II SA/Gl 917/07

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odprowadzania wód i ścieków w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza PPF skarżący wystąpił o zwolnienie go od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną oraz brak dochodów. W treści formularza wskazał, że zamieszkuje wraz z żoną – A. K. w lokalu mieszkalnym o pow. [...] m2. W skład ich majątku wchodzi również budynek mieszkalny o pow. około [...] m2, nieruchomość rolna o pow. [...] ha oraz samochód osobowy o wartości [...] zł. Rodzina skarżącego nie posiada żadnych oszczędności ani też papierów wartościowych, jak również innych, oprócz wyżej wskazanych, przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Źródłem utrzymania się F. K. i jego małżonki jest dochód z tytułu renty i emerytury uzyskiwany w łącznej kwocie [...] zł brutto miesięcznie. Ponieważ wskazane we wniosku okoliczności nie pozwalały w sposób jednoznaczny stwierdzić, czy wnioskodawca rzeczywiście jest osobą zasługującą na przyznanie prawa pomocy, pismem z dnia 8 stycznia 2008 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do: - nadesłania kserokopii dowodu rejestracyjnego samochodu osobowego należącego do skarżącego, - wskazania aktualnego sposobu zagospodarowania nieruchomości rolnej o pow. [...] ha, w szczególności zaś sprecyzowanie, czy jest ona uprawiana, a jeżeli tak, to przez kogo, jaki dochód przynosi oraz udzielenie wyjaśnień, czy z tego tytułu skarżący korzystał z dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych, - nadesłania dokumentów obrazujących przeciętne, miesięczne wydatki przeznaczane na utrzymanie lokalu mieszkalnego (czynsz, opłaty za media itp.). Na wezwanie to nie udzielono odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Na wstępie trzeba przypomnieć, że obowiązujące przepisy ustanawiają zasadę odpłatności postępowania (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), nie mniej jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Osobie fizycznej, która wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Zarazem trzeba wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z dobrodziejstwa prawa pomocy jest uzależnione od wykazania, a zatem przedstawienia dowodów, które potwierdzałyby trudną sytuację materialną wnioskodawcy. Przywołany wyżej przepis art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa ciąży na wnioskodawcy. Wskazać wypada, że ustawodawca formułując cytowany wyżej przepis użył terminu "wykazać" w znaczeniu udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający, pokazać, unaocznić (por. Słownik języka polskiego pod red. naukową prof. dr Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX 1994 r., s.805). Zatem, o ile wnioskodawca uchyla się od uprawdopodobnienia okoliczności, o które został wezwany, może to skutkować negatywną dla niego oceną zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji. W rozpoznawanej sprawie uzyskano częściową informację na temat dochodów i stanu majątkowego rodziny skarżącego. Nie wiadomo bowiem jaki jest stan zagospodarowania należącej do niego nieruchomości, nie ustalono również, czy przynosi ona jakiekolwiek dochody, a jeżeli tak, to w jakiej wysokości. Okoliczność ta ma zaś istotne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdyż rzutuje ona na ocenę możliwości finansowych wnioskodawcy. F. K. nie udzielił również informacji w kwestii ewentualnego uzyskania dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych, nie wskazał również wysokości przeciętnych, miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem się (czynsz, opłaty za media itp.). Trudno w takiej sytuacji stwierdzić, czy osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy rzeczywiści znajduje się sytuacji materialnej uniemożliwiającej poniesienie kosztów postępowania sądowego wywołanych swoim udziałem w sprawie. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.