II SA/Gl 887/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2012-11-26

Skład orzekający: Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący może zostać zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną i rodziną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca, będący osobą bezrobotną i niezdolną do poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym i zwolnienia z kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zarządzenia Burmistrza P. w zakresie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy. Podniósł, że nie mieszka we wspólnym gospodarstwie domowym z osobą I.K., a jego dochód za 2011 rok wyniósł 549,50 zł, co uniemożliwia mu pokrycie kosztów sądowych w wysokości 300 zł. Przedstawił dokumenty potwierdzające trudną sytuację materialną, w tym brak stałych dochodów i posiadanie nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 31 października 2012 r. oraz zwolnił stronę skarżącą z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. P. na zarządzenie Burmistrza P. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy w kwestii zażalenia skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 31 października 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 887/12 p o s t a n a w i a: 1) uchylić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 31 października 2012 r. 2) zwolnić stronę skarżącą z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W rozpoznawanej sprawie postanowieniem z dnia 31 października 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek J. P. o zwolnienie od kosztów sądowych. W ustawowym terminie skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie Sądu. W jego uzasadnieniu oświadczył, że I.K. jest dla niego osobą obcą i nie pozostaje z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, a jedynie zamieszkuje wraz z dzieckiem w tym samym budynku (tj. w jednym z pomieszczeń, których współwłaścicielem jest skarżący). Skarżący podniósł także, że przy opłacaniu rachunków związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, w tym za media, proporcjonalnie rozlicza się z ww. Podkreślił nadto, że nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego w kwocie 300,00 zł, gdyż wykracza to poza granice jego możliwości finansowych. W załączeniu skarżący przedłożył kserokopię zeznania o wysokości osiągniętego dochodu za rok 2011 (PIT-36) w kocie 549,50 zł. Rozpatrując zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył: Przepis art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270), dalej zwanej "p.p.s.a." stanowi, że jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby rozpoznać sprawę na nowo. Taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Skarżący występując o zwolnienie od kosztów sądowych, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W brzmieniu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do stanu majątkowego ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Tak więc przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Warunkiem przyznania prawa pomocy jest zatem wyjaśnienie wszelkich okoliczności dotyczących sytuacji materialnej osoby występującej z takim wnioskiem. Ocena, czy wnioskodawca kwalifikuje się do udzielenia mu wsparcia ze środków publicznych następuje po wszechstronnym zbadaniu jego sytuacji materialnej. Sąd biorąc zatem pod uwagę ocenę stanu majątkowego i rodzinnego strony skarżącej, w oparciu o podniesione w zażaleniu okoliczności, stwierdził że w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jak wynika z nadesłanych dokumentów wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, jest bezrobotny bez prawa do zasiłku. Wnioskodawca zadeklarował także, że nie posiada żadnych kredytów konsumenckich, ubezpieczenia majątkowego ani zdrowotnego, jak również akcji, obligacji i lokat bankowych, a jedynie dom o pow. [...] m², nieruchomość rolną o pow. [...] m² oraz inne nieruchomości o łącznej pow. [...] m². Poinformował jednocześnie, że nie ponosi wydatków na środki trwałe, gdyż ich nie nabywa ze względu na brak dochodów. Wydatki na żywność (przy czym część żywności pozyskuje z własnej działki) i środki czystości zależne są od osiągniętych przez niego doraźnych niewielkich wpływów. Jak wynika z nadesłanej dokumentacji, w bieżącym roku skarżący uzyskał kwotę około [...] zł z tytułu przekazania żelaza i stali z demontażu konstrukcji szklarni na jego posesji. Tym samym można stwierdzić, że choć wnioskodawca nie wskazał ile przeznacza na niezbędne potrzeby życia codziennego, że jego sytuacja materialna jest ciężka. W konsekwencji uwzględniając fakt, że zasadniczym wydatkiem dla skarżącego na obecnym etapie postępowania jest opłata sądowa w wysokości 300,00 zł tytułem wpisu sądowego od skargi oraz fakt, że skarżący nie uzyskuje stałego dochodu, uznać przyjdzie, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. W świetle powyższego Sąd uwzględnił zażalenie strony skarżącej i działając w oparciu o powołany art. 195 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 260 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło