II SA/Gl 863/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant sekretarz sądowy Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] roku, Nr [...], Prezydent Miasta C. w związku z wnioskiem Miejskiego Zarządu Dróg w C., stwierdził z urzędu zgodność proponowanego podziału nieruchomości położonej w C., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], o pow. [...] ha, ze swoją decyzją z dnia [...]r., Nr [...], ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego – budowę kolektora deszczowego w dzielnicy K. oraz budowę drogi łączącej ulice: [...] – [...] w C. W wyniku proponowanego podziału miały powstać działki o nr [...] o pow. ok. [...] ha i nr [...] o pow. ok. [...] ha. Jako materialno-prawną podstawę swojego rozstrzygnięcia organ wskazał art. 93 ust. 4 i 5, art. 94 ust. 1 oraz art. 97 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004 roku, Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.). W uzasadnieniu wskazano, iż proponowany projekt podziału jest zgodny z decyzją ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego. Do realizacji tej inwestycji przeznaczona jest działka o nr [...]. Obecnie skarżąca M. S. – właścicielka działki, została zapoznana z proponowanym podziałem w toku postępowania. Jej uwagi dotyczyły parametrów planowanej inwestycji. Organ zauważył jednak, że na skutek jej odwołania od decyzji lokalizacyjnej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Zatem zarówno treść, jak i zakres i przedmiot planowanej inwestycji były jej znane. Wskazano ponadto, że rzeczywista powierzchnia działki przeznaczonej do wykupu zostanie określona po wykonaniu pomiarów w terenie i sporządzeniu dokumentacji geodezyjnej. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca nie wyraziła zgody na proponowany podział swojej działki. Zarzuciła, iż nikt nie był w stanie określić, jaka powierzchnia jej działki zostanie faktycznie przeznaczona pod realizację przedmiotowej inwestycji. Wskazała, że nie uwzględniono jej sprzeciwu w toku postępowania przed organem pierwszej instancji. Nie wyraziła zgody na pomiary swojej działki. Wyraziła brak zgody na realizację inwestycji na terenie jej posesji. Zaznaczyła, że planowana inwestycja jest zaprojektowana wbrew zasadom rachunku ekonomicznego. Rozpoznając to zażalenie, zaskarżonym w niniejszym postępowaniu postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Organ wskazał, iż przedmiotem zaskarżonego postanowienia jest jedynie zaopiniowanie zgodności proponowanego projektu podziału z ustaleniami decyzji lokalizacyjnej. Powołał się przy tym organ na orzecznictwo sądów administracyjnych, w myśl którego określenie w decyzji lokalizacyjnej linii rozgraniczających teren inwestycji jest wiążące dla przyszłego podziału nieruchomości, który winien być zgodny z tak określonymi liniami rozgraniczającymi. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca zarzuciła organom, że w toku postępowania nie wzięto pod uwagę jej stanowiska odnośnie planowanej inwestycji. Nie przedstawiono też dokładnych parametrów inwestycji, ani nie zaproponowano rozwiązań alternatywnych. Obszernie przedstawiła możliwość innego sposobu i przebiegu planowanej inwestycji, wskazując na takie rozwiązania w dzielnicy sąsiedniej. Zwróciła uwagę, że właśnie w tej sąsiedniej dzielnicy realizacja podobnej inwestycji odbywa się z poszanowaniem prawa własności prywatnych nieruchomości. W jej natomiast przypadku doszło do naruszenia tych praw, co powoduje nierówność wobec prawa. Przedstawiła alternatywną propozycję przebiegu planowanej inwestycji. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Odpowiadając na zarzuty skargi wskazano, iż na obecnym etapie postępowania nie jest możliwe określenie parametrów technicznych planowanej inwestycji, gdyż zostaną one skonkretyzowane w pozwoleniu na budowę. Z kolei brak zgody na realizację inwestycji nie może mieć wpływu na treść zaskarżonego postanowienia. Na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. skarżąca podtrzymała skargę. Wskazała, że pomimo braku zgody geodeci weszli na jej teren celem dokonania pomiarów. Ponadto, poza częścią działki, wydzieloną w projekcie podziału, również fragment pozostałej części ma zostać zajęty na drogę umożliwiającą dostęp do kolektora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę Sąd badał zatem, czy zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi w dacie jego wydania. Sąd badał