II SA/Gl 93/09
WyrokWSA w Gliwicach2009-08-03
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Rafał Wolnik, Elzbieta Kaznowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na nadbudowę i przebudowę istniejącego budynku mieszkalnego może zostać wydane bez zgody właściciela działki sąsiedniej, jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje taką zgodę dla zabudowy w granicach działki na istniejących działkach o małej szerokości?Ratio decidendi
Pozwolenie na nadbudowę i przebudowę istniejącego budynku mieszkalnego może zostać wydane bez zgody właściciela działki sąsiedniej, nawet jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje taką zgodę dla zabudowy w granicach działki na istniejących działkach o małej szerokości. Nadbudowa w obrysie gabarytu istniejącego budynku nie jest nowym usytuowaniem obiektu w terenie, a zatem nie wymaga zachowania odległości od granicy z działką sąsiednią. Ocena zgodności z prawem uwzględnia zasadę swobody zabudowania własnej nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżąca E. W. kwestionowała decyzję o pozwoleniu na nadbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego, argumentując, że nie wyraża zgody na nadbudowę ściany stojącej w granicy jej posesji oraz że budynek wymaga rzetelnej ekspertyzy technicznej ze względu na zły stan techniczny ścian. Podnosiła również kwestię zbyt bliskiej odległości między budynkami. Organy administracji obu instancji utrzymały w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę, uznając, że nadbudowa istniejącego budynku nie wymaga zgody sąsiada, a ekspertyza techniczna potwierdza dobry stan budynku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Rafał Wolnik ( spr.), Sędzia WSA Elzbieta Kaznowska, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2009 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Starosta [...] na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwana dalej kpa), po rozpatrzeniu wniosku o wydanie pozwolenia na budowę z dnia [...] r., zatwierdził projekt budowlany i udzielił R. W. pozwolenia na nadbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego z adaptacją i zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na garaż oraz rozbiórkę komórki murowanej w S. przy ulicy [...]. Jednocześnie organ pierwszej instancji wskazał, że prace budowlane powinny odbywać się zgodnie z art. 36 ust. 1 oraz art. 42 ust. 2 i 3 oraz art. 55 ustawy - Prawo budowlane oraz określił obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust 2 Prawa budowlanego, obejmujący działkę nr [...] położoną w S.
W uzasadnieniu decyzji Starosta [...] wskazał, że inwestor R. W. wystąpił z wnioskiem w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na nadbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego z adaptacją i zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na garaż oraz rozbiórkę komórki murowanej. Zawiadomieniem z dnia [...] r. organ zapewnił udział stronom w postępowaniu. Dnia [...] r. jedna ze stron postępowania – obecnie skarżąca E. W., wniosła swoje uwagi i zastrzeżenia dotyczące przedmiotowej inwestycji stwierdzając, iż nie wyraża zgody na nadbudowę ściany budynku mieszkalnego stojącego w granicy jej posesji i wnosi o skorygowanie szerokości drogi dojazdowej do jej posesji w związku z rozbieżnościami, jakie istnieją w tej kwestii na mapach. Organ poinformował inwestora o wniesionych uwagach pismem z dnia [...] r. Wyjaśniając powyższy zarzut organ pierwszej instancji wskazał w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, że zgoda właściciela działki przyległej zgodnie z § 10 pkt 1 ust. 2 lit. b miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy [...] (Dz. Urz. woj. [...] z [...] r., Nr [...], poz. [...]) jest wymagana w przypadku zabudowy działek w granicy o małej szerokości. Przedmiot opracowania nie dotyczy nowo budowanych inwestycji w granicy działki, a jedynie adaptację istniejącej zabudowy mieszkaniowej co jest zgodne z § 1 pkt 1 ust. 1 lit. c oraz § 1 pkt 1 ust. 4 lit. c ww. planu zagospodarowania przestrzennego. Dodał także, iż istniejąca zabudowa w granicy działki nr [...]nie jest zgodna z § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakie powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). Projektant w celu dostosowania zabudowy do istniejących wytycznych i norm zaprojektował zmianę konstrukcji dachu, która umożliwi spływ wód opadowych na teren nieruchomości inwestora, a nie jak dotychczas na teren działki nr [...]. Ustosunkowując się do wniosku o "skorygowanie szerokości drogi dojazdowej (...)" wskazał, iż kwestie te nie należą do kompetencji Wydziału Architektury i Budownictwa. Wobec faktu, iż inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy [...] dla terenu zurbanizowanego w sołectwie [...] zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w S. nr [...] r. z dnia [...] r. a także wobec złożenia oświadczenia przez inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz przedstawienia kompletnej dokumentacji wykonanej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia organ administracji architektoniczno - budowlanej nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Od powyższej decyzji odwołała się skarżąca, będąca właścicielką działki nr [...] graniczącej z działką, na której projektowana jest przedmiotowa inwestycja. W odwołaniu podniosła, iż nie wyraża zgody na nadbudowę budynku mieszkalnego inwestora oraz że przedmiotowy budynek wymaga wykonania rzetelnej ekspertyzy budowlanej w związku z projektem nadbudowy budynku o 1,8 metra czyli do wysokości 7,65 metra. Ściany budynku są grubości około 20 centymetrów, wykonane z bloczków żużlowych wykonywanych chałupniczo, zwietrzałych, noszące ślady braku spójności materiału. W ocenie odwołującej się nie wytrzymają znacznego dodatkowego obciążenia muru i dachówki i mogą zagrozić katastrofą budowlaną. Dodatkowo podniosła, iż odległość między jej budynkiem, a budynkiem inwestora wynosi tylko 7 metrów.
Wojewoda [...] zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wskazał, że zgodnie z ustaleniami dotyczącymi warunków i wymagań kształtowania ładu przestrzennego zawartymi w § 10 ust. 1 pkt 1 lit. c miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na terenie oznaczonym symbolem MN ustalona jest "adaptacja istniejącej zabudowy mieszkaniowej i usługowej z możliwością rozbudowy, przebudowy i zmiany sposobu użytkowania -pod warunkiem utrzymania podstawowego przeznaczenia terenu oraz warunków określonych w lokalnych zasadach zabudowy i zagospodarowania terenu" Z planu wynika również, że jedynie na istniejących działkach o małej szerokości dopuszcza się możliwość zabudowy w granicach działki pod warunkiem uzyskania zgody właściciela działki przyległej. Organ podniósł nadto, iż w istniejącej sytuacji nie zachodzi taka okoliczność, gdyż budynek już istnieje. Dodał również, ustosunkowując się do zarzutów odwołującej się, iż w aktach znajduje się ocena –ekspertyza techniczna stanu technicznego konstrukcji budynku mieszkalnego i gospodarczego przy ulicy [...], z której wynika, iż ściany budynków wykonane są z cegły pełnej o grubości 25 cm i 38 cm na zaprawie cementowo -wapiennej i nie wskazują zawilgoceń, spękań, ubytków, ani wychyleń od pionu. Zarówno budynek mieszkalny jak i gospodarczy znajdują się w dobrym stanie technicznym i nadają się do przebudowy. W powyższym zakresie nie stwierdzono więc uchybień, a zatem zaskarżoną decyzję należało utrzymać w mocy.
Powyższą decyzję skarżąca zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach powtarzając wszystkie zarzuty podnoszone w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 23 lipca 2009 r. skarżąca podniosła, iż w dalszym ciągu nie wyraża zgody na nadbudowę, gdyż nadbudowany budynek stoi bardzo blisko jej budynku, a dodatkowo jego wysokość jest znaczna. Dodała, iż o tym, że ściana była w złym stanie technicznym świadczy fakt, że jej część była wyburzona i wykonana od nowa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt (decyzja, postanowienie) wydany został z naruszeniem przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, sąd, w zależności od stopnia tego naruszenia, eliminuje taki akt z obrotu prawnego poprzez jego uchylenie (art. 145 § 1 pkt 1 p.s.a.) lub stwierdzenie jego nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.s.a.). W przeciwnym wypadku skarga podlega oddaleniu (art. 151 p.s.a.). Nadto wskazać należy na art. 134 § 1 p.s.a., zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że ocenia sprawę w jej całokształcie.
Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są w ocenie składu orzekającego zgodne z prawem.
Na wstępie należy zaznaczyć, iż wniosek złożony przez inwestora i załączone do niego dokumenty spełniają wymogi określone przepisami art. 32-34 Prawa budowlanego. W szczególności inwestor dołączył wymaganą ilość egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu, oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a organy w sposób prawidłowy dokonały ich sprawdzenia. Działka objęta postępowaniem położona jest na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a zatem zgodnie z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie była wymagana decyzja o warunkach zabudowy. W takiej sytuacji uznać należy, że z uwagi na brzmienie przepisu art. 35 ust. 4 ustawy organy były obowiązane udzielić inwestorowi pozwolenia na budowę.
