II SA/Gl 890/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2013-05-20
Skład orzekający: Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego może być skierowana wyłącznie przeciwko decyzji organu pierwszej instancji, czy też wymaga wyczerpania środków zaskarżenia, w tym rozpatrzenia odwołania przez organ drugiej instancji?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna wyłącznie po wyczerpaniu środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, że strona musi najpierw wnieść odwołanie do organu drugiej instancji, a dopiero decyzja organu odwoławczego może być przedmiotem kontroli sądowej. Skarga skierowana wyłącznie przeciwko decyzji organu pierwszej instancji, od której nie wniesiono odwołania, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Strona D. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Prezydenta Miasta K. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Skarżący nie wniósł jednak odwołania od tej decyzji do organu drugiej instancji (Wojewody). Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie z powodu braku wyczerpania środków zaskarżenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. W. na decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...], znak: [...] Prezydent Miasta K. zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił U. i P. T. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z wbudowanym garażem dwustanowiskowym na działce nr [...].
Na powołane rozstrzygnięcie pismem z dnia [...] r. (sprecyzowanym następnie pismem z dnia [...] r.) D. W. złożył, za pośrednictwem Prezydenta Miasta K., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł m.in. o jej odrzucenie z uwagi na brak podstaw prawnych do zaskarżenia do sądu administracyjnego ostatecznej decyzji organu I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył , co następuje:
W myśl art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., skarga powinna być wniesiona za pośrednictwem organu administracji publicznej, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
Z kolei zgodnie z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a. dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej uzależniona jest od uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Powołany przepis wprowadza zatem zasadę pierwszeństwa postępowania administracyjnego w stosunku do postępowania sądowego.
Stosownie zaś do art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), od decyzji wydanej w pierwszej instancji stronie służy odwołanie tylko do jednej instancji. Właściwym do rozpatrzenia tego odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy (§ 2 tego przepisu).
Sądowa kontrola orzeczeń wydanych przez organy administracyjne jest natomiast dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Obowiązek wyczerpania toku kontroli instancyjnej oznacza, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny zgodności z prawem orzeczenia organu I instancji bez jednoczesnej kontroli orzeczenia organu II instancji, wydanego wskutek wniesienia właściwego środka zaskarżenia. I tak w każdym przypadku, gdy stronie przysługuje prawo wniesienia środka zaskarżenia (w rozpoznawanej sprawie odwołania) od rozstrzygnięcia organu I instancji do organu odwoławczego, kontrola sądowa postępowania prowadzonego przez organ pierwszoinstancyjny jest dopuszczalna łącznie z kontrolą orzeczenia organu odwoławczego, a więc tylko wówczas, gdy przedmiotem skargi do sądu administracyjnego jest także to ostatnie.
Tymczasem skarżący nie wyczerpał przysługującego mu w postępowaniu administracyjnym środka zaskarżenia i przed wniesieniem skargi nie wystąpił z odwołaniem do Wojewody [...] (działającego w rozpoznawanej sprawie jako organ drugiej instancji), zaś zaskarżona decyzja stała się decyzją ostateczną.
Reasumując skarga do sądu przysługiwałaby jedynie na akt wydany w odpowiedzi na odwołanie, jako wydany po wyczerpaniu przysługującego środka zaskarżenia. Zatem skarga, której przedmiotem jest wyłącznie rozstrzygnięcie organu I instancji nie może być merytorycznie rozpoznana przez Sąd i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. związku z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 58 § 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło