II SA/Gl 884/16
WyrokWSA w Gliwicach2017-04-13
Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Piotr Broda, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, której prawomocnym postanowieniem sądu orzeczono przepadek pojazdu, może być obciążona kosztami jego usunięcia i przechowywania, jeśli twierdzi, że sprzedała pojazd przed jego usunięciem?Ratio decidendi
Osoba, której prawomocnym postanowieniem sądu orzeczono przepadek pojazdu, jest traktowana jako jego właściciel w dniu usunięcia z drogi, nawet jeśli twierdzi, że sprzedała pojazd wcześniej. Prawomocne postanowienie sądu o przepadku wiąże inne sądy oraz organy administracji publicznej. W związku z tym, do czasu wzruszenia tego postanowienia, osoba ta ponosi koszty związane z usunięciem i przechowywaniem pojazdu.Stan faktyczny
Skarżący R. G. został obciążony przez Starostę kosztami usunięcia i przechowywania pojazdu. W odwołaniu twierdził, że nie był właścicielem pojazdu w momencie jego usunięcia, przedstawiając umowę sprzedaży. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Starosty w mocy, wskazując na prawomocne postanowienie sądu o przepadku pojazdu na rzecz powiatu, które stwierdzało własność R. G. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym kwestionując związanie organu postanowieniem sądu o przepadku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dozoru pojazdu oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta [...] obciążył kosztami wynikającymi z usunięcia, przechowywania i oszacowania wartości pojazdu marki [...] o nr rej. [...] R. G. W odwołaniu od ww. decyzji R. G. podniósł, iż w dacie usunięcia pojazdu nie był jego właścicielem, na dowód czego dołączył kserokopię umowy sprzedaży tego samochodu zawartą z K. B. w dniu [...] r.
W konsekwencji Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W dniu 11 grudnia 2014 r. K. B. złożył oświadczenie, iż nigdy nie był właścicielem pojazdu [...] o nr rej. [...] i nigdy takiego pojazdu nie zakupił od R. G., a podpis widniejący na rzekomej umowie sprzedaży samochodu nie jest jego podpisem.
W dniu 26 stycznia 2015 r. Sąd Rejonowy w Z. wydał wyrok uznający R. G. winnym tego, że sfałszował umowę sprzedaży samochodu marki [...] o nr rej. [...] w ten sposób, że podrobił na niej podpis kupującego K. B., a następnie posłużył się nią jako autentycznym dokumentem w Starostwie Powiatowym w R. Za czyn ten Sąd Rejonowy wymierzył mu karę grzywny i obciążył kosztami postępowania w całości. W dniu [...] r. wyrok uzyskał przymiot prawomocności.
Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Starosta [...] nałożył na R. G. obowiązek zapłaty kwoty 30.657,00 zł tytułem obciążenia kosztami wynikającymi z przechowywania w okresie od dnia 21 sierpnia 2011 r. do dnia 6 marca 2014 r. tj. 929 dni, pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. W uzasadnieniu wskazał, że ww. pojazd został usunięty z drogi w dniu 28 marca 2011 r., przywołał także postanowienie Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. (sygn. akt [...]), w którym orzeczono przepadek ww. pojazdu, stanowiącego własność R. G.
Do wyliczenia opłaty przyjęto ustalenia zawarte w uchwałach Rady Powiatu Nr [...] z dnia [...] r. (Dz. Urz. Woj. [...]. [...], Nr [...], poz. [...]), Nr [...] z dnia [...] r. (Dz. Urz. Woj. [...]. [...], poz. [...]) i Nr [...] z dnia [...] r. (Dz. Urz. Woj. Śl. [...], poz. [...]) w których określono wysokość kosztów przechowywania pojazdu na parkingu.
Dokonując wyliczenia należności w sentencji decyzji przyjęto okres przechowywania pojazdu od dnia 21 sierpnia 2011 r. do dnia 6 marca 2014 r. (929 dni) i stawkę za dzień 33 zł.
Decyzja wydana została na podstawie art. 130a ust. 10h ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 1137 z późn. zm.) art. 104 § 1 k.p.a. oraz w oparciu o wskazane wyżej Uchwały Rady Powiatu w R.
W odwołaniu od ww. decyzji R. G. wniósł o jej uchylenie, ponownie twierdząc, że nie był właścicielem pojazdu w dacie jego usunięcia. Do odwołania dołączył kopię umowy sprzedaży ww. pojazdu, według której w dniu [...] r. sprzedał ww. pojazd, jednak tym razem już nie poprzednio wskazanemu K. B. lecz J. P.
Po rozpoznaniu wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymało zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną w mocy. W uzasadnieniu Kolegium zrelacjonowało przebieg postępowania akcentując, iż w dniu 24 kwietnia 2014 r. wpłynęło postanowienie Sądu Rejonowego w R. Sygn. akt [...] o orzeczeniu przepadku pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] stanowiącego własność R. G. na rzecz Powiatu [...]. W dniu 28 kwietnia 2014 r. zostało z Starostwa Powiatowego w R. wysłane zlecenie o Nr [...] o przekazanie ww. pojazdu do Stacji Demontażu w Z. W dniu 2 maja 2014 r. ww. pojazd został przyjęty do Stacji Demontażu w Z. i tam zezłomowany. W dniu 12 maja 2014 r. Prezydent Miasta R. wydał decyzję o wyrejestrowaniu ww. pojazdu.
Zgodnie z art. 130a ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku: pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu. Zgodnie z art. 130a ust. 10h cyt. ustawy, obowiązującym od dnia 4 września 2010 r. - koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. Właściciel pojazdu w dniu jego usunięcia ponosi koszty wymienione w tym przepisie do dnia zakończenia postępowania, przy czym, jak wskazało Kolegium, chodzi tu o postępowanie co do przepadku pojazdu na rzecz powiatu (miasta na prawach powiatu) (art. 130a ust. 10). Dotychczasowy właściciel pojazdu winien ponosić zatem ww. koszty do daty uprawomocnienia się orzeczenia sądowego o jego przepadku. Wszelkie pozostałe koszty powstałe po tym dniu, winien ponosić jego aktualny właściciel czyli powiat.
W przedmiotowej sprawie obciążono właściciela kosztami przechowywania pojazdu od dnia 21 sierpnia 2011 r., zgodnie z § 5 ust. 2 uchwały Rady Powiatu [...] Nr [...], do dnia [...] r, kiedy to postanowienie Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. (sygn. akt [...]) orzekające przepadek pojazdu na rzecz powiatu stało się prawomocne. Tym samym wyliczenie kosztów przechowywania pojazdu należy, zdaniem Kolegium, uznać za prawidłowe zarówno pod kątem czasu przechowywania pojazdu, jak i przyjętych stawek przechowywania.
Odnosząc się natomiast do podnoszonych w odwołaniu okoliczności dotyczących właściciela pojazdu, Kolegium wskazało, że w sentencji prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w R. (sygn.. akt [...] z dnia [...] r.) orzeczono przepadek stanowiącego własność R. G. pojazdu marki [...] na rzecz Powiatu [...]. Tym samym w ww. prawomocnym orzeczeniu przyjęto, że właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu był R. G. Ponieważ ww. postanowienie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby, do czasu wzruszenia przez R. G. ww. prawomocnego orzeczenia, jako właściciela pojazdu w dniu jego usunięcia z drogi należy traktować odwołującego się.
Pismem z dnia 8 czerwca 2016 r. R. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na ww. decyzję Kolegium domagając się jej uchylenia, a także uchylenia poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił, zarzuty te rozwijając w uzasadnieniu, naruszenie:
art. 130a ust. 10h ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skarżący był właścicielem pojazdu marki [...] w dniu 28 marca 2011 r. tj. w dniu usunięcia pojazdu z ulicy [...] w S.;
art. 130a ust. 5c w zw. z art. 130a ust. 10h ww. ustawy poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i obciążenie skarżącego kosztami wynikającymi z przechowywania w okresie od dnia 21 sierpnia 2011 r. do dnia 6 marca 2014 r. ww. pojazdu na parkingu strzeżonym niewyznaczonym przez starostę;
art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego w niniejszej sprawie wyrażający się w przyjęciu, że skarżący nie sprzedał samochodu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...];
art. 365 § 1 k.p.c. poprzez uznanie, że postanowienie Sądu w R. z dnia [...] r. w przedmiocie orzeczenia przepadku samochodu marki [...] o numerze rejestracyjnym i [...] wiąże organ co do daty nabycia w posiadanie przez skarżącego tego samochodu.
Dodatkowo, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., wniósł o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. w przedmiocie przepadku pojazdu.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. 2014, poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2016, poz. 718 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem składu orzekającego, nie może zostać uwzględniona.
Przypomnieć w tym miejscu należy, jak słusznie wskazało Kolegium, że zgodnie z art. 130a ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku: pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu. Zgodnie z art. 130a ust. 10h cyt. ustawy, obowiązującym od dnia 4 września 2010 r. - koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. W myśl art. 130a ust. 10 cyt. ustawy starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Powiadomienie zawiera pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu. W myśl art. 130a ust. 10k cyt. ustawy decyzji, o której mowa w ust. 10h, nie wydaje się, jeżeli od uprawomocnienia się orzeczenia sądu o przepadku pojazdu upłynęło 5 lat. W myśl art. 130a ust.10h Prawo o ruchu drogowym właściciel pojazdu w dniu jego usunięcia ponosi koszty wymienione w tym przepisie do dnia zakończenia postępowania co do przepadku pojazdu na rzecz powiatu (miasta na prawach powiatu) (art. 130a ust. 10). Wszelkie pozostałe koszty powstałe po tym dniu, związane z przechowywaniem, oszacowaniem wartości, sprzedażą i zniszczeniem samochodu, winien ponosić jego aktualny właściciel czyli powiat.
Zdaniem Sądu ww. przesłanki w niniejszej sprawie w sposób oczywisty zaistniały. Pojazd został usunięty z drogi w dniu 28 marca 2011 r., obciążono właściciela pojazdu kosztami przechowywania pojazdu od dnia 21 sierpnia 2011 r. zgodnie z § 5 ust. 2 uchwały Rady Powiatu [...] Nr [...] z dnia [...] r. do dnia 6 marca 2014 r, kiedy to postanowienie Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] r. (sygn. akt [...]) orzekające przepadek pojazdu na rzecz powiatu stało się prawomocne. Tym samym podzielić należy ocenę Kolegium, iż wyliczenie kosztów przechowywania pojazdu było prawidłowe zarówno pod kątem czasu przechowywania pojazdu, jak i przyjętych stawek przechowywania. Dodać w tym miejscu należy, że jak to wskazano w decyzji pierwszoinstancyjnej Uchwała Rady Powiatu [...] Nr [...] z dnia [...] r. nie została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] o wobec tego w obliczeniu kosztów związanych z przechowywaniem pojazdu nie uwzględniono okresu od dnia holowania pojazdu tj. od dnia 28 marca 2011 r. do dnia 20 sierpnia 2011 r. Nadto, wbrew twierdzeniom skargi akta zawierają dowody dokumentujące poszczególne czynności organów od daty usunięcia pojazdu, a także dane dotyczące parkingu.
Odnosząc się natomiast do podnoszonych w odwołaniu i w skardze okoliczności dotyczących właściciela pojazdu, podkreślić należy, że w sentencji prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w R. (sygn. akt [...] z dnia [...] r.) orzeczono przepadek stanowiącego własność R. G. pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], [...], rok produkcji 1997 na rzecz Powiatu [...]. Tym samym w ww. prawomocnym orzeczeniu przyjęto, że właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu był R. G. Ponieważ ww. postanowienie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, do czasu wzruszenia przez skarżącego ww. prawomocnego orzeczenia - jako właściciela pojazdu w dniu jego usunięcia z drogi należy traktować R. G. Tym samym nie mógł zostać uwzględniony wniosek o zawieszenie postepowania do czasu zakończenia postepowania wznowieniowego w sprawie prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w R. orzekającego przepadek pojazdu. Postanowienie to niewątpliwie istniało bowiem w obrocie prawnym w dacie wydania zaskarżonej decyzji wiążąc organy i sądy, skarżący nie przedłożył też żadnej informacji by postanowienie zostało z obrotu prawnego obecnie wyeliminowane. Notabene, odnosząc się do przedłożonej przez skarżącego kserokopii umowy, wedle skarżącego świadczącej o tym, że zbył on pojazd w dniu [...] r. J. P., Sąd zauważa, że, jak wynika z uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej, w przeszłości skarżący przedstawiał analogiczną umowę sprzedaży, o dwa dni wcześniejszą, tyle że nabywcą miał być wówczas K. B., którego podpis skarżący sfałszował. Za czyn ten został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] r.
Sąd nie dopatrzył się także w zaskarżonej decyzji sformułowanych w skardze zarzutów naruszenia przepisów k.p.a. Prowadzone przez organ II instancji postępowanie wbrew twierdzeniom skargi prowadzone było wnikliwie, wykazało wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, a wydana przez organ decyzja, klarownie uzasadniona, zawiera wszystkie wymagane prawem elementy.
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi uznając ją za niezasadną i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło