II SA/Gl 846/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-09-09
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, gdy strona nie przedstawiła pełnych informacji o dochodach wszystkich osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym oraz o przyczynach braku dochodów przez członka rodziny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła pełnych i wiarygodnych informacji dotyczących sytuacji materialnej wszystkich osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, w tym dochodów matki zamieszkującej wspólnie ze stroną oraz przyczyn braku dochodów małżonki. Brak takich danych uniemożliwia rzetelną ocenę zdolności strony do ponoszenia kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący T.B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, powołując się na trudną sytuację materialną. Wnioskodawca jest jedynym żywicielem rodziny, składającej się z żony i dwóch córek. W toku postępowania referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia dokumentacji dotyczącej dochodów, w tym dochodów matki skarżącego, która zamieszkuje wspólnie z rodziną. Matka skarżącego nie wyraziła zgody na ujawnienie wysokości swoich dochodów. Referendarz sądowy uznał, że brak jest wystarczających informacji do uwzględnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 9 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy T. B. wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną. Z treści oświadczeń strony wnika, że wraz z żoną i dwiema córkami zamieszkuje w budynku mieszkalnym. Wnioskodawca zaznaczył, że jego żona nie pracuje a jego córki, będące w wieku szkolnym, uczą się. Wnioskodawca wskazał, że jest jedynym żywicielem rodziny i uzyskuje dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 1900 zł. Na wezwanie referendarza sądowego skarżący nadesłał szereg dokumentów obrazujących zarówno jego dochody jak i poziom miesięcznych wydatków. Wśród nich znalazło się również zaświadczenie wystawione przez Starostę [...], z którego wynika, że małżonka wnioskodawcy – A. B. nie figuruje w rejestrze osób bezrobotnych.
Kolejnym wezwaniem (z dnia 14 sierpnia 2014 r.) referendarz sądowy wezwał skarżącego do nadesłania zaświadczenia wystawionego przez Naczelnika właściwego urzędu skarbowego, z treści którego wynikałoby, iż A. B. nie uzyskała w 2013 r. żadnego dochodu jak również podanie wysokości dochodu W. B. – matki skarżącego. W odpowiedzi nadesłane zostało zaświadczenie, z którego wynika, że w 2013 r. A. B. nie uzyskała jakiegokolwiek dochodu, natomiast w piśmie procesowym z dnia 1 września 2014 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, iż matka wnioskodawcy nie wyraziła zgody na ujawnienie wysokości swoich dochodów.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Ocena możliwości finansowych strony ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Nadto, ewentualne uwzględnienie wniosku jest uzależnione od tego, czy strona przedstawi przekonujące argumenty (poparte stosownym materiałem dowodowym) dające podstawę do stwierdzenia, że zachodzą okoliczności pozwalające na uwzględnienie wniosku.
W realiach niniejszej sprawy nie można jednoznacznie stwierdzić, ze sytuacja materialna rodziny skarżącego jest na tyle trudna, że zasadnym byłoby uwzględnienie jego wniosku.
Przede wszystkim nie jest znana wysokość dochodu W. B. – matki skarżącego, która jak się okazało zamieszkuje wraz z rodziną wnioskodawcy, czego wszakże nie ujawniono w druku formularza PPF. Osoba ta niewątpliwie winna być traktowana jako osoba pozostająca we wspólnym gospodarstwie domowym ze stroną, a wobec tego dla oceny sytuacji materialnej skarżącego koniecznym jest uzyskanie wiarygodnych informacji na temat źródła i wysokości uzyskiwanych przez nią dochodów. Brak tego rodzaju danych uniemożliwia dokonanie jakichkolwiek rzetelnych ustaleń w tym zakresie.
Dodatkowo wskazać trzeba, że brak jest również dostatecznych informacji na temat powodów, dla których małżonka skarżącego nie uzyskuje żadnych dochodów, w tym z tytułu uzyskania statusu osoby bezrobotnej ani też, wobec skromnych środków jakie uzyskuje jej małżonek, nie podejmuje starań o uzyskanie wsparcia ze strony pomocy społecznej.
Opisane wyżej okoliczności budzą zbyt wiele wątpliwości, które stoją na przeszkodzie uznaniu, iż wniosek T. B. zasługuje na uwzględnienie. Wobec tego , działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło