II SA/Gl 856/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2025 r. sprawy ze skargi R. D., Z. D. (D.) na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w G. z dnia 23 kwietnia 2025 r. nr C.RUZ.4211.6.2025.1.BS w przedmiocie przeniesienia praw i obowiązków wynikających z decyzji w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z 23 kwietnia 2025 r., nr C.RUZ.4211.6.2025.1.BS Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w G. (dalej "Dyrektor Regionalny" lub "Organ odwoławczy") uchylił w całości decyzję z 13 lutego 2025 r., nr [...] wydaną przez Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. (dalej "Dyrektor Zarządu" lub "Organ I instancji") i orzekł merytorycznie w przedmiocie przeniesienia praw i obowiązków wynikających z decyzji w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy. Dyrektor Zarządu w pkt I decyzji z 13 lutego 2025 r. orzekł o przeniesieniu na rzecz Z.D. i R. D. (dalej "Skarżący") praw i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego udzielonego przez Starostę [...] decyzją z 18 sierpnia 2016 r., nr [...] na wprowadzanie - poprzez istniejące urządzenia wodne, tj. wylot (w granicach nieruchomości o nr ewid. [...]) - do ziemi (poprzez [...] w 3+450 jego biegu) - wód opadowych i roztopowych pochodzących z odwadniania systemem kanalizacyjnym powierzchni twardych - parkingów, dróg dojazdowych, chodników i zadaszonych obiektów stacji paliw wraz z myjnią i portiernią zlokalizowaną w P. przy ul. [...] (gmina [...]). Cel i zakres korzystania z wód, a także warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki wynikające z pozwolenia wodnoprawnego udzielonego przez Starostę [...] decyzją z 18 sierpnia 2016 r., nr [...], pozostają bez zmian (pkt II decyzji z 13 lutego 2025 r.). Podstawę prawną decyzji stanowiły w szczególności przepisy art. 411a ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4 w związku z art. 397 ust. 1 i ust. 3 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (powołany tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 1087 z późn. zm.; dalej "p.w.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (powołany tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.; dalej "k.p.a."). W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Zarządu wyjaśnił, że wnioskiem z 14 października 2024 r. Skarżący wnieśli o przeniesienie praw i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego udzielonego przez Starostę [...] decyzją z 18 sierpnia 2016 r., nr [...] dla "K." spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. (dalej "Spółka" lub "Uczestniczka postępowania"). Wniosek spełniał wymogi formalne, a wobec spełnienia przesłanek z art. 411a ust. 1 p.w., w tym przesłanki zgody strony, na której rzecz wydano pozwolenie wodnoprawne (akt notarialny Rep. [...] nr [...] z [...]r. zawiera odpowiednią zgodę), Organ I instancji orzekł o przeniesieniu pozwolenia. W odwołaniu od decyzji Spółka podniosła, że z treści przedłożonej przez Skarżących umowy sprzedaży nieruchomości przy ul. [...] w P. , zawartej [...]r., Rep. [...] nie wynika zgoda Spółki na przeniesienie przysługującego jej pozwolenia wodnoprawnego. Zgoda taka – wbrew stanowisku Skarżących i Organu I instancji – nie wynika z zapisów umowy ze stron 5,10 i 14. Nadto pozwolenie wodnoprawne obowiązuje nie tylko dla nieruchomości przy ul. [...] w P. , ale także dla stanowiącej własność Spółki nieruchomości położonej przy ul. [...] w P. . Pozwolenie było wydawane dla jednej nieruchomości o łącznej powierzchni około 4,996 ha. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Regionalny orzekł o uchyleniu w całości decyzji Organu I instancji oraz odmówił przeniesienia na Skarżących pozwolenia wodnoprawnego udzielonego decyzją Starosty [...] z 18 sierpnia 2016 r. W uzasadnieniu decyzji przedstawiono chronologicznie przebieg postępowania oraz powołano przepisy prawa, które znajdują w sprawie zastosowanie. Podkreślono, że do wniosku o przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego Skarżący załączyli jedynie umowę sprzedaży z [...] r., z treści której to umowy wywiedziono zgodę Spółki na przeniesienie pozwolenia. W toku prowadzonego postępowania Dyrektor Zarządu nie wzywał Spółki do wyrażenia zgody na przeniesienie pozwolenia. Natomiast w odwołaniu Spółka wskazała, że z treści umowy sprzedaży taka zgoda nie wynika, a w celu uniknięcia jakichkolwiek wątpliwości oświadczyła, że nie wyraża zgody na takie przeniesienie. Wobec powyższego uznać należy, że strona na rzecz której wydano pozwolenie wodnoprawne nie wyraziła zgody na jego przeniesienie. Skarżący, reprezentowani przez fachowego pełnomocnika, zaskarżyli decyzję Dyrektora Regionalnego w całości i wnieśli o jej uchylenie w całości. Skarżący decyzji Organu odwoławczego zarzucili błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że Spółka sprzedając Skarżącym działki objęte aktem notarialnym z [...]r., których częścią składową jest stacja paliw oraz myjnia samochodowa, nie wyraziła zgody na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego na kupujących oraz, że w toku postępowania Spółka mogła skutecznie złożyć oświadczenie i nie wyrazić zgody na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego, skoro Spółka wyraziła taką zgodę w ww. akcie notarialnym i brak jest podstaw aby Spółka miała możliwość skutecznego odwołania zgody. Skarżący zarzucili także naruszenie art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 65 k.c. w związku z art. 411a p.w. poprzez przyjęcie, że zgoda na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego nie została wyrażona przez Spółkę i nie wynika z umowy sprzedaży z [...] r. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że postanowienia § 1 lit. e (ostatni akapit), § 1 pkt IV.1 oraz § 4 pkt 4 umowy sprzedaży z [...] r. wskazują, że wolą stron było przeniesienie własności stacji paliw i kontynuowanie tej działalności przez nabywców na podstawie wszystkich decyzji i pozwoleń posiadanych przez sprzedającego, a dotyczących przedmiotu sprzedaży. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Uczestniczka postępowania wniosła o jej oddalenie jako bezzasadnej. Podkreśliła, że umowa z [...] r. dotyczyła sprzedaży nieruchomości, a nie zbycia przedsiębiorstwa lub jego części. Na rozprawie 7 listopada 2025 r. pełnomocnik Skarżących podtrzymał wniesioną skargę, a dodatkowo zaakcentował, że Organ odwoławczy nie dokonał w istocie jakiejkolwiek analizy aktu notarialnego z [...] r. poprzestając na konkluzji, że akt ten nie zawiera zgody na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm., dalej "p.p.s.a."). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję sądu administracyjnego oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, wynikające z treści art. 145 § 1 p.p.s.a, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie. Istotą sporu w sprawie jest kwestia czy Uczestniczka postępowania sprzedając Skarżącym nieruchomość położoną w P. , składającą się z zabudowanych działek nr [...] i nr [...] wyraziła zgodę na przeniesienie na Skarżących pozwolenia wodnoprawnego z 18 sierpnia 2016 r. Bezsporne jest natomiast, że pozwolenie wodnoprawne zostało udzielone Uczestniczce postępowania przez Starostę [...] decyzją z 18 sierpnia 2016 r., nr [...] na czas oznaczony do 31 lipca 2026 r. Nie jest również sporne, że w toku postępowania administracyjnego Spółka nie wyraziła zgody na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego na Skarżących. Jedynym dokumentem, z którego Skarżący wywodzą zgodę Spółki na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego, jest umowa przeniesienia własności oraz akt ustanowienia hipoteki z [...] r. (Rep. [...] nr [...]). Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 411 ust. 1 i art. 411a ust. 1 p.w. prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia wodnoprawnego mogą być przeniesione z jednego zakładu na drugi. Przypadek opisany w art. 411 ust. 1 p.w. dotyczy zdarzeń, których skutkiem jest następstwo prawne zakładu, który uzyskał pozwolenie wodnoprawne. Przejęcie praw i obowiązków następuje tu z mocy samego prawa. Natomiast przypadek z art. 411a ust. 1 p.w. dotyczy przeniesienia pozwolenia wodnoprawnego, gdy następstwo prawne nie miało miejsca. Przeniesienie praw i obowiązków jest wówczas możliwe za zgodą zakładu, któremu takie pozwolenie zostało udzielone. W świetle art. 411a ust. 1 p.w. zgoda zakładu uprawnionego z pozwolenia winna zostać wyrażona w sposób niebudzący wątpliwości w formie pisemnego oświadczenia podpisanego przez osobę uprawnioną do składania oświadczeń woli w imieniu tego zakładu albo poprzez złożenie przez taką osobę oświadczenia do protokołu sporządzonego przez organ prowadzący postępowanie. Zgoda taka może również wynikać z dołączonej do wniosku umowy zawartej pomiędzy zakładem uprawnionym z pozwolenia a zakładem zainteresowanym tym pozwoleniem (por. D. Pikor, Przejęcie praw wynikających z pozwolenia wodnoprawnego, LEX/el. 2019). Przeniesienie następuje poprzez wydanie decyzji administracyjnej, a zatem po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego zgodnie z przepisami k.p.a. Postępowanie jest wszczynane, zgodnie z art. 411a ust. 4 p.w., wyłącznie na wniosek podmiotu, na rzecz którego przenoszone jest pozwolenie. W trakcie postępowania organ zobligowany jest do zweryfikowania spełnienia przesłanek do przeniesienia pozwolenia wodnoprawnego. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie Organ odwoławczy wywiązał się z obowiązku prawidłowego zebrania i oceny materiału dowodowego. Organ dokonał ustaleń stanu faktycznego sprawy w zakresie okoliczności istotnych dla jej załatwienia i prawidłowo stwierdził, że nie są spełnione przesłanki z art. 411a ust. 1 p.w. bowiem Spółka nie wyraziła zgody na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego na rzecz Skarżących. Po pierwsze skutkiem zawarcia umowy przeniesienia własności z [...] r. nie jest zbycie przedsiębiorstwa Spółki ani jego zorganizowanej części (okoliczność ta zresztą nie jest kwestionowana przez Skarżących). Po drugie z umowy z [...] r., w szczególności z powoływanych przez Skarżących zapisów § 1 lit. e (ostatni akapit), § 1 pkt IV.1 oraz § 4 pkt 4, w żaden sposób nie wynika zgoda Uczestniczki postępowania na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego. Z postanowień tych wynika jedynie to, że wolą Skarżących jako nabywców nieruchomości było uzyskanie własności nieruchomości wraz z częściami składowymi (budynkiem stacji paliw wraz z infrastrukturą i zjazdem z drogi publicznej, budynkiem myjni samochodowej i parkingiem) i prowadzenie na nieruchomości działalności w zakresie stacji paliw na podstawie ważnych koncesji i zezwoleń oraz kontynuowanie w tym zakresie współpracy ze spółką B. . Fakt przeniesienia własności nieruchomości objętej pozwoleniem wodnoprawnym nie jest jednoznaczny ani z przejęciem przez nabywcę nieruchomości praw i obowiązków wynikających z pozwolenia wodnoprawnego ani z wyrażeniem przez zbywcę nieruchomości zgody na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego. Z art. 393 ust. 4 p.w. wynika, że pozwolenie wodnoprawne nie rodzi praw do nieruchomości i urządzeń wodnych koniecznych do jego realizacji oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich przysługujących wobec tych nieruchomości i urządzeń. Informację tej treści zamieszcza się w pozwoleniu wodnoprawnym (pozwolenie wodnoprawne z 18 sierpnia 2016 r. w pkt IV zawiera taką informację). Zatem pozwolenie wodnoprawne nie jest związane z własnością konkretnej nieruchomości, nie jest częścią składową nieruchomości. Przeniesienie własności nieruchomości nie stanowi zatem samodzielnej przesłanki przeniesienia praw i obowiązków z pozwolenia wodnoprawnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 24 lipca 2008 r., II SA/Go 142/08; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 24 listopada 2015 r., II SA/Wr 442/15 - opubl. w internetowej bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tych też względów treść § 4 pkt 4 umowy przeniesienia własności z [...] r. wskazującego, że z dniem wydania nieruchomości w posiadanie stronie kupującej przejdą na stronę kupującą wszelkie korzyści i ciężary związane z nabywaną tą umową nieruchomością, nie może stanowić o przejściu na Skarżących praw i obowiązków z pozwolenia wodnoprawnego. Nadto umowa sprzedaży z [...] r. nie zawiera oświadczenia Uczestniczki postępowania co do wyrażenia zgody na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego z 18 sierpnia 2016 r. na nabywców nieruchomości. Co więcej nie zawiera nawet żadnej wzmianki na temat tego pozwolenia wodnoprawnego. Wobec powyższego należy stwierdzić, że zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 65 k.c. i art. 411a p.w. i błędów w ustaleniach faktycznych nie zasługiwały na uwzględnienie. Rację mają Skarżący, że Organ odwoławczy nie dokonał szczegółowej analizy postanowień aktu notarialnego z [...] r. i poprzestał jedynie na konkluzji, że akt ten nie zawiera zgody na przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego. Jednakże pomimo lakoniczności uzasadnienia zaskarżonej decyzji możliwe było zweryfikowanie zarówno ustaleń faktycznych, sposobu rozumowania, jak i wniosków Organu odwoławczego. Na stronie 3 uzasadnienia decyzji Organ odwoławczy wyjaśnił, że do wniosku o przeniesienie pozwolenia wodnoprawnego Skarżący załączyli jedynie akt notarialny z [...] r., w toku postępowania pierwszoinstancyjnego nie wezwano Spółki do wyrażenia zgody na przeniesienia pozwolenia, a z odwołania Spółki także taka zgoda nie wynika. Stwierdzając, że Uczestniczka postępowania nie wyraziła zgody na przeniesienia pozwolenia, Organ odwoławczy miał na uwadze stanowisko Spółki zawarte w odwołaniu, a odnoszące się do analizy postanowień zawartych na stronach 5, 10 i 14 umowy sprzedaży z [...] r. (strona 4 uzasadnienia decyzji). W tych okolicznościach brak odniesienia się w zaskarżonej decyzji do poszczególnych postanowień aktu notarialnego z [...] r. nie stanowi w ocenie Sądu naruszenia prawa procesowego, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.