II SA/Gl 907/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2011-05-25

Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie udokumentował w sposób wystarczający swojej sytuacji materialnej i nie odpowiedział na wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdy wnioskodawca nie wykaże w sposób przekonujący swojej sytuacji materialnej i nie udokumentuje okoliczności podniesionych we wniosku, w tym dochodów i wydatków, a także nie wyjaśni kwestii braku świadczeń alimentacyjnych od ojca wnuków. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a brak odpowiedzi na wezwania sądu skutkuje negatywną oceną wniosku.
Stan faktyczny
Uczestnik postępowania H. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną jako emeryta. Po przesłaniu formularza PPF i wstępnej ocenie jego sytuacji, referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do udokumentowania dochodów, wydatków oraz wyjaśnienia braku świadczeń alimentacyjnych na rzecz wnuków. Wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi na wezwanie. W związku z tym, sąd postanowił oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. F. i D. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku uczestnika postępowania H. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy W piśmie procesowym z dnia 3 marca 2011 r. H. D. zwrócił się o przesłanie wyroku, który zapadł w dniu 3 marca 2011 r. wraz z uzasadnieniem. Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału H. D. został wezwany do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł - w terminie 7 dni pod rygorem jej przymusowego ściągnięcia. W odpowiedzi, w piśmie procesowym z dnia 11 marca 2011 r. H. D. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych podkreślając, że nie był wcześniej poinformowany o konieczności uiszczenia tego rodzaju opłaty, a ponadto, że jest emerytem, a każda złotówka ma dlań wielkie znaczenie. Pismo to zostało potraktowane jako wniosek o przyznanie prawa pomocy, a w konsekwencji uczestnikowi postępowania przesłano druk formularza PPF z pouczeniem o konieczności jego wypełnienia i odesłania na adres Sądu. H. D. nadesłał wypełniony druk PPF. Z jego treści wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z córką oraz dwójką wnuków. W skład jego majątku wchodzi udział w prawie własności budynku mieszkalnego o pow. 98 m2 i udział w prawie własności lokalu mieszkalnego o pow. 57 m2. Wnioskodawca zadeklarował, że nie posiada żadnego innego majątku, w tym oszczędności, papierów wartościowych ani tez przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. W treści formularza H. D. wskazał również, że udziela wsparcia materialnego córce samotnie wychowującej dwójkę dzieci, zaś bieżące utrzymanie lokalu mieszkalnego to kwota około 1000 zł miesięcznie. Pozostałe wydatki przeznaczane są na zakup lekarstw, żywności, przedszkole itp. Ponieważ podane przez wnioskodawcę informacje okazały się niewystarczające dla oceny jego rzeczywistej sytuacji materialnej, pismem z dnia 4 kwietnia 2011 r. referendarz sądowy wezwał H. D. do: - udokumentowania wysokości uzyskiwanego dochodu, a także udokumentowania dochodu córki - udokumentowania wysokości wydatków przeznaczanych na utrzymanie się (czynsz, opłaty za media itp.), - podania powodu, dla którego dwoje dzieci D. M. (córki wnioskodawcy) nie uzyskuje żadnych świadczeń alimentacyjnych od ich ojca. Na wezwanie to nie udzielono odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przyznanie prawa pomocy stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia przez strony kosztów związanych z postępowaniem sądowym - art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) Zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Oceniając stan majątkowy H. D. uznano, że jego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż istnieje zbyt wiele wątpliwości dotyczących sytuacji materialnej jego rodziny aby można było z całym przekonaniem stwierdzić, ze ich sytuacja materialna uzasadnia uwzględnienie jego żądania. W pierwszej kolejności podkreślić trzeba, że nieprzypadkowo ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. posłużył się zwrotem "gdy wykaże". Świadczy to niewątpliwie o tym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar przekonania sądu (referendarza sądowego) o zasadności wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 17 lutego 2010 r. sygn. akt II GZ 5/10 - Lex nr 663546). Treść złożonego przez skarżących formularza budziła zastrzeżenia odnoszące się do realnego poziomu wydatków w rodzinie wnioskodawcy, a także powodów, dla których jego wnuki nie uzyskują ustawowo przysługujących im świadczeń alimentacyjnych. W tym celu, na podstawie art. 255 P.p.s.a. został wezwany do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku m.in. poprzez udokumentowanie źródeł i wysokości dochodu. Uchylając się od udzielenia odpowiedzi w tym zakresie skarżący winien liczyć się z negatywną oceną złożonego wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 23 lipca 2009 r. sygn. akt II FZ 260/09 - Lex nr 552702 oraz postanowienie z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 744/09 - Lex nr 552404). Opierając się zaś wyłącznie na informacjach zawartych w nadesłanym do Sądu druku PPF uznano, że wydatek rzędu 100 zł nie będzie miał negatywnego wpływu na jego sytuację materialną i nie spowoduje następstw o których stanowi art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło