się w aktach sprawy dokument z dnia [...] roku. Stosownie do treści art. 75 § 1 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. W aktach sprawy znajduje się fax z dnia [...] roku kierowany do M. A. w języku [...], do którego dołączono tłumaczenie (nie potwierdzone przez tłumacza przysięgłego), a który według skarżącej potwierdza legalne nabycie przez jej ojca na jej rzecz przedmiotowego pojazdu. Dowód ten został całkowicie pominięty przez organ orzekający, przy czym zaskarżona decyzja z naruszeniem art. 107 § 3 kpa nie wyjaśnia powodów pominięcia tego faxu przy ustaleniu stanu faktycznego. Powyższe naruszenie przepisów postępowania – zdaniem składu orzekającego – mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c w związku z art. 152 ppsa orzeczono, jak w sentencji. Brak rozstrzygnięcia w zakresie zwrotu kosztów uzasadnia niezłożenie przez skarżącą wniosku w tym przedmiocie do momentu zamknięcia rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku (art. 210 § 1 ppsa). W postępowaniu ponownym należy uzupełnić materiał dowodowy o wskazane tłumaczenie i dokonać jego ponownej analizy, w tym ustosunkować się do faxu z [...] roku i dopiero po ocenie tak uzupełnionego materiału dowodowego wydać decyzję, której uzasadnienie będzie spełniało standardy art. 107 § 3 kpa.