również, czy stan faktyczny istniejący w dacie wydania zaskarżonego aktu dawał organom podstawę do zastosowania odpowiednich przepisów prawa. Badając w takim zakresie zgodność zaskarżonego postanowienia z przepisami prawa Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa, które mogłoby skutkować uchyleniem względnie stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu. Wskazać przyjdzie, że postępowanie w przedmiocie podziału nieruchomości zainicjowane zostało z urzędu przez organ pierwszej instancji zgodnie z art. 97 ust. 3 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, albowiem jego celem miała być realizacja celu publicznego. Planowane przedsięwzięcie stanowi bowiem cel publiczny, o którym mowa w art. 6 pkt 1 i 4 wymienionej ustawy. Tym samym projektowany podział nieruchomości miał być dokonany na inne cele, aniżeli określone w art. 95 ustawy, co z kolei uzasadniało wydanie postanowienia opiniującego projekt podziału pod względem jego zgodności z ustaleniami decyzji lokalizacyjnej po myśli art. 94 ust. 1 ustawy. W myśl ostatnio powołanego przepisu, w przypadku braku planu miejscowego, gdy przed dniem złożenia wniosku o podział nieruchomości, została wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, obowiązująca w dniu złożenia wniosku, podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z warunkami określonymi w tej decyzji. Podkreślić w tym miejscu wypada, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) do decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego stosuje się przepisy dotyczące decyzji o warunkach zabudowy. Ponadto w decyzji takiej winien być określony rodzaj inwestycji, warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych a także - co istotne było dla niniejszej sprawy - linie rozgraniczające teren inwestycji, które winny być wyznaczone na mapie. Wyznaczenie tych linii - co podkreśla się w orzecznictwie i doktrynie - powinno nastąpić w taki sposób by nie budząc wątpliwości określać miejsce realizacji planowanego zamierzenia (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2000 r., sygn. akt II SA/Gd 180/98, LEX nr 44197 i T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze 2004 r., teza do art. 54 ustawy). Zatem określenie w decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego linii rozgraniczających teren inwestycji ma istotne znaczenie i jest wiążące dla wszystkich organów i podmiotów realizujących ten cel. Jest zatem również wiążące dla przyszłego podziału nieruchomości, który winien być zgodny z tak określonymi liniami rozgraniczającymi. Rozpatrując przedmiotową sprawę Sąd również miał na uwadze, iż załącznik graficzny do decyzji stanowi jej integralną część i w związku z tym decyzja nie może być odrębnie oceniana w części tekstowej a odrębnie jako jedynie załączona do niej mapa. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi stwierdzić przyjdzie, iż dotyczą one bezpośrednio planowanej inwestycji. Zarzuty te podlegały rozpoznaniu w odwołaniu od decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja ta, jak wynika z akt sprawy, została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy i stała się prawomocna. Wszelkie uwagi i zastrzeżenia na etapie postępowania opiniującego podział nieruchomości odnoszące się do parametrów, przebiegu, warunków i sposobu realizacji inwestycji pozostają poza ramami niniejszego postępowania. Jak już wyżej wspomniano decyzja lokalizacyjna ma wiążący charakter dla organów dokonujących podziału nieruchomości i jedynie jej wzruszenie mogłoby doprowadzić do wzruszenia zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia własności skarżącej stwierdzić należy, że jeżeli w istocie do takiego naruszenia doszło, to może ona dochodzić ochrony swoich praw w postępowaniu cywilnym. Na marginesie zauważyć jednak przyjdzie, że ostateczna decyzja lokalizacyjna stanowi podstawę do wszczęcia procedury wywłaszczeniowej i w efekcie może doprowadzić do przymusowego wywłaszczenia nieruchomości przewidzianej pod realizację celu publicznego (art. 112 i nast. ustawy o gospodarce nieruchomościami). Mając na uwadze powyższe Sąd nie dopatrzył się wydania zaskarżonego postanowienia z naruszeniem prawa, a w szczególności z naruszeniem art. 94 ust. 1 w zw. z art. 93 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a tym samym nie uwzględnił skargi, a zatem podlegała ona oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.).