II SA/Gl 872/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.) Sędzia WSA Rafał Wolnik Protokolant starszy referent Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2008 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej Spółki kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie "budowy stacji bazowej telefonii komórkowej na działce nr [...] przy ul. [...] w P.". W wyniku oględzin ustalono, że decyzją nr [...] z dnia [...]r. Starosta P. zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] spółka z o.o. w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej przy ul. [...]j w P., w skład której wchodziły: maszt telekomunikacyjny, anteny, kontener technologiczny oraz przyłącze energetyczne. Dnia [...] r. inwestor zawiadomił o zakończeniu budowy przedmiotowej stacji. Na maszcie aktualnie znajduje się [...] anten sektorowych GSM, [...] antena radiolinii i [...] anteny sektorowe DCS. Te ostatnie zostały zamontowane w końcu [...] r. już po złożeniu zawiadomienia o zakończeniu budowy. Anteny te były objęte pozwoleniem na budowę z [...]r. Jak ustalono, ich zamontowanie nie było poprzedzone zgłoszeniem. Postanowieniem nr [...] z dnia [...]r., w oparciu o art. 49b prawa budowlanego organ I instancji nakazał inwestorowi przedłożenie opisu rodzaju i zakresu robót wykonanych w związku z montażem anten. Obowiązek ten został wykonany. Następnie postanowieniem nr [...] z dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., w oparciu o art. 49b ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm.), ustalił dla inwestora wysokość opłaty legalizacyjnej za zainstalowanie na wieży antenowej bez wymaganego zgłoszenia dodatkowych [...] anten, w kwocie [...] zł. W złożonym zażaleniu Spółka zwróciła się o uchylenie postanowienia organu I instancji i zmniejszenie opłaty do kwoty [...] zł. W uzasadnieniu podniosła, że organ nieprawidłowo ustalił opłatę albowiem ilość anten nie powinna mieć znaczenia dla wysokości opłaty. Gdyby inwestor dokonał obowiązku zgłoszenia, to wówczas wszystkie anteny byłyby objęte jednym zgłoszeniem jako funkcjonalna całość. W tym zakresie powołano się na definicję instalacji zawartą w art. 3 pkt 6 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006 r., nr 129, poz. 902). Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygniecie organu I instancji. W podstawie prawnej podano również art. 49b ust. 4 prawa budowlanego. Natomiast w uzasadnieniu wyjaśniono, że art. 49b prawa budowlanego określa postępowanie w przypadku samowoli budowlanej. Warunkiem legalizacji samowoli jest uiszczenie opłaty legalizacyjnej. W rozpatrywanym przypadku fakty samowolnego zamontowania [...] anten został wykazany. Zgodnie zatem z art. 49b ust. 5 ustawy, wysokość opłaty należało ustalić jako [...] stawki 2.500 zł. Wysokość opłaty została ustalona wobec powyższego prawidłowo. W skardze do sądu administracyjnego Spółka wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zarzucono wadliwą interpretację art. 49b ust. 5 prawa budowlanego poprzez uznanie, że wysokość opłaty stanowi iloczyn kwoty 2.500 zł i liczby anten, podczas gdy zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c) prawa budowlanego anteny stanowią jedno urządzenie emitujące pola elektromagnetyczne, będące instalacją w rozumieniu ustawy Prawo ochrony środowiska. Opłata winna zatem wynieść 2.500 zł. Stanowisko to zostało podtrzymane w piśmie procesowym z dnia [...]r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że decyzje wydane w sprawie są prawidłowe, albowiem doszło do samowolnego zamontowania [...] anten, z których każda jest samodzielnym urządzeniem. Wysokość opłaty legalizacyjnej, zgodnie z art. 49b prawa budowlanego, w przypadku budowy o której mowa w art. 30 ust. 1 pkt 3 (samowolne wykonanie robót budowlanych polegających na instalowaniu na obiekcie urządzeń emitujących pole elektromagnetyczne), wynosi 2.500 zł. za jedno urządzenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Wydane w sprawie decyzje nie mogły pozostać w obrocie prawnym i podlegały uchyleniu ze względu na ich wydanie z naruszeniem prawa materialnego, jednakże w innym zakresie niż to podnosiła strona skarżąca. Podstawą prawną wydanych w sprawie rozstrzygnięć był przepis art. 49b prawa budowlanego. Przepis ten znajduje zastosowanie do przypadków budowy obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia. Należy zwrócić uwagę, że budowa stanowi tylko jeden z rodzajów robót budowlanych, zgodnie z art. 3 pkt 7 ustawy, robotami budowlanymi są: budowa a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Art. 49b nie znajduje zatem zastosowania do wszystkich przypadków wykonywania robót budowlanych bez wymaganego zgłoszenia, lecz wyłącznie do robót będących budową. Samowolne wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego nie podlega zatem regulacji art. 49 b (oraz art. 48), lecz regulacji zawartej w art. 50 i 51 prawa budowlanego. Przepisy te mają właśnie zastosowanie do prowadzenia robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 (budowa bez wymaganego pozwolenia) i art. 49 b ust. 1 (budowa bez wymaganego zgłoszenia). W niniejszej sprawie organy zakwalifikowały wykonane roboty jako wymagające zgłoszenia ze względu na regulację art. 30 ust. 1 pkt 3 c ustawy. Należy zatem zauważyć, że art. 30 ust. 1 pkt 3 dotyczy zarówno budowy (ogrodzeń) jak i wykonywania robót budowlanych polegających na instalowaniu (krat na budynkach oraz urządzeń na obiektach budowlanych, w tym urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu prawa ochrony środowiska). Niewątpliwie sformułowanie art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy nie jest precyzyjne pod względem językowym. Ustawodawca wprowadził w tym przepisie kategorię robót budowlanych określoną jako "instalowanie", zaś w art. 3 pkt 7 ustawy definicja robót budowlanych takiego ich rodzaju nie wyróżnia. Mimo tej nieprecyzyjności przepisu, w przekonaniu Sądu, odnosi się on do dwóch odmiennych rodzajów robot budowlanych, z których instalowanie urządzeń na obiektach nie może być zakwalifikowane jako budowa, co z kolei wyklucza możliwość zastosowania w takich przypadkach art. 49 b ustawy. Należy przy tym zwrócić uwagę na art. 49b ust. 5 pkt 1, który stanowi, że wysokość opłaty legalizacyjnej wynosi 2.500 zł w przypadku budowy, o której mowa m. in. w art. 30 ust. 1 pkt 3 i 4. Przepis ten nie ma zastosowania do przypadków innych robót budowlanych polegających na instalowaniu, określonych w art. 30 ust.1 pkt 3 lit. a-c ustawy. Przedstawione rozważania prowadzą do wniosku, że w stosunku do robót budowlanych polegających na instalowaniu na obiektach budowlanych urządzeń emitujących pola elektomagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu prawa ochrony środowiska, do usuwania skutków samowoli budowlanej nie można stosować art. 49b prawa budowlanego, zatem również orzekać o nałożeniu opłaty legalizacyjnej. Skoro w niniejszej sprawie organy przyjęły, zasadnie w przekonaniu Sądu, że doszło do wykonania robót o jakich mowa w art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c prawa budowlanego, nie miały podstaw do wydania postanowienia o nałożeniu opłaty legalizacyjnej. Skutki samowoli w tym zakresie podlegają bowiem usunięciu z zastosowaniem art. 50 i 51 ustawy, a przepisy te nie przewidują instytucji opłaty legalizacyjnej. Mając na uwadze przedstawioną argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji. W kwestii wykonalności zaskarżonego orzeczenia Sąd orzekł na zasadzie art. 152 powołanej ustawy. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono zgodnie z art. 200, 205 § 2 i 209 ustawy, a na zasądzoną kwotę składa się uiszczony przez skarżącą wpis sądowy, opłata skarbowa od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 lit c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (...) (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).