II SA/Gl 899/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-06-02

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który zadeklarował samotne prowadzenie gospodarstwa domowego i dochód z wynajmu hali, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, biorąc pod uwagę rozbieżności w jego oświadczeniach dotyczących sytuacji rodzinnej, posiadanych nieruchomości i obciążeń finansowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał, że znajduje się w wyjątkowo ciężkiej sytuacji materialnej uzasadniającej zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Analiza zgromadzonego materiału dowodowego wykazała rozbieżności w oświadczeniach skarżącego dotyczących jego sytuacji rodzinnej, posiadanych nieruchomości oraz obciążeń finansowych, co podważyło prawdziwość jego deklaracji o niemożności ponoszenia kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący A. K. i R. K. złożyli skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. dotyczące kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego. W trakcie postępowania A. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Skarżący oświadczył, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, posiada lokal o powierzchni 70 m2, a jego jedynym dochodem jest wynajem hali (4680 zł brutto miesięcznie). Zaznaczył, że nie posiada oszczędności ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000 euro, a jego dochód obciążony jest świadczeniami na rzecz wierzyciela, podatkiem od nieruchomości oraz rachunkami za media.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. i R.K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie kary pieniężnej za wykonywanie przez przedsiębiorcę transportu drogowego z naruszeniem przepisów ustawy w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy A. K. wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W formularzu wskazał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe zamieszkując w lokalu o pow. 70 m2. Jego jedynym źródłem utrzymania się jest dochód z wynajmowania hali, który wynosi 4680 zł brutto miesięcznie. Skarżący zaznaczył, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Jego miesięczny dochód jest obciążony świadczeniami na rzecz wierzyciela, "A", podatkiem od nieruchomości oraz rachunkami za energię elektryczną i wodę. Analiza podniesionych we wniosku okoliczności nie pozwoliła stwierdzić, że skarżący jest osobą, której stan majątkowy uzasadniałby uwzględnienie złożonego wniosku. Do takiej konstatacji prowadzi przede wszystkim weryfikacja prawdziwości oświadczeń skarżącego, zawartych w druku formularza ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, że istnieje daleko idąca rozbieżność w wyjaśnieniach A. K. , odnośnie jego sytuacji rodzinnej. Jest to kwestia tym istotniejsza, że o ile osoba ubiegająca się o prawo pomocy posiada krewnych, którzy mogliby udzielić jej wsparcia materialnego, to do nich winna w pierwszej kolejności wystąpić o udzielenie wsparcia materialnego. Dopiero wówczas, gdy jest to niemożliwe, może oczekiwać wsparcia ze strony Państwa. W realiach rozpoznawanej sprawy skarżący w druku formularza PPF oświadczył, że jest osobą samotną (vide rubryka nr 6), posiadającą lokal o pow. 70 m2. Pozostaje to w sprzeczności z jego wcześniejszym oświadczeniem (zawartym w piśmie procesowym z dnia [...]r. - karta nr 98 akt sądowych) w którym wskazał, że zamieszkuje w domu mieszkalnym o pow. 120 m2 wraz z trzyosobową rodziną. Kwestii tej strona nie wyjaśniła dostatecznie, stąd wniosek, że informacje podane we wniosku nie odzwierciedlają stanu faktycznego. Oprócz tego trzeba zasygnalizować istnienie wątpliwości co do ilości i rodzaju nieruchomości posiadanych przez rodzinę skarżącego. Z nadesłanej przez stronę kserokopii decyzji o ustaleniu wysokości podatku od nieruchomości wynika, że wraz z R. K. , B. K. oraz P. K. jest współwłaścicielem budynków przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej oraz nieruchomości gruntowej. Tych informacji skarżący nie podał we wniosku. Z zebranego materiału dowodowego można natomiast wywnioskować, że A. K. posiada zarówno wspomniane nieruchomości jak i lokal mieszkalny, o którym wspomina w formularzu. W tej sytuacji trudno przyjąć, że posiadanie tego rodzaju składników majątku uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazać również przyjdzie, że wbrew oświadczeniu wnioskodawcy, część rachunków została wystawiona na "B" s.c. B. i A. K., co oznacza, że to nie wyłącznie skarżący jest zobowiązany do ich opłacenia. Przywołane wyżej powody nie pozwoliły stwierdzić, że skarżący znajduje się w wyjątkowo ciężkiej sytuacji materialnej, co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stąd też, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło