II SA/Gl 900/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski,, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant starszy referent Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2019 r. sprawy ze skargi "A" sp. z o. o. w J. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za usługi wodne 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza na rzecz skarżącej Spółki od Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. kwotę 6 917,00 (sześć tysięcy dziewięćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Informacją z dnia 5 lipca 2018 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. (dalej jako PGWP) ustaliło dla "A" Spółka z o.o. (dalej jako "skarżąca") za I kwartał 2018 r. opłatę zmienną w wysokości 68635 zł za pobór wód podziemnych. Reklamacją z dnia 27 lipca 2018 r. skarżąca zakwestionowała ustalenie dla niej opłaty zmiennej. Wskazała, że pobór wód ujęciem [...] (którego dotyczy informacja) podlega zwolnieniu z opłat za pobór wód z uwagi na konieczność odwodnienia podziemnych wyrobisk górniczych dawnej kopalni "B", stanowiących zagrożenie wodne dla eksploatacji złóż węgla kamiennego prowadzonych przez"C" S.A. w J.. Podniosła, że zgodnie z pozwoleniem wodno prawnym z dnia [...] nr [...] Spółka pobiera wody podziemne zachowując reżim piętrzenia wody na poziomie 246,8 m n.p.m. ze względu na zagrożenie wodne dla eksploatacji złóż węgla kamiennego. Dyrektor PGPW nie uznał jednak powyższej reklamacji i zaskarżoną decyzją ustalił dla skarżącej opłatę zmienną w wysokości 68635 zł. Wskazał, że wystawiona informacja ustalająca wysokość opłaty zmiennej za usługi wodne dotyczyła poboru wód podziemnych, zgodnie z zapisem w pkt. I pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] znak [...], który brzmi "Prezydent Miasta J. udziela "D" Sp. z o.o w J., przy ul. [...], pozwolenia wodnoprawnego na pobór wód podziemnych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia, z utworów węglanowych triasu studniami S-l, S-2 i S-3 ujęcia "[...]", zlokalizowanego przy ul. [...] w J., zgodnie z ustaleniami dokumentacji hydrogeologicznej". Natomiast art. 268 ust. 2 mówi o tym, że opłatę za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych do celów wydobywania węgla kamiennego i węgla brunatnego (lignitu) oraz do celów pozostałego górnictwa i wydobywania, ponosi się wyłącznie za pobór wód z ujęć podziemnych lub ujęć powierzchniowych, które nie należą do systemów odwadniania zakładów górniczych. Natomiast pobór wód podziemnych ujęciem "[...]" dokonywany jest do celów zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia. Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożyła skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia zaskarżonego aktu oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzuciła organowi administracji naruszenie: art. 7 k.p.a. w zw. z art. 14 ust. 2 ustawy Prawo wodne poprzez niepodjęcie niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, w szczególności przejawiające się tym, iż organ nie podjął wystarczających działań celem ustalenia czy pobór wód z ujęcia "[...]" zlokalizowanego przy ul. [...] w J. stanowi pobór do celów wydobywania węgla kamiennego i węgla brunatnego oraz do celów pozostałego górnictwa i wydobywania oraz czy ujęcie to należy do systemu odwadniania zakładu górniczego, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 14 ust. 2 ustawy Prawo wodne poprzez brak zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, przejawiający się w szczególności tym, iż organ nie zebrał wystarczających dowodów na okoliczność, czy pobór wód z ujęcia "[...]" zlokalizowanego przy ul. [...] w J. stanowi pobór do celów wydobywania węgla kamiennego i węgla brunatnego oraz do celów pozostałego górnictwa i wydobywania oraz czy ujęcie to należy do systemu odwadniania zakładu górniczego, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 14 ust. 2 ustawy Prawo wodne poprzez błędne ustalenie na podstawie zebranego materiału dowodowego, że pobór wód z ujęcia "[...]" zlokalizowanego przy ul. [...] w J. nie stanowi poboru do celów wydobywania węgla kamiennego i węgla brunatnego, art. 268 ust. 2 ustawy Prawo wodne poprzez błędną wykładnię oraz niezastosowanie, w szczególności poprzez uznanie, iż pobór wody z ujęcia "[...]" nie stanowi poboru do celów wydobywania węgla kamiennego i węgla brunatnego oraz że ujęcie to nie należy do systemu odwadniania zakładu górniczego. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest prawidłowość decyzji PGWP ustalającej opłatę za pobór wód podziemnych przez skarżącą z ujęcia [...]. Skarżąca podniosła w sprawie (już na etapie reklamacji), iż ujęcie to, poza zaopatrzeniem ludności w wodę służy również odwodnieniu wyrobisk zakładu górniczego "C" S.A. w J.. Zgodnie z art. 268 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2018 r. poz. 2268) "opłatę za usługi wodne, o której mowa w ust. 1 pkt 1, za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych do celów wydobywania węgla kamiennego i węgla brunatnego (lignitu) oraz do celów pozostałego górnictwa i wydobywania ponosi się wyłącznie za pobór wód z ujęć wód podziemnych lub ujęć wód powierzchniowych, które nie należą do systemów odwadniania zakładów górniczych". Wspomniany w tym przepisie art. 268 ust. 1 pkt 1 stanowi zaś o poborze wód podziemnych lub wód powierzchniowych. Biorąc pod uwagę powyższe kluczowe w sprawie było ustalenie, czy ujęcie Galmany stanowi element systemu odwadniania zakładu górniczego i czy działania te można uznać za (między innymi) za służące wydobywaniu węgla kamiennego. Organ administracji nie poczynił jednak w tym zakresie żadnych ustaleń. Naruszył zatem obowiązki wynikające z art. 7 oraz 77 ust. 1 k.p.a. W konsekwencji, nie przesądzając w sprawie, konieczne było uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w celu ustalenia powyższych kwestii. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, działając na art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ weźmie pod uwagę wyżej poczynione rozważania Sądu.