II SA/Gl 895/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant specjalista Magdalena Pochopin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2022 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 24 maja 2022 r. nr SKO.PSŚ/41.5/1462/2022/7393 w przedmiocie uznanie dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oddala skargę. Burmistrz Miasta P. decyzją z 25 kwietnia 2022 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 2 pkt. 9 w związku z art. 8b, art. 5 ust. 3a, ust. 3b, art. 25 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2021 r, poz. 877) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego uznał J.J. (dalej jako strona lub skarżący) za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. W uzasadnieniu decyzji organ ten przedstawił wpierw działania podejmowane w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, w tym przywołał treść pisma Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. z 1 kwietnia 2022 r., z którego wynika, że strona przez okres 6 miesięcy nie wywiązywała się ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów. W dalszej kolejności przywołano treść art. 5 ust. 3 ustawy przywołanej w podstawie prawnej decyzji i wskazano, że wyczerpana została przesłanka podjęcia rozstrzygnięcia jak w osnowie decyzji. Z powyższą decyzją nie zgodziła się strona, która wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach. W odwołaniu tym wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji jak również wystąpiła o przyznanie profesjonalnego pełnomocnika. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z 24 maja 2022 r. nr SKO.PSŚ/41.5/1462/2022/7393 wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tej decyzji przedstawiono wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie organ ten przywołał treść przepisów prawa normujących problematykę będącą przedmiotem prowadzonego postępowania. W uzasadnieniu tym organ odwoławczy przybliżył sytuację faktyczną występującą w sprawie i następnie dokonał zestawienia jej z treścią przywołanych przepisów. Zdaniem wypowiadającego się organu strona uniemożliwiła przeprowadzenie wywiadu środowiskowego i nie złożyła oświadczenia majątkowego, tym samym wyczerpane zostały przesłanki uznania strony za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych. Z powyższą decyzją nie zgodziła się strona, która wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wyraziła niezadowolenie z otrzymanej decyzji i podniosła, że działania organów administracji publicznej nie są zgodne z prawem, ponieważ w jej ocenie za poprzednią sprawę, którą strona wygrała nie zostały wyciągnięte żadne konsekwencje wobec wskazanych osób i podmiotów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o oddalenie skargi i przywołało analogiczną argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) wykazała bowiem, że rozstrzygnięcie stanowiące jej przedmiot odpowiada wymogom prawa. Stosownie do postanowień art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., Nr 329) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie niniejszych rozważań przywołać należy stan normatywny, a w szczególności postanowienia art. 5 ust. 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Zgodnie z tym przepisem w przypadku gdy dłużnik alimentacyjny uniemożliwia przeprowadzenie wywiadu alimentacyjnego lub odmówił: złożenia oświadczenia majątkowego; zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny albo poszukujący pracy w terminie wyznaczonym przez organ właściwy dłużnika; bez uzasadnionej przyczyny, w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wykonywania prac społecznie użytecznych, prac interwencyjnych, robót publicznych, prac na zasadach robót publicznych albo udziału w szkoleniu, stażu lub przygotowaniu zawodowym dorosłych - organ właściwy dłużnika wszczyna postępowanie dotyczące uznania dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Równocześnie po myśli art. 5 ust. 3a tej ustawy decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych nie wydaje się wobec dłużnika alimentacyjnego, który przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązywał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów. Z treści przywołanych regulacji wynika, że uruchomienie postępowania w sprawie uznania dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych uwarunkowane jest od niewywiązywania się przez dłużnika alimentacyjnego z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego przez okres 6 miesięcy w wysokości co najmniej 50% kwoty ustalonych alimentów. Po ustaleniu tej okoliczności organ prowadzący postępowanie podejmuje dalsze czynności przewidziane w art. 5 ust. 3 przywoływanej ustawy. Jak wynika z akt sprawy 1 kwietnia 2022 r. do organu pierwszej instancji wpłynęło pismo Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. z 1 kwietnia 2022 r., z którego wynika, że strona przez okres 6 miesięcy nie wywiązywała się ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów. Oznacza to, że pierwszy formalny wymóg przewidziany przepisami prawa został dopełniony i legł u podstaw dalszych działań organu pierwszej instancji. Z przedłożonych akt administracyjnych wynika, że skarżący nie dopełnił przewidzianych w art. 5 ust. 3 wymogów w postaci umożliwienia przeprowadzenia wywiadu środowiskowego oraz złożenia stosownego oświadczenia o sytuacji majątkowej. W świetle powyższego wyczerpane zostały przesłanki uzasadniające wydanie decyzji o uznaniu skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. W kontekście ustaleń wynikających z przedłożonych akt administracyjnych wynika, że wypowiadające się w sprawie organy administracji publicznej nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie wniesionej skargi. Stanowisko takie wynika z tego, że postępowanie wyjaśniające przeprowadzone zostało w sposób prawidłowy, a przeprowadzona analiza norm prawnych mających w tej sprawie zastosowanie przeprowadzona została w sposób właściwy i nie naruszający obowiązujących w tym zakresie reguł. W ramach przedmiotowego postępowania skarżący w zasadzie nie prezentuje własnego stanowiska, jednakże odwołuje się do postanowień wyroku karnego z [...]r., mocą którego uniewinniono go od popełnienia czynu wynikającego z treści art. 209 § 1a Kodeksu karnego. Nadto w piśmie z 1 kwietnia 2022 r. skierowanym do organu pierwszej instancji podniósł, że czuje się nękany przez organy pomocy społecznej w R. i w P. W kontekście stanowiska prezentowanego przez skarżącego w ramach przedmiotowego postępowania wyjaśnić należy, że przywoływany wyrok karny odnosił się do lat 2015 – 2019, a tym samym nie ma żadnego zastosowania do rozpoznawanej sprawy i dla oceny działań wypowiadających w niej organów. Przedmiotowe postępowanie dotyczy sytuacji występującej w 2021 i w 2022 r., a na skarżącym spoczywają określone obowiązki. Wbrew stanowisku skarżącego jest on obowiązany do stawienia się w organie administracji i umożliwienia przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Składane przez niego deklaracje w tym zakresie nie mają mocy dowodowej i nie mogą zastąpić czynności formalnych podejmowanych przez uprawniony do tego organ administracji publicznej. W tym kontekście sąd zwraca uwagę skarżącemu, że stosownie do postanowień art. 5 ust. 3b ustawy przywołanej w podstawie prawnej decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika: składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2021 r. poz. 2345 i 2447) oraz po uzyskaniu z centralnej ewidencji kierowców informacji, że dłużnik alimentacyjny posiada uprawnienie do kierowania pojazdami, kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego wraz z odpisem tej decyzji. Z treści przywołanych przepisów wynika, że właściwy organ obowiązany jest do podjęcia określonych działań przewidzianych w tym przepisie i w tym zakresie nie ma on innych możliwości. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga jest niezasadna, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.