II SA/Gl 882/05
WyrokWSA w Gliwicach2006-06-14
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Łucja Franiczek, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, jeśli obiekt został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nałożyć obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nawet jeśli obiekt został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego. W takiej sytuacji nie zachodzą podstawy do prowadzenia postępowania w trybie art. 48 Prawa budowlanego (zmierzającego do rozbiórki), ale organ nie jest zwolniony z obowiązku doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.Stan faktyczny
Skarżący J. i A. N. zostali zobowiązani decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia garażu blaszanego do stanu zgodnego z prawem, w tym zapewnienia prawidłowej odległości od granicy działki. Garaż został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która została następnie uchylona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący podnieśli, że nie popełnili samowoli budowlanej i że decyzja organu prowadzi do rozbiórki garażu, co jest niezgodne z prawem. Decyzja organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.) Protokolant ref. Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi J. N. i A. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wykonywania określonych robót budowlanych oddala skargę
Decyzją Prezydenta Miasta J. nr [...] z dnia [...] roku, utrzymaną w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] roku nr [...] zatwierdzono projekt budowlany i udzielono wnioskodawcom J. i A. N. pozwolenia na ustawienie garażu blaszanego w odległości 1,5 m od granicy działki Nr A obr. [...] w J. przy ulicy A na działce nr B obr. [...].
Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2002r. sygn. akt II SA/Ka 782/99 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższą decyzję Wojewody [...], jako wydaną z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego.
Wobec treści powyższego wyroku a także na skutek ponownego rozpatrzenia odwołania uczestników postępowania T. i F. J. od w/w decyzji Prezydenta Miasta J., decyzją Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 5, 28 i 34 ust. 4 ustawy Prawo budowlane ( Dz. U. z 2000r. nr 106, poz. 1126) oraz art. 138 § 1 pkt.2 kodeksu postępowania administracyjnego uchylono zaskarżoną decyzję w całości i umorzono postępowanie organu pierwszej instancji w przedmiocie pozwolenia na budowę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. decyzją z dnia [...]r., nr [...] wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. "Prawo budowlane" ( Dz. U. z 2003r. nr 207 poz. 2016 z późn. zm.) oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego nałożył na J. i A. N., w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem garażu zlokalizowanego na terenie nieruchomości położonej przy ulicy A nr X obowiązek wykonania następujących robót:
1) zapewnienia prawidłowej odległości od granicy z działką sąsiednią -3,0 m dla ściany bez otworów okiennych i drzwiowych
2) elektrycznej instalacji oświetleniowej
w terminie do dnia [...] 2005r.
Motywując podjęte rozstrzygnięcie organ nadzoru budowlanego stwierdził, że państwo N. na podstawie decyzji pozwolenia na budowę wybudowali w 1999r. na terenie nieruchomości położonej w J. przy ulicy A nr X garaż konstrukcji blaszanej. Decyzja ta jednak została wyeliminowana z obrotu prawnego przez NSA, a Wojewoda [...] z kolei decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję Prezydenta Miasta J. o pozwoleniu na budowę i z uwagi na fakt wykonania robót umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w przedmiocie pozwolenia na budowę. Z uwagi na powyższe w celu doprowadzenia do zgodności z obowiązującymi przepisami nałożono na inwestorów obowiązek wykonania w/w robót.
Z takim rozstrzygnięciem nie zgodzili się skarżący. W odwołaniu zakwestionowali stanowisko organu, jakoby wybudowanie przedmiotowego garażu stanowiło samowolę budowlaną. Skarżący podnieśli, iż Główny Urząd Nadzoru Budowlanego w piśmie z [...] r., sygn. akt [...] zanalizował całokształt dotychczasowego postępowania w sprawie i dał jednoznaczny wyraz temu, że stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego prowadzi do nikąd, albowiem domaganie się od odwołujących przesunięcia garażu oznacza jego rozbiórkę, a takiej czynności organ nadzoru nie ma prawa nakazywać. Dodali, iż nie popełnili oni samowoli budowlanej stawiając przedmiotowy garaż, albowiem jego postawienia dokonali w oparciu o prawomocne decyzje administracyjne. Wobec powyższego skarżący zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez pominięcie prawomocnie wydanych dotychczas decyzji administracyjnych budowlanych leżących u podstaw wybudowanego garażu. Jednocześnie wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta J. z dnia [...] r, nr [...] odmawiającej Stowarzyszeniu "A" z siedzibą w J. wydania decyzji nakazującej przymusową rozbiórkę garażu wybudowanego na dz. Nr B obr. [...] przy ul. A nr X przez J. i A. N., utrzymanej w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] r., nr [...] działając na podstawie art.138 § 1 pkt. 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, albowiem uznał, że zarzuty podniesione przez skarżących w odwołaniu od decyzji nie mogą stanowić przesłanki do jej uchylenia. Podtrzymał przy tym organ odwoławczy w całości argumentację Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J..
W skardze do Sądu J. i A. N. podtrzymali twierdzenia sformułowane wcześniej w odwołaniu. Zarzucili decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe jego zastosowanie, albowiem decyzja administracyjna zmusza skarżących do rozbiórki garażu, natomiast skarżący nie dopuścili się samowoli budowlanej i dysponują wszelkimi wymaganymi przez prawo decyzjami administracyjnymi zezwalającymi na wybudowanie garażu, nadto organ wydając zaskarżoną decyzję pominął wcześniejsze decyzje zezwalające skarżącym na budowę garażu, przez co decyzje administracyjne pozostają w ewidentnej ze sobą sprzeczności. Wnieśli przy tym o uchylenie zaskarżonej decyzji.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i argumentację i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są w ocenie składu orzekającego zgodne z prawem.
Przedmiotowy obiekt budowlany – garaż istotnie nie został zrealizowany w ramach samowoli budowlanej, albowiem do jego realizacji doszło w oparciu o ostateczną decyzję w przedmiocie pozwolenia na budowę. Decyzja ta została jednak wyeliminowana z obrotu prawnego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2001 roku, sygn. akt II SA/Ka 782/99.
W takiej sytuacji nie zachodziły podstawy do prowadzenia postępowania z art. 48 Prawa budowlanego zmierzającego w istocie do dokonania rozbiórki. Nie zwalniało to jednak organów nadzoru budowlanego z obowiązku wszczęcia i prowadzenia postępowania zmierzającego do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Fakt, że obiekt został zrealizowany niezgodnie z przepisami prawa wynikał bowiem wprost z treści wspomnianego wyżej wyroku NSA.
Właściwym zatem w takiej sytuacji było wydanie decyzji w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. W związku z treścią art. 51 ust. 7 przepis ten znajduje zastosowanie również w stosunku do obiektów już zrealizowanych w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b. Jak już wyżej wykazano w niniejszej sprawie zachodzi taka właśnie sytuacja, albowiem mamy do czynienia z innym przypadkiem, aniżeli samowola budowlana.
Podnoszone przez skarżących zarzuty nie znajdują natomiast uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa.
W szczególności powoływanie się na wcześniejsze postępowanie, które zakończone zostało ostateczną decyzją o odmowie wydania nakazu rozbiórki w stosunku do przedmiotowego garażu, w przeciwieństwie do twierdzeń skarżących, wręcz stanowiło potwierdzenie, iż legalizacja obiektu winna nastąpić w trybie art. 51 Prawa budowlanego.
Również błędnie skarżący powołują się na pismo z dnia [...] roku, Nr [...]. Nie jest to bowiem stanowisko Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego lecz wystąpienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w którym relacjonuje on przebieg postępowania i przedstawia stanowisko samych skarżących.
Wreszcie nie jest uprawnione twierdzenie, że wykonanie decyzji w istocie musi prowadzić do rozbiórki obiektu. Przedmiotowy obiekt jest bowiem garażem blaszanym, co ze swej istoty powoduje możliwość jego przeniesienia. Oczywiście inną kwestią pozostaje, czy z jego przeniesieniem związana będzie konieczność wykonania innych robót budowlanych i w jakim zakresie. Są to jednak zagadnienia techniczne i w ocenie Sadu nie powodują niemożliwości wykonania decyzji.
Nie jest także prawdziwe twierdzenie, jakoby organ nadzoru budowlanego pominął wcześniejsze decyzje, na podstawie których został zrealizowany garaż. Jak już wyżej wskazano ich pominięcie musiałoby doprowadzić do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Z przytoczonych wyżej rozważań i przyczyn skarga nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd i jako taka podlega oddaleniu na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło