II SA/Gl 914/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-10-23

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może zostać oddalony z powodu nieuprawdopodobnienia sytuacji materialnej wnioskodawcy?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może zostać przyznane osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Ciężar udowodnienia sytuacji materialnej spoczywa na wnioskodawcy, a brak dostarczenia wymaganych dokumentów i informacji uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni J.P. wraz z synem K.P. prowadzi gospodarstwo domowe i złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym zameldowania. W skład ich majątku wchodzą nieruchomości oraz niewielkie zasoby pieniężne. Organ wezwał wnioskodawczynię do uzupełnienia dokumentów potwierdzających sytuację majątkową, jednak przesyłki nie odebrała.
Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 23 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie zameldowania w kwestii wniosku uczestniczki postępowania J.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy J.P., na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Z treści formularza wynika, że wnioskodawczyni wspólnie z synem – K. P. prowadzi gospodarstwo domowe. W skład majątku skarżącej wchodzi budynek mieszkalny w S. o pow. 266 m2, nieruchomość rolna w S. o pow. 2,5 ha, dom w S. o pow. około 80 m2 oraz należącą do syna nieruchomość o pow. 0,5 ha. Posiada również zasoby pieniężne w wysokości "poniżej 1.000 zł". Wnioskodawczyni zadeklarowała, że utrzymuje się z renty rodzinnej w wysokości 665 zł oraz wynagrodzenia za pracę na zlecenie w kwocie 1200 zł. Jej syn jest zaś osobą bezrobotną, nieuzyskującą żadnych świadczeń. Pismem z dnia 10 września 2014 r. referendarz sądowy wezwał wnioskodawczynię do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych w druku formularza poprzez: - udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj. czynszu za mieszkanie, opłat za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne, wykup lekarstw itp., - udokumentowanie wysokości otrzymywanej aktualnie renty, - podanie dokładnej kwoty oszczędności pieniężnych będących w jej posiadaniu, - wskazanie w jaki sposób użytkowane są aktualnie nieruchomości budynkowe o pow. 266 m2 oraz 80 m2, położone w S., które wskazano jako składniki majątku, - nadesłanie zaświadczenia potwierdzającego fakt, że K. P. jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku. Przesyłki tej skarżąca nie odebrała. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Nadmienić trzeba, że nieprzypadkowo ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. posłużył się zwrotem "wykaże". Oznacza to, że to na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy został przerzucony ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej w taki sposób, aby przekonać o zasadności złożonego wniosku. Instrumentem służącym wyjaśnieniu Uzyskanie dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 P.p.s.a. służy uzupełnieniu stanu wiedzy sądu o sytuacji strony (por. postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. akt II GZ 332/08 – System Informacji Prawniczej Lex nr 551914). Konsekwencją uchylenia się od tego obowiązku lub udzielenia niekompletnych informacji może być odmowa przyznania prawa pomocy (tak orzekł NSA np. w postanowieniu z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 180/09 – Lex nr 552208, w postanowieniu z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 744/09 – Lex nr 552504, w postanowieniu z dnia 23 marca 2012 sygn. akt I OZ 184/12 - 1136769 oraz w postanowieniu z dnia 28 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 182/12 - Lex 1136768). W rozpoznawanej sprawie ustalono jedynie, ze strona wraz z synem posiadają kilka nieruchomości gruntowych wraz z budynkami. Trudno więc uznać, że w świetle art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. są osobami ubogimi, nawet jeśli ich dochody są stosunkowo niewielkie (czego wszak nie udokumentowano). Nic nie wiadomo na temat poziomu i struktury miesięcznych wydatków przeznaczanych na utrzymanie się, stąd tez nie można stwierdzić na ile ograniczają one domowy budżet wnioskodawczyni, a tym samym, czy środki pozostające do jej dyspozycji rzeczywiście wykluczają samodzielne opłacenie kosztów sądowych oraz usług fachowego pełnomocnika. Brak jest również jakichkolwiek wiarygodnych informacji na temat rzeczywistej wysokości oszczędności będących w dyspozycji J.P. Wobec tego, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło