II SA/Gl 856/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2018 r. sprawy ze skargi P. R. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] r. uzupełnionym pismem z dnia [...] r. R.P. wystąpił o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] , obręb [...] przy ul. [...] w C. . Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...] r. uwzględnił wniosek, zatwierdzając projekt budowlany i udzielając pozwolenia na budowę. Jednakże wskutek odwołania skarżącego P.R., decyzją z dnia [...] r. Wojewoda Śląski uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji celem przeprowadzenia postępowania z udziałem wszystkich następców prawnych zmarłego Z.R. – współwłaścicieli działki sąsiedniej nr [...]. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia [...] r. powtórnie zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego oraz rozbiórkę garażu blaszanego na przedmiotowej działce. W uzasadnieniu organ stwierdził, że poprawiony projekt budowlany jest zgodny z ustawą – Prawo budowlane i przepisami wykonawczymi oraz spełnia wymagania decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] r. utrzymanej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie decyzją z dnia [...] r. Szerokość działki inwestycyjnej wynosi 15,89m, a zatem lokalizacja przedmiotowego budynku w odległości 1,5m od granicy z sąsiednią działką budowlaną nr [...], jest zgodna z § 12 ust. 3 pkt 1 rozp. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422). Postępowanie toczyło się z udziałem wszystkich współwłaścicieli działki sąsiedniej. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł P.R., podnosząc że: - lokalizacja planowanego budynku w odległości 1,5 m od granicy działki nr [...] znacząco utrudni, a nawet uniemożliwi przyszłą zabudowę działki, a tym samym przyczyni się do obniżenia jej walorów użytkowych, - przy projektowaniu obiektu nie uwzględniono przepisów przeciwpożarowych w kwestii zachowania odległości 8 m między budynkami, - całkowita powierzchnia istniejącego budynku, utworzony "na dziko" wewnątrz działki parking utwardzony o powierzchni ok. 250 m2, a także utwardzona droga dojazdowa do tego parkingu wzdłuż granicy działek nr [...] oraz planowana inwestycja, w znacznym stopniu przekraczają dopuszczalną powierzchnię zabudowy działki/ względem powierzchni biologicznie czynnej, - planowany obiekt jest "szykowany" pod kątem prowadzonej działalności handlowej (hurtownia hydrauliczna), która na dzień dzisiejszy nie posiada zaplecza magazynowego. Do odwołania dołączono zdjęcia działki inwestora. Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono. Organ odwoławczy wyjaśnił, że powinnością organu administracji architektoniczno-budowlanej jest kompleksowe sprawdzenie wniosku inwestora o pozwolenie na budowę pod względem formalnoprawnym, a następnie merytorycznym, pod kątem wymogów określonych w art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, /tj. zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, (pkt 1); zgodności projektu zagospodarowania dziatki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (pkt 2); kompletności projektu budowlanego I posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 (pkt 3) oraz wykonania - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 (pkt 4)/. Projektowana budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego jest w całości zgodna z warunkami określonymi w przywołanej wyżej decyzji o warunkach zabudowy, tj. nieprzekraczalna linia zabudowy - bez zmian, inwestycja planowana za istniejącą zabudową /warunek spełniony/; powierzchnia zabudowy w stosunku do powierzchni działki wynosi 22,49% /max. 23%/; wielkość powierzchni biologicznie czynnej stanowi 40,28% powierzchni terenu inwestycji /min. 40%/; szerokość elewacji frontowej wynosi 10,0 m /wymóg do 12,0 m/; wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej do okapu od strony głównego wejścia do budynku – do 5,5 m /warunek spełniony/; geometria dachu - dach dwuspadowy o kącie nachylenia połaci 15°, wysokość budynku 6,90 m + 0,30 m ogniomur /wymóg: dach dwu lub wielospadowy o kącie nachylenia połaci do 40°, wysokość kalenicy głównej do 7,5 m/; dostęp do drogi publicznej - zjazdem z ul. [...] /warunek spełniony/; zaprojektowano 2 miejsca parkingowe /wymóg: 1 mp na jedno mieszkanie, z dopuszczeniem wykorzystania stanowisk postojowych w garażu/, a także zapewnia, wynikające z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Sporna inwestycja nie narusza też regulacji zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2015r. poz. 1422). Zgodnie z zapisem § 12 ust. 1 rozporządzenia, co do zasady budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, bądź 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Tym niemniej w przepisach prawa przewidziane są wyjątki, których przesłanki w sprawie niniejszej zostały spełnione. Zgodnie z zapisem § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia, w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m. Nie jest okolicznością kwestionowaną przez skarżącego, iż działka objęta zamierzeniem inwestycyjnym nie osiąga szerokości 16 m, gdyż ma szerokość 15,89 m. Przedmiotowa inwestycja nie narusza regulacji zawartych w § 13 i 60 rozporządzenia w zakresie nasłonecznienia i naturalnego oświetlenia budynków na działkach sąsiednich - planowany budynek zlokalizowany jest po północnej stronie działki skarżącego. Analizując przedmiotową budowę w aspekcie możliwości późniejszego wykorzystania na cele budowlane nieruchomości o numerze [...], organ uznał, iż - jak wynika z projektu budowlanego - zaprojektowany obiekt, zaliczony do klasy "E" odporności ogniowej, posiada ścianę oddzielenia przeciwpożarowego w odległości 1,5 m od granicy działki skarżącego nr ewid. [...], tym samym nie narusza regulacji zawartych w § 271-273 rozporządzenia w zakresie bezpieczeństwa pożarowego. Powyższe oznacza, że na nieruchomości skarżącego może zostać w przyszłości usytuowany obiekt budowlany w granicy, bądź odpowiednio w odległości 1,5 m, 3 m, lub 4 m od granicy nieruchomości. Zdaniem Wojewody zarzut skarżącego, że lokalizacja projektowanego budynku obniży walory użytkowe jego działki nie może wpływać na ocenę legalności zaskarżonej decyzji, skoro przesądzona została w odrębnym postępowaniu kwestia dopuszczalności usytuowania tego obiektu na przedmiotowym terenie. Fakt usytuowania projektowanego budynku w odległości 1,5 m od granicy działki skarżącego nie powoduje bowiem braku możliwości zabudowy działki nr [...], co sugeruje skarżący. Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut skarżącego, że przy projektowaniu obiektu nie uwzględniono przepisów przeciwpożarowych w kwestii zachowania odległości 8 m między budynkami. W projektowanym budynku od strony sąsiedniej działki zaprojektowano ścianę oddzielenia przeciwpożarowego, a przepis § 271 ust. 1 ww. rozporządzenia wskazujący, że odległość między budynkami nie powinna być mniejsza niż 8 m dotyczy budynków, których zewnętrzne ściany nie są ścianami oddzielenia przeciwpożarowego. Nadto, dokumentacja projektowa nie potwierdza niespełnienia wymogu powołanej wyżej decyzji o warunkach zabudowy w zakresie: wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni terenu objętego wnioskiem, z uwzględnienie istniejącego zagospodarowania terenu - max 23% oraz wielkości powierzchni biologicznie czynnej terenu objętego wnioskiem - min. 40%. Zgodnie z Polską Normą PN-ISO 9836 powierzchnia zabudowy jest wyznaczana przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu /pkt 5.1.2.2./. W analizowanym przypadku, tak wyliczona powierzchnia zabudowy: budynku projektowanego /84,06 m2/ i dwóch istniejących budynków /109,84 m2 i 17,50 m2/, daje łączną powierzchnię zabudowy 211,40 m2, co przy wielkości działki równej 940 m2 stanowi 22,49%. Z kolei, z opisu do projektu zagospodarowania działki wynika, że założono rozebranie części powierzchni utwardzonej (kostka brukowa) w celu uzyskania min. 40% powierzchni biologicznie czynnej. Zatem, dotychczasowe zagospodarowanie terenu w następstwie realizacji inwestycji musi zostać dostosowane do zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki, a prawidłowość jej realizacji w tym zakresie potwierdza w dzienniku budowy kierownik budowy oraz zostanie zbadana przez organ nadzoru budowlanego po zawiadomieniu tego organu o zakończeniu budowy /art. 54 Prawa budowlanego/. Obawa skarżącego o wykorzystywanie projektowanego obiektu do celów prowadzonej działalności handlowej jest przedwczesna, bowiem uprzednio musiałaby nastąpić zmiana sposobu jego użytkowania, w którym to postępowaniu skarżący byłby stroną. Fakt, że planowana inwestycja ma powstać w odległości 1,5 m od granicy działki nie stanowi naruszenia interesu prawnego skarżącego, wynikającego z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Obowiązkiem organu jest zbadanie całokształtu okoliczności i rozstrzygnięcie, czy uprawnienie do realizacji zamierzenia inwestycyjnego, czy też ochrona praw istniejących na sąsiednich nieruchomościach przed ograniczeniami, zasługuje na ochronę przy uwzględnieniu wynikającego z art. 4 Prawa budowlanego prawa do zabudowy nieruchomości gruntowej przysługującego każdemu, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami prawa. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich w procesie budowlanym musi wynikać z konkretnych przepisów wprowadzających w tym względzie konkretne ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości gruntowych. Takich konkretnych przepisów, z których mógłby wynikać zakaz realizacji spornej inwestycji, skarżący nie wskazał. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby w następstwie realizacji tej inwestycji miało dojść do naruszenia interesów prawnych skarżącego. Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy Wojewoda stwierdził, że przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany sporządzony został zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, co potwierdza oświadczenie (wymagane na podstawie art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego) złożone przez projektanta, posiadającego wymagane prawem uprawnienia we właściwej specjalności oraz legitymującego się aktualnym na dzień sporządzenia projektu zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust 1 ustawy Prawo budowlane, jak również niniejszy projekt budowlany spełnia wymogi przepisów, o których mowa w art. 34 ust. 1, 2 i 3, art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego oraz przepisów określonych w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 462 z późn. zm.). Zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a zatem zgodnie z art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane - organ I instancji nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę we wnioskowanym przez inwestora zakresie. Stąd też Wojewoda orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji tego organu. W skardze do sądu administracyjnego P.R. domagał się uchylenia powyższej decyzji jako wydanej w wyniku niewłaściwej oceny dowodów. Skarżący zarzucił: 1) danie bezgranicznej wiary inwestorowi co do faktycznego przeznaczenia budynku, w sytuacji, gdy uprzednio wystąpił o pozwolenie na budowę budynku garażowo-gospodarczego o takich samych parametrach. O faktycznym przeznaczeniu obiektu świadczy też ilość pomieszczeń gospodarczych i bram wjazdowych. Kwestie te podnosił już na etapie ustalania warunków zabudowy, 2) nieweryfikowanie twierdzeń inwestora co do szerokości działki, która jego zdaniem od ul. Faradaya ma szerokość 16,15m, 3) niespełnienie wymogów co do powierzchni biologicznie czynnej, gdyż organ odwoławczy poczynił w tym względzie sprzeczne ustalenia, stwierdzając najpierw, że wynosi ona 40,28%, a następnie podał, że jest mniejsza niż 40%, a zatem musi nastąpić demontaż części utwardzenia, 4) pominięcie kwestii faktycznego sposobu użytkowania obecnie istniejącego budynku na przedmiotowej działce, 5) niezweryfikowanie danych zawartych w projekcie co do powierzchni zabudowy, 6) brak skierowania sprawy do nadzoru budowlanego celem zbadania jego zastrzeżeń, 7) nieuwzględnienie jego interesu jako współwłaściciela nieruchomości sąsiedniej z powodu uciążliwej działalności na działce inwestora, udokumentowanej materiałem fotograficznym. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Autor projektu budowlanego opracowanego na aktualnej mapie dla celów projektowych, podał bowiem szerokość działki inwestycyjnej. Brak zatem podstaw do kwestionowania tego pomiaru. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa materialnego, ani też organy administracji nie uchybiły regułom procedury w stopniu skutkującym wznowieniem tego postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zasadnie organy administracji stwierdziły, że w niniejszej sprawie spełnione zostały ustawowe przesłanki do zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zgodnie z wnioskiem inwestora (art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.– Prawo budowlane, Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.). Zakres sprawdzeń projektu budowlanego wynika z art. 35 ust. 1 tej ustawy. Przepis ten zacytowany został w motywach zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji dowodzi, że organ odwoławczy zweryfikował w tym zakresie projekt budowlany i na tej podstawie prawidłowo stwierdził, że projekt jest kompletny i został opracowany zgodnie z wymogami prawa budowlanego. Nie ma prawnego znaczenia fakt, że inwestor uprzednio wystąpił o udzielenie pozwolenia na budowę budynku o innym przeznaczeniu (garażowo-gospodarczym) o takich samych parametrach. Organy administracji architektoniczno-budowlanej nie mogą domniemywać, że projektowany obiekt będzie po wybudowaniu wykorzystywany w inny sposób niż wynikający z wniosku inwestora. Samowolna zmiana przeznaczenia obiektu w toku robót budowlanych, jak i po jego realizacji, podlega bowiem ocenie w odrębnym postępowaniu przed organami nadzoru budowlanego jako istotne odstępstwo od udzielonego pozwolenia na budowę bądź samowola budowlana. Nieistotna jest też kwestia faktycznego sposobu użytkowania innego budynku na działce inwestycyjnej. Sprawa ta była przedmiotem odrębnego postępowania i została zakończona wydaniem nakazu o przywróceniu poprzedniego sposobu jego użytkowania (vide: oświadczenie skarżącego złożone w toku rozprawy sądowej). Brak podstaw prawnych do przyjęcia, że organy administracji architektoniczno-budowlanej winny wstrzymać się z rozpoznaniem sprawy o udzielenie pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku do czasu rozstrzygnięcia sprawy samowolnej zmiany sposobu użytkowania innego obiektu na działce inwestora. Zdaniem sądu administracyjnego, bezpodstawny jest zarzut skargi co do niezweryfikowania danych w zakresie szerokości działki inwestycyjnej. Projekt budowlany został bowiem opracowany na aktualnej mapie dla celów projektowych, opatrzonej klauzulą o przyjęciu do zasobu geodezyjnego i kartograficznego. W projekcie zagospodarowania terenu naniesiono też dane co do szerokości działki inwestora, wymiarów projektowanego budynku oraz odległości od granic działek sąsiednich. Zatem projekt spełnia wymogi art. 34 ust. 3 Prawa budowlanego oraz rozp. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, wyżej powołanego (§ 8 i 10 rozp.). Organy administracji architektoniczno-budowlanej badają zaś jedynie kompletność projektu i nie są uprawnione do kwestionowania danych w nim zawartych. Prawidłowość samej mapy geodezyjnej podlega ocenie przed przyjęciem do zasobu geodezyjnego i kartograficznego przez właściwy organ. Projektant składa też oświadczenie o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego). Podanych w projekcie budowlanym danych co do szerokości działki inwestora nie może podważać zatem pomiar dokonany osobiście przez skarżącego. Dane musi bowiem poświadczyć osoba legitymująca się odpowiednimi uprawnieniami do projektowania. O ile zaś dane te są nieprawdziwe, bowiem w istocie szerokość działki inwestycyjnej przekracza 16m, jak twierdzi skarżący, wykazane przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 kpa w postaci sfałszowania dowodów, uzasadniać będzie wznowienie postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę. Zauważyć też przyjdzie, że wskazana przez skarżącego różnica jest niewielka. Jego zdaniem, działka inwestora od frontu ma bowiem szerokość 16,15m. Przedmiotowy obiekt zaprojektowano zaś w tylnej części działki z uwagi na istniejącą zabudowę od strony frontowej. Stąd też na etapie kontroli sądowej brak podstaw do uwzględnienia zarzutu skarżącego, że szerokość działki inwestycyjnej przekracza 16m. Zdaniem sądu administracyjnego, spełnione zostały zatem warunki do usytuowania przedmiotowego budynku w odległości 1,5m od granicy z działką budowlaną skarżącego. Przepis § 12 ust. 3 pkt 1 warunków technicznych, wyżej powołanych, przewiduje taką możliwość. Organ odwoławczy wykazał w motywach zaskarżonej decyzji, że projektowana inwestycja nie spowoduje niemożności powstania dalszej zabudowy na działce skarżącego z powodu zaprojektowania ściany oddzielenia pożarowego o określonej klasie odporności ogniowej, co powoduje brak ograniczeń co do zachowania odległości 8m pomiędzy budynkami, a także w sytuacji usytuowania spornego obiektu po północnej stronie działki skarżącego. Przedmiotowy budynek ma wysokość ok. 7m, a zatem odległość od istniejącego obecnie budynku na działce skarżącego jest większa. Zatem spełnione zostały wymogi z §§ 13, 60 i 271-273 warunków technicznych. Zdaniem sądu administracyjnego, sposób usytuowania przedmiotowego budynku nie może być oceniany jako dowolny. Projekt zagospodarowania terenu pozwala na stwierdzenie, że nie ma innej możliwości realizacji inwestycji z uwagi na zabudowę już istniejącą oraz dojazd do projektowanego budynku, wymuszający usytuowanie garażu na wprost dojazdu. Zaprojektowane w budynku 2 miejsca parkingowe w garażu na parterze spełniają wymogi decyzji o warunkach zabudowy. Wielkość działki inwestora uniemożliwia bowiem realizację takich miejsc na terenie działki. Usytuowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego spełnia zatem wymogi z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, nie naruszając uzasadnionych interesów skarżącego. Uciążliwość prowadzonej w innym budynku działalności, nie mogła bowiem prowadzić do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę innego obiektu o funkcji mieszkalnej. Organ odwoławczy zbadał też zgodność projektowanej budowy z wszelkimi wymogami decyzji o warunkach zabudowy. W celu uzyskania wymaganej powierzchni biologicznie czynnej (min. 40%), projekt budowlany zakłada rozbiórkę części istniejącej powierzchni utwardzonej kostką brukową, aby uzyskać 40,28% powierzchni biologicznie czynnej. Działania inwestora należy uznać za dopuszczalne. Trafnie wskazał organ odwoławczy, że na etapie zawiadomienia o zakończeniu budowy badaniu podlegać będzie zgodność realizacji budowy z udzielonym pozwoleniem. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdzając naruszenia prawa wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), oddalił skargę jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 tej ustawy. ec