II SA/Gl 859/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Kędzierska, , , po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.L. na uchwałę Rady Miasta Katowice z dnia 25 kwietnia 2019 r. nr VII/130/19 w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej kwotę 300 (trzysta) zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi. W piśmie z dnia 4 czerwca 2019 r. B.L. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na uchwałę Rady Miasta Katowice (dalej: organ) z dnia 25 kwietnia 2019 r. nr VII/130/19 w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej "Budynek mieszkalny z funkcją handlowo- usługową ul. Janusza Korczaka 43 w Katowicach". W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału skarżąca została wezwana do określenia naruszenia przez zaskarżoną uchwałę interesu prawnego lub uprawnienia- stosownie do art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 506 ze zm., dalej u.s.g.), pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na wezwanie, w piśmie z dnia 14 sierpnia 2019 r., skarżąca wskazała, że interes prawny lub uprawnienie może mieć podstawy w przepisach prawa materialnego każdej gałęzi prawa, a nie wyłącznie prawa administracyjnego. W ocenie skarżącej uchwała organu wydana na podstawie ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. z 2018 r., poz. 1496, dalej "specustawa mieszkaniowa"), mieszcząca się w zakresie "administracji publicznej" może ograniczać uprawnienia w dziedzinie prawa cywilnego (art. 140 i art. 144 k.c.) pozbawiając dany podmiot prawa własności lub je znacznie ograniczając. Skarżąca podniosła, że jest właścicielką nieruchomości położonej ok. 150 m od planowanej inwestycji, zaś skargę swoją wywiodła w związku z powszechną wiedzą o skażeniu ołowiem gruntu, na którym przewidziano realizację inwestycji, a co za tym idzie w obawie o zdrowie, które może zostać narażone przez substancje uwolnione w związku z pracami na terenie skażonym ołowiem. Skarżąca twierdzi, że jako właścicielka lokalu położonego na gruncie znajdującym w bliskim sąsiedztwie ma prawo kwestionować postanowienia takiej uchwały, bowiem zamierzona inwestycja wiąże się z uciążliwościami i szkodliwym oddziaływaniem na tereny otaczające działkę inwestora. Zdaniem skarżącej na skutek wykonania kwestionowanej uchwały dojdzie do pogorszenia jej sytuacji, jako właścicielki lokalu mieszkalnego położonego na nieruchomości sąsiedniej, w kontekście przysługujących jej uprawnień do korzystania z nieruchomości zgodnie z jej społeczno- gospodarczym przeznaczeniem i uprawnień wynikających z ochrony przed uciążliwymi immisjami (art. 140 i 144 k.c.). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ze względu na niewykazanie przez skarżącą naruszenia jej interesu prawnego przez zaskarżoną uchwałę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 20018 r. poz. 149 i 650) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm), postępowań o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650 723,1000 i 1039) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest uchwała Rady Miasta Katowice z dnia 25 kwietnia 2019 r. nr VII/130/19 w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji mieszkaniowej "Budynek mieszkalny z funkcją handlowo- usługową przy ul. Janusza Korczaka 43 w Katowicach". Przedmiotowa uchwała podlega kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym i art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Należy wskazać, że skarga wniesiona na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, a podstawą jej wniesienia jest niezgodność uchwały z prawem i równocześnie naruszenie przez nią konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień danego podmiotu. Dopiero ustalenie, że skarżący posiadają legitymację do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy, otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy (por. wyrok NSA z dnia 31 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 2952/14). Powołując się na naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia, wnoszący skargę w trybie art. 101 u.s.g. musi wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną sytuacją a zaskarżoną uchwałą. W takim wypadku uchwała musi naruszać interes prawny lub uprawnienie skarżącego albo jako indywidualnego podmiotu, albo jako członka wspólnoty samorządowej. Źródłem interesu prawnego jest zawsze norma prawna ogólna i abstrakcyjna (akt normatywny) albo też jednostkowa i konkretna (akt stosowania prawa). Nie można przy tym źródła interesu prawnego naruszonego zaskarżoną uchwałą wyprowadzać z samej skarżonej uchwały. Interes prawny musi mieć charakter bezpośredni, zindywidualizowany, obiektywny i realny. Zaskarżona uchwała musi taki interes naruszać, powodując następstwo w postaci ograniczenia czy też pozbawienia konkretnych uprawnień lub nałożenia obowiązków. Ciężar wykazania naruszenia interesu prawnego spoczywa na podmiocie wnoszącym skargę (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2002 r. sygn. II SA 2503/01). Skarżący musi wykazać w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2006 r. sygn. II OSK 1127/05). Jest on obligowany wykazać, że zaskarżona uchwała naruszając prawo, negatywnie wpływa na jego sytuację prawną, pozbawiając go pewnych uprawnień czy też uniemożliwiając ich realizację. Akceptowany jest również pogląd, że o naruszeniu interesu prawnego wnoszącego skargę na podstawie art. 101 u.s.g. przesądza zmiana sytuacji prawnej skarżącego wywołana kwestionowaną uchwałą (por. wyrok NSA z dnia 20 listopada 2009 r., sygn. II OSK 1305/09). Skarżąca uzasadniła wniesienie skargi naruszeniem interesu prawnego wynikającego z art. 140 i 144 k.c. i wskazała w tym zakresie, że planowana inwestycja będzie stanowić źródło immisji, przyczyniających się do pogorszenia jej stanu zdrowia. Zaskarżona uchwała podjęta została w oparciu o przepisu "specustawy mieszkaniowej". W związku z powyższym, podnoszone przez skarżącą kwestie dotyczące naruszenia przepisów prawa cywilnego nie mogą stanowić podstawy wykazania naruszenia interesu prawnego we wskazanym wyżej znaczeniu. Do norm prawa materialnego, które mogą stanowić źródło interesu prawnego nie zalicza się samodzielnie norm prawa cywilnego, w szczególności art. 140 Kodeksu cywilnego. Źródłem interesu prawnego uzasadniającego udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony nie może być także art. 144 k.c., gdyż na podstawie tego przepisu można poszukiwać ochrony wyłącznie w prawie cywilnym (por. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2015 r. sygn. akt II OSK 905/14). Okoliczności powoływane przez skarżącą dotyczą ewentualnego naruszenia interesu faktycznego, a nie prawnego. Ponadto skarżąca powołuje się na okoliczności hipotetyczne i przyszłe, a nie aktualne czy realne. Wobec tego, skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a P.p.s.a. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.