II SA/Gl 844/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-11-30

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, będąca jedną z kilku solidarnie zobowiązanych do ponoszenia kosztów sądowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu, biorąc pod uwagę jej deklarowane dochody i wydatki oraz brak informacji o dochodach innych domowników?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został uwzględniony, ponieważ skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Sąd zwrócił uwagę na solidarną odpowiedzialność skarżących za koszty, brak informacji o dochodach innych domowników oraz fakt, że wpis od skargi został już uiszczony, co sugeruje możliwość poniesienia dalszych wydatków, w tym na pełnomocnika, którego udział w obecnym stadium nie był nieodzowny.
Stan faktyczny
Skarżąca L. Z. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Wskazała na samotne prowadzenie gospodarstwa domowego, dochód w wysokości 1511 zł i ponoszone wydatki. Na wezwanie sądu przedłożyła część dokumentów potwierdzających wydatki. Skarżąca jest jedną z trzech osób solidarnie zobowiązanych do ponoszenia kosztów sądowych w sprawie dotyczącej postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K., E. P., L. Z. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia dokumentów w kwestii wniosku skarżącej L. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika (radcy prawnego z urzędu). W druku formularza podała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w części budynku (1/2) na parterze, wraz z synem, synową i wnukiem, prowadząc osobne gospodarstwo domowe od osób mieszkających na piętrze tego budynku (A. K., jej syna i brata). Skarżąca uzyskuje dochód w wysokości 1511 zł, nie posiada żadnego majątku, a do wydatków strona zaliczyła "opłatę za dom" – 213 zł; zakup energii elektrycznej (240 zł); dostawy wody – 235 zł; zakup opału – 4000 zł; ubezpieczenie – 1111 zł; wywóz odpadów – 36 zł; zakup gazu – 40 zł; usługi kominiarskie – 37 zł. Na wezwanie referendarza sądowego nadesłane zostały dokumenty potwierdzające, przynajmniej w części, deklarowaną wysokość wydatków. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy została wprowadzona jako wyjątek od generalnej zasady odpłatności postępowania i w swoim założeniu służyć ma zapewnieniu prawa do sądu tym osobom, które przy najdalej idących wysiłkach nie będą w stanie samodzielnie ponieść wydatków związanych z postępowaniem sądowym. Analizując informacje dotyczące sytuacji materialnej skarżącej nie znaleziono podstaw do uwzględnienia wniosku. Na wstępie trzeba wyraźnie zaznaczyć, że L. Z. jest jedną z trzech skarżących w niniejszej sprawie postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.. Oznacza to, że wszelkie koszty sądowe będą ponoszone przez stronę solidarnie z pozostałymi skarżącymi. Z tej perspektywy, pomimo że każda ze skarżących wystąpiła z odrębnym wnioskiem, ich sytuacja materialna nie może być rozpatrywana w całkowitym oderwaniu od sytuacji pozostałych skarżących. W odniesieniu do L. Z. istnieje zaś zbyt wiele wątpliwości dotyczących jej rzeczywistej sytuacji materialnej aby można było z całym przekonaniem stwierdzić, że zasługuje ona na uwzględnienie wniosku. Skarżąca, pomimo że zamieszkuje wraz z synem, synową i wnukiem nie podała jakichkolwiek informacji dotyczących dochodów tych osób, co bez wątpienia ma wpływ na ocenę proporcji pomiędzy środkami pozostającymi do dyspozycji strony a poziomem stałych, miesięcznych wydatków. Tylko bowiem rzetelna ocena owej różnicy pozwala stwierdzić, czy rzeczywiście istnieją przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy. Brak jakichkolwiek danych w powyższym zakresie uniemożliwia zaś taką analizę. Niezależnie natomiast od powyższego stwierdzić trzeba, że uwzględniając fakt, iż trzy osoby są zobowiązane do poniesienia kosztów sądowych, które co do zasady zostały opłacone (wpis od skargi w wysokości 100 zł, który skarżące uiściły był zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania) to tym samym będą one w stanie ponieść ewentualny wydatek na ustanowienie fachowego pełnomocnika, którego udział, co należy wyraźnie zastrzec, w obecnym stadium postępowania nie jest nieodzowny. W świetle wskazanych wyżej okoliczności nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku, a wobec tego działając na podstawie art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło