II SA/Gl 831/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zatwierdzenia wykazu osób uprawnionych do udziału we wspólnocie leśnej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W druku podał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymując się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 1740 zł netto miesięcznie. Wnioskodawca jest właścicielem budynku mieszkalnego o nieustalonej wartości oraz kilku nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni 2 ha. Wnioskodawca podał, że jego miesięczne wydatki obejmują spłatę rat na zakup lodówki i pralki (nie podał jednakże nawet orientacyjnej wysokości tego zobowiązania); uiszczenie opłat za ścieki; koszty zakupu żywności, odzieży oraz biletu miesięcznego. Do druku formularza dołączono dokument wypłaty za rachunku bankowego kwoty 1377,74 zł, co skarżący określił jako kwotę pozostającą do jego dyspozycji oraz kopie druków wpłat kwoty 82,88 z tytułu umowy kredytowej, co określono jako dowód uiszczania wpłat za wskazane w druku PPF sprzęty AGD. Pismem z dnia 4 października 2017 r. referendarz sądowy zobowiązał wnioskodawcę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: - udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj., opłat za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne, czynsz najmu zajmowanego lokalu mieszkalnego itp., - wskazanie, do kogo należy lokal przy ul. [...] w K., - przedłożenie zaświadczenia wystawionego przez pracodawcę wykazującego wysokość uzyskiwanych przez skarżącego dochodów. W odpowiedzi, w piśmie procesowym z dnia 16 października 2017 r. skarżący wyjaśnił, że w chwili obecnej nie zamieszkuje w budynku w U., lecz w K., w lokalu mieszkalnym należącym do jego konkubiny. Do wspomnianego pisma skarżący dołączyć kopię umowy o pracę, kopię faktury za dostawy wody do nieruchomości w U.; kopię rachunków za energię elektryczną za nieruchomość w U.; kopię paragonu za sprzedaż kodu aktywującego usługi telekomunikacyjne. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Na obecnym etapie postępowania sądowego zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego strona jest zobowiązana jest wpis od skargi, który ze względu na przedmiot sprawy wynosi 200 zł – § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Instytucja prawa pomocy została pomyślana jako wyjątek od generalnej zasady odpłatności postępowania i w swoim założeniu służyć ma zapewnieniu prawa do sądu tym osobom, które przy najdalej idących wysiłkach nie będą w stanie samodzielnie ponieść wydatków związanych z postępowaniem sądowym. Analizując informacje dotyczące sytuacji materialnej skarżącego nie znaleziono podstaw do uwzględnienia wniosku, albowiem nie sposób stwierdzić, że jego położenie jest na tyle ciężkie, aby uzasadnionym było przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W punkcie wyjścia wskazać przyjdzie, że dla oceny rzeczywistej sytuacji materialnej osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy niezbędną jest rzetelność uzyskanych informacji. W razie jakichkolwiek wątpliwości rozpoznający taki wniosek może lecz nie musi dokonywać wezwania lub kolejnych wezwań o uzupełnienie materiału dowodowego, albowiem to na stronie ciąży obowiązek wykazania istnienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Opisany przez stronę stan majątkowy odzwierciedla jedynie aktualną sytuację samego skarżącego, nie dając zarazem pełnego obrazu jego sytuacji materialnej. Wiadomo bowiem, co wnioskodawca sam przyznał w piśmie procesowym z dnia 16 października 2017 r., że zamieszkuje on w mieszkaniu należącym do konkubiny, prowadząc z nią wspólne gospodarstwo domowe, co zostało przezeń pominięte w treści urzędowego formularza. Tymczasem osoba ta, jako domownik, z którym wnioskodawca mieszka winna być brana pod uwagę przy ocenie możliwości finansowych skarżącego. Nie ulega bowiem najmniejszej wątpliwości, że dopiero wówczas, gdyby okazało się, iż dochody tej osoby są niewystarczające do udzielenia skarżącemu wsparcia materialnego, ewentualnie skarżący wykazałby, iż to jego dochód służy w znaczącej części pokryciu bieżących kosztów utrzymania możliwym byłoby rozważenie uwzględnienia wniosku skarżącego. W świetle wskazanych wyżej okoliczności nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku, a wobec tego działając na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.