Okoliczności spełnienia przez inwestora ww. przesłanek z art. 32 ust. 4 są w niniejszej sprawie bezsporne, natomiast w ocenie skarżącej do udzielenia pozwolenia na nadbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego z adaptacją i zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na garaż oraz rozbiórkę komórki murowanej w S. przy ulicy [...] konieczna była jej zgoda jako właściciela działki przyległej, nadto w jej opinii przeprowadzona ekspertyza techniczna przedmiotowego budynku jest nierzetelna, a jego przebudowa może grozić katastrofą budowlaną.
Nie sposób podzielić zarzutów skarżącej. W pierwszej kolejności wskazać bowiem przyjdzie, iż zgodnie z § 10 pkt 1 ust. 2 lit. b uchwały Rady Miejskiej w S. nr [...] r. z dnia [...] r. o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dopuszcza się możliwość zabudowy w granicach działki na istniejących działkach o małej szerokości pod warunkiem uzyskania zgody właściciela działki przyległej. A zatem zgoda właściciela działki przyległej nie jest wymagana w sytuacji nadbudowy i przebudowy budynku mieszkalnego już istniejącego. Wskazać także przyjdzie, iż w ocenie Sądu powołany zapis planu miejscowego w odniesieniu do wymogu udzielenia zgody przez właściciela działki sąsiedniej może być uznany za niezgodny z Konstytucją RP, a to w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r., sygn. P 11/00 (OTK z 2001 r., Nr 2, poz. 33). Dodatkowo należy podkreślić, iż nadbudowa dokonywana w obrysie gabarytu istniejącego budynku nie jest nowym usytuowaniem obiektu w terenie i w związku z tym jej dopuszczalność nie wymaga także zachowania wymagań z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie zachowania odległości od granicy z działka sąsiednią (podobnie NSA w wyroku z dnia 13 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 1146/05, niepubl.). Stąd podnoszony przez skarżącą zarzut odnośnie zbyt bliskiej odległości budynku inwestora od jej budynku (około 7 metrów) nie może zostać także uwzględniony. Nadto wskazywany przez skarżącą zarzut znacznej wysokości planowanej przez inwestora nadbudowy (7,65 metrów) także nie może się ostać. Odpowiednie usytuowanie bowiem na działce budowlanej jest wytyczone przepisami w sprawie warunków technicznych oraz przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W niniejszej sprawie przesłanki do takiego a nie innego usytuowania planowanego budynku zostały spełnione. Stosownie do § 10 ust. 1 pkt 4 lit. c miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dopuszcza się podwyższenie istniejącej zabudowy (...) poprzez nadbudowę poddasza użytkowego przy spełnieniu warunków dostosowania gabarytów nadbudowywanego budynku do gabarytów istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich, utrzymania nieprzekraczalnej wysokości budynku 11,0 metrów od poziomu terenu do szczytu kalenicy (...). Z kolei jeśli chodzi o poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, to należy podkreślić, że ocena tej okoliczności dokonywana jest w kontekście spełnienia przez inwestora warunków wynikających z przepisów prawa budowlanego. O ile warunki te zostają spełnione, o tyle nie można mówić o naruszeniu interesu osób trzecich. Sąd zauważa, że niejednokrotnie może dojść do ograniczenia komfortu korzystania z nieruchomości w dotychczasowym zakresie, trzeba jednak mieć na uwadze, że wynikającą z Prawa budowlanego zasadę poszanowania interesu osób trzecich należy pogodzić z zasadą swobody zabudowania własnej nieruchomości wynikającą z art. 4 Prawa budowlanego. W takim ujęciu prawidłowym jest dokonywanie oceny realizacji tych zasad jedynie w oparciu o kryterium zgodności z przepisami prawa.
W dalszej kolejności odnieść się należy do podnoszonej przez skarżącą nierzetelności ekspertyzy technicznej stanu technicznego konstrukcji budynku mieszkalnego i gospodarczego sporządzonej przez inż. J. P. posiadającego m.in. uprawnienia budowlane do projektowania w specjalności konstrukcyjno -budowlanej bez ograniczeń oraz aktualny wpis na listę członków [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa. Z ekspertyzy tej wynika, iż zarówno budynek mieszkalny jak i gospodarczy znajdują się w dobrym stanie technicznym i nadają się do przebudowy. W ocenie Sądu ww. ekspertyza sporządzona została przez osobę uprawnioną i obrazuje stan techniczny budynku. Organy nie miały w tej sytuacji podstaw do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Jeżeli w ocenie skarżącej sporządzona analiza była nierzetelna, to należało to wykazać poprzez np. sporządzenie konkurencyjnej analizy.
Z przytoczonych wyżej rozważań i przyczyn skarga nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd i jako taka podlega oddaleniu na zasadzie art. 151 p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło