II SA/Gl 928/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.),, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant st. sekr. Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2008 r. sprawy ze skargi [...] SA. w P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu 1. uchyla zaskarżone postanowienie i orzeka, że nie podlega ono wykonaniu w całości, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej spółki kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] r. [...] S.A. w P. zwróciła się do Burmistrza Miasta i Gminy S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie reklamy wolnostojącej wraz z przyłączem energetycznym ma działkach nr [...], [...], [...] i [...] w B. Prowadząc postępowanie organ I instancji, na podstawie art. 53 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.), wystąpił o uzgodnienie decyzji do Starosty B., jako organu właściwego w sprawie ochrony gruntów rolnych i leśnych. Ustalono bowiem, że działki w ewidencji gruntów w zakresie użytków oznaczone są symbolami [...], [...], [...], [...]. Postanowieniem z dnia [...] r. Starosta B., po rozpatrzeniu wniosku Burmistrza Miasta i Gminy S. uzgodnił ustalenie warunków zabudowy dla planowanej inwestycji poprzez zobowiązanie do przeprowadzenia procedury wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów objętych inwestycją. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z ewidencją gruntów działki przeznaczone pod inwestycję oznaczone są jako użytki rolne, co świadczy o tym, że nie są one wyłączone z produkcji rolnej. W złożonym zażaleniu inwestor zwrócił się o zmianę postanowienia i pozytywne uzgodnienie warunków zabudowy bez obowiązku przeprowadzania procedury wyłączenia z produkcji rolnej gruntów objętych inwestycją. W uzasadnieniu podniesiono, że zaskarżonym postanowieniem organ uzgadniający nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia procedury wyłączenia gruntów z produkcji rolnej. Tymczasem planowana inwestycja nie prowadzi faktycznie do wyłączenia gruntów z możliwości rolniczego użytkowania. Skutku takiego nie może bowiem wywołać ułożenie pod ziemią kabla zasilającego oraz postawienie słupa pod tablicę reklamową. Zarówno fundament słupa jak i kabel zostaną ułożone na głębokości umożliwiającej dalsze normalne rolnicze użytkowanie działek, nie spowodują również degradacji i dewastacji gruntów. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Wskazano, że organ właściwy do dokonania uzgodnienia określił warunek, od spełnienia którego uzależniona jest lokalizacja inwestycji. Obowiązek uzyskania decyzji o wyłączeniu z produkcji rolnej gruntów zajętych pod inwestycję został nałożony zasadnie, albowiem przewiduje go art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. 2004, nr 121, poz. 1266 ze zm.). Obowiązujące przepisy nie uzależniają nałożenia takiego obowiązku od wielkości powierzchni wyłączone z produkcji rolnej. W skardze do sądu administracyjnego Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Podniesiono, że obowiązek został nałożony bezpodstawnie. Celem ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych jest ochrona i rekultywacja użytków rolnych. Wyłączeniem gruntów z produkcji w rozumieniu ustawy oznacza rozpoczęcie innego niż rolnicze użytkowania terenów. Tymczasem na działkach przeznaczonych pod inwestycję do takiej zmiany nie dojdzie, albowiem zgodnie z przepisami dotyczącymi budowy urządzeń energetycznych, zasadami sztuki budowlanej oraz projektem, przyłącze kablowe zostanie wkopane w ziemię na głębokość min. [...] cm, tablica reklamowa zawiśnie na wysokości [...] m a słup będzie wkopany w grunt zajmując ok. [...] m2 powierzchni. Wskazane parametry wskazują, że inwestycji w żaden sposób nie ograniczy dotychczasowego sposobu użytkowania gruntów i nie ma wpływu na ich rolnicze wykorzystywanie. Zarzucono także naruszenie przepisów procedury, albowiem organ odwoławczy nie ustosunkował się do argumentów zażalenia oraz nie wyjaśnił podstaw zajętego stanowiska. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Zgodnie z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.), decyzje o warunkach zabudowy właściwy organ wydaje po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4 ustawy. W odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne i leśne wydanie decyzji wymaga dokonania uzgodnień z organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych, jakim jest właściwy miejscowo starosta. Uzgodnienia tego dokonuje się w trybie art. 106 k.p.a. Zgodnie z art. 106 § 2 k.p.a. to organ załatwiający sprawę zwraca się do innego organu o zajęcie stanowiska, zawiadamiając o tym stronę. Stanowisko organu współdziałającego wyrażane jest w ramach wyznaczonych przedmiotem postępowania i nie może poza nie wkraczać. W niniejszej sprawie z wnioskiem o uzgodnienie wystąpił Burmistrz Miasta i Gminy S. Po rozpoznaniu jego wniosku Starosta uzgodnił ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji "poprzez zobowiązanie do przeprowadzenia procedury wyłączenia gruntów z produkcji rolnej". W przekonaniu Sądu rozstrzygnięcie takie wykracza poza zakres kompetencji organu uzgadniającego. Wobec takiego brzmienia sentencji postanowienia nie jest jasne, czy uzgodnienie zostało pozytywnie dokonane. Uzgodnienie nie może mieć bowiem charakteru warunkowego, w szczególności zależeć od działań i czynności nie wchodzących w zakres prowadzonego postępowania. Postanowienie uzgadniające wydawane jest przez organ współdziałający w ramach jego właściwości rzeczowej ale w odniesieniu do sprawy rozstrzyganej przez organ orzekający. Stanowić zatem winno o dopuszczalności wydania decyzji w danej sprawie oraz o ewentualnych wymaganiach koniecznych do spełnienia, jednakże wyłącznie w granicach danego postępowania. Instytucja wyłączenia gruntów z produkcji rolnej została uregulowana w art. 11 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r., nr 121, poz. 1266 ze zm.). Wyłączenie, rozumiane jako rozpoczęcie innego niż rolnicze użytkowania gruntów, może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalającej. Decyzje taką wydaję się przed uzyskaniem pozwolenia na budowę. Obowiązek uzyskania takiej decyzji wynika z art. 11 ust. 1 i dotyczy określonych klas gruntów oraz rodzajów gleb. Wydanie takiej decyzji nie następuje zatem w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Nadto organy nie są uprawnione do orzekania o nałożeniu obowiązku w odniesieniu do sytuacji, w których obowiązek taki wynika z ustawy, jak to ma miejsce w przypadku uregulowanym art. 11 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych (...). W końcu należy dostrzec, że obowiązek wyłączenia dotyczy gruntów o kreślonych parametrach, np. w odniesieniu do użytków klasy [...] i [...] dotyczy tylko gleb pochodzenia organicznego. W prowadzonym postępowaniu kwestia ta nie była badana, pochodzenie gleb klasy [...] nie zostało ustalone i nie jest możliwe wobec tego stwierdzenie, czy obowiązek uzyskania decyzji o wyłączeniu, w przypadku zmiany sposobu użytkowania gruntów w sprawie istnieje. A właśnie ta okoliczność, jak się wydaje, winna być przedmiotem zainteresowania organu uzgadniającego. Nie jest w końcu jasne, na kogo obowiązek przeprowadzenia procedury został nałożony. Starosta działał na wniosek Burmistrza, organ ten nie ma jednak obowiązku prowadzenia takiego postępowania z urzędu i w toku postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Natomiast przepisy ustawy o planowaniu przestrzennym nie nakładają na stronę ubiegającą się o ustalenie warunków zabudowy obowiązku uzyskania decyzji o wyłączeniu gruntów już na tym etapie. Mając na uwadze podaną argumentację Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 200 i 209 powołanej ustawy.