II SA/Gl 85/04
WyrokWSA w Gliwicach2005-10-20
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Stanisław Nitecki, Iwona Bogucka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać doprowadzenie wysokości lokalnego obniżenia przejścia do wymaganej przepisami normy, jeśli obniżenie to istniało przed przeprowadzeniem prac budowlanych, a jego wysokość jest nieznacznie niższa od normatywnej?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nakazać usunięcie nieprawidłowości stanu obiektu budowlanego, jeśli jest on niezgodny z mającymi do niego zastosowanie warunkami technicznymi, nawet jeśli dotyczy to lokalnego obniżenia przejścia, które istniało przed przebudową, a jego wysokość jest nieznacznie niższa od normatywnej. W przypadku, gdy przeróbki w budynku spowodowały, że dotychczasowe wejście od podwórza stało się drogą ewakuacyjną, jej sprawność warunkuje bezpieczeństwo mieszkańców, a brak zgodności z normą stanowi zagrożenie dla życia, co uzasadnia zastosowanie art. 66 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
W związku z pismami lokatorów dotyczącymi stanu technicznego budynku, przeprowadzono oględziny, które wykazały lokalne obniżenia belki spocznikowej w klatkach schodowych do wysokości 195-196 cm. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał współwłaścicielom doprowadzić wysokość przejścia do 2,00 m i wykonać oświetlenie zewnętrzne. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, kwestionując zasadność nałożonego obowiązku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie WSA Stanisław Nitecki Iwona Bogucka (spr.) Protokolant ref. staż. Ewa Jędrasik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2005 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych o d d a l a s k a r g ę
W związku z pismami lokatorów budynku przy ulicy [...] w Z., dotyczącymi stanu technicznego obiektu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. zawiadomił pismem z [...] r. o przeprowadzeniu oględzin w dniu [...] r. Z oględzin tych sporządzony został protokół nr [...], w którym odnotowano, że w klatkach schodowych budynku w pobliżu drzwi wejściowych występują lokalne obniżenia belki spocznikowej, obniżające przejście do 195 - 196 cm. W oględzinach brał udział współwłaściciel budynku Z. K. oraz pełnomocnik współwłaściciela P. K. W aktach sprawy brak jest dokumentu pełnomocnictwa, nie zostało ono również opisane w protokole oględzin.
Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. nakazał Z. K. i P. K. doprowadzić wysokość lokalnego obniżenia przejścia w dwóch klatkach schodowych budynku do wysokości 2,00 m, wymaganej przepisami prawa budowlanego oraz wykonać oświetlenie zewnętrzne przy wejściach do budynku. Jako podstawa prawna podane zostały przepisy art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( aktualnie tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.).
W uzasadnieniu wskazano, że uprzednio istniały do obu klatek schodowych dwa oddzielne wejścia: jedno od strony ulicy [...] i drugie od podwórza. Na podstawie uzyskanych pozwoleń na budowę ( decyzja z dnia [...] r. znak [...]), właściciel budynku dokonał przebudowy, polegającej na zamurowaniu dojścia z klatek schodowych do wejść głównych, przez co uzyskano dodatkowe pomieszczenia użytkowe z wejściami od ulicy [...]. W efekcie wejścia od strony podwórza spełniają obecnie funkcję wejść głównych do budynku. Obowiązujące w dacie uzyskania przez inwestora pozwolenie na budowę przepisy
rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w § 242 ust. 1 pkt 3 przewiduje, że wysokość dróg ewakuacyjnych nie może być mniejsza niż 2,2 m, natomiast wysokość przejścia, drzwi lub lokalnego obniżenia mniejsza niż 2 m. Obowiązek zamontowania oświetlenia uzasadniono przepisem § 64 cytowanego rozporządzenia.
W złożonym odwołaniu Z. K. podniósł, że w toku postępowania został pominięty P. K., którego pełnomocnikowi nie doręczono decyzji zaś nałożony obowiązek jest bezzasadny, albowiem przedmiotowe obniżenie istniało od czasu nabycia nieruchomości. Podał, że również wejście do budynku od strony ul. [...] miało takie samo lokalne obniżenie, a zatem jego zabudowa nie pogorszyła stanu budynku. Podano również, że w czasie kontroli poprzedzającej wydanie pozwolenia na użytkowanie powstałych pomieszczeń użytkowych nie zgłoszono zarzutów i udzielono pozwolenia na użytkowanie lokalu [...] i [...]. Wykonanie zaś nałożonego obowiązku łączy się z czasowym wyłączeniem istniejącego ciągu komunikacyjnego z eksploatacji, czego nie równoważą zyski w postaci podwyższenia przejścia o 4 cm. Jednocześnie poinformowano, że wykonany został obowiązek założenia oświetlenia.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu oceniono zaskarżoną decyzję jako trafną, albowiem właściciel w efekcie przeprowadzonych robót budowlanych jest zobowiązany doprowadzić obiekt budowlany do stanu zgodnego z warunkami technicznymi, obowiązującymi w dacie wykonania robót.
W skardze skierowanej do sądu administracyjnego Z. K. zwrócił się o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie art. 7,10,40 § 1 i 2, art. 77 § 1, art. 80, 107 § 1 i 3 k.p.a. oraz art. 66 prawa budowlanego, jak również zwrócił się o przeprowadzenie wskazanych dowodów, na okoliczność stanu technicznego budynku, zakresu przeprowadzonych robót i ustanowienia przez P. K. pełnomocnika. W uzasadnieniu skarżący powtórzył argumentację zawartą uprzednio w odwołaniu, akcentując, iż wykonana adaptacja i zamurowanie przejść w budynku odbyły się zgodnie z udzielonym pozwoleniem i są legalne. Zlikwidowane wejścia również miały wysokość 195 – 196 cm i zostały dostosowane do aktualnych norm dopiero w efekcie przebudowy. Wejścia od strony podwórza nie były objęte przebudową i ich stan jest niezmienny od daty powstania budynku. Skarżący zarzucił, iż nie została spełniona przesłanka z art. 66 prawa budowlanego, albowiem nie wykazano stanu zagrażającego życiu, zdrowiu, mieniu lub środowisku, stanu takiego nie uzasadnia bowiem lokalne obniżenie przejścia o 4 cm w stosunku do wysokości wymaganej.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje :
Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności jej działania z prawem. Sądy te nie są natomiast powołane do załatwienia spraw administracyjnych co do istoty i prowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie. Z tego powodu nie było możliwe uwzględnienie złożonych przez skarżącego wniosków dowodowych i czynienie przez Sąd ustaleń faktycznych.
Dokonując natomiast kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że odpowiada ona prawu.
Faktem jest, że przedmiotowe wyjścia z budynku nie były objęte przebudową w tym znaczeniu, iż nie dokonano ich przebudowy. Z tego względu Sąd uznał, że brak było podstaw do stosowania w sprawie przepisów obowiązującego w dacie uzyskania przez inwestora pozwolenia na wykonywanie prac rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z 1999 r., Nr 15 poz. 140 ze zm.), nie została bowiem spełniona przesłanka z § 330 obowiązującego w dacie orzekania przez organy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia
2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Uchybienie to nie miało jednak wpływu na treść podjętego przez organy rozstrzygnięcia ze względu na tożsamość regulacji obu rozporządzeń w zakresie parametrów dróg ewoluacyjnych.
Przepisy warunków technicznych z 12 kwietnia 2002 r. w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, zgodnie z § 207 ust. 2 tego rozporządzenia, mają bowiem również zastosowanie do użytkowanych obiektów istniejących, jeżeli zagrażają one życiu ludzi. Zgodnie z § 236 rozporządzenia, z pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi powinna być zapewniona możliwość ewakuacji na zewnątrz budynku bezpośrednio albo drogami komunikacji ogólnej, zwanymi drogami ewakuacyjnymi. Parametry tych dróg ewakuacyjnych zostały określone w § 242 rozporządzenia. Wysokość takiej drogi powinna wynosić co najmniej 2,2 m, natomiast wysokość lokalnego obniżenia 2 m, przy czym długość obniżonego odcinka drogi nie może być większa niż 1,5 m.
Wobec dokonanych w budynku przeróbek, wyjście od strony podwórza stało się drogą ewakuacyjną, której sprawność warunkuje bezpieczeństwo mieszkańców, zaś brak takiej sprawności stanowi zagrożenie dla ich życia. Wielkość drogi ewakuacyjnej ma bowiem znaczenie nie tylko dla jej przepustowości, ale także dla ochrony ewakuowanych przed dymem i ogniem. Wobec stwierdzonego przez organ wysokości lokalnego obniżenia poniżej normatywnej wysokości 2m, zasadne było zobowiązanie przez organ właścicieli do doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem. Podstawę prawną do wydania takiego rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 66 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( ówcześnie Dz. U. z 2000 r., Nr 106 poz. 1126 ) w brzmieniu obowiązującym przed dniem 11 lipca 2003 r., a to wobec brzmienia art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie innych ustaw ( Dz. U. Nr 80, poz. 718 ), przewidującym stosowanie przepisów dotychczasowych do spraw wszczętych a nie zakończonych decyzją ostateczną przed dniem 11 lipca 2003 r., co miało miejsce w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 66 pkt 1 prawa budowlanego, stwierdzenie niezgodności stanu obiektu z mającymi do niego zastosowanie warunkami technicznymi, uzasadnia wydanie decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości.
Zarzut skargi dotyczący braku właściwego zawiadamiania P. K. może stanowić przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego, zgodnie z art. 147 k.p.a. przesłanka ta jest jednak uwzględniana tylko na żądanie pominiętej w postępowaniu strony. Wobec braku w tym zakresie zarzutów P. K., brak było podstaw do uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji na skutek uwzględnienia przesłanki wznowienia postępowania.
Mając na uwadze przedstawioną argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło