II SA/Gl 942/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska,, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2012 r. sprawy ze skargi A. H. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenie wodnoprawnego oddala skargę. Wnioskiem z dnia 4 czerwca 2010 r. Wójt Gminy S. wystąpił o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie dwóch wylotów kanalizacji deszczowej WL1 i WL2 do rowu przydrożnego i rowu melioracyjnego oraz odprowadzanie wód deszczowych i roztopowych z odwodnienia drogi gminnej – ul. [...] w R. – projektowanymi wylotami. Do wniosku dołączono operat wodnoprawny pn. "Przebudowa ul. [...] w R. wraz z budową odwodnienia na odcinku o długości ok. 740 mb". Następnie powyższy wniosek pismem z dnia 24 września 2010 r. zmieniono w zakresie lokalizacji wylotu WL2, projektując go na działce nr [A], będącej własnością Skarbu Państwa, a stanowiącej drogę gminną. Sprzeciw wobec takiej lokalizacji wylotu wnieśli A. H., M. M. i M. P., zarzucając że w świetle map z [...] r. i [...] r., w istocie wylot WL2, zaprojektowano na ich działce nr [B]. W tej sytuacji odrębną decyzją Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...] udzielono Gminie S. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie wylotu WL1, a następnie organ ten kolejną decyzją z dnia [...] r. nr [...]udzielił Gminie S. pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie wylotu kanalizacji deszczowej WL2 na działce nr [A] do rowu przydrożnego drogi gminnej (ul. [...]) i szczególne korzystanie z wód w zakresie wprowadzania ścieków opadowych z odwodnieniem odcinka tej drogi projektowanym wylotem WL2 – do dnia [...] r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ I instancji powołał przepisy art. 122 ust. 1, art. 128 ust. 1, art. 131 ust. 1 i art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.) i § 19 ust. 2 rozp. MŚ z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie warunków jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. Nr 137, poz. 984 ze zm.). W uzasadnieniu organ administracji stwierdził na podstawie dokumentacji znajdującej się w zasobie geodezyjnym Starosty [...], że działka nr [B] operatem pomiarowym [...] została podzielona na działki [C], [D] i [E]. Z czynności przyjęcia granic dzielonej działki nr [B] sporządzono w dniu [...] r. protokół graniczny, który został podpisany przez wszystkich ówczesnych właścicieli. Dokumentacja ta pozwala w ocenie organu na jednoznaczne określenie przebiegu granic działki nr [C] (po podziale) z działką drogową nr [A] wzdłuż linii prostej łączącej punkty 25 i 26. Taki przebieg granic działek został wprowadzony do zasobu geodezyjnego. Odnosząc się zaś do przedstawionych przez A. H. map sytuacyjnych, sporządzonych w [...] r. i [...] r., organ wyjaśnił, że dokumenty te dotyczą rozgraniczenia innych działek z działką drogową nr [A], a skoro nie dotyczyły ówczesnej działki nr [B], nie mogą być podstawą ustalenia granic tej nieruchomości. Jednocześnie organ I instancji wyjaśnił, że pozwolenie wodnoprawne nie rodzi praw do nieruchomości i wskazał na ustawowe przesłanki uwzględnienia wniosku Gminy. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A. H., zarzucając błędne ustalenie, że wylot WL2 jest projektowany na działce nr [A], należącej do Skarbu Państwa, bowiem z dołączonych map sporządzonych przez biegłych sądowych, wynika że w rzeczywistości znajduje się na działce nr [B], będącej jego współwłasnością, zaś o jej podziale nie został poinformowany. Odwołujący się podniósł, że podpisał jedynie protokół w zakresie wydzielenia drogi nr [D] na użytek postępowania przed Wojewodą [...], zakończonego decyzją z dnia [...]r. o stwierdzeniu nabycia jej własności przez Gminę S. Decyzja ta nie wspomina zaś o dalszym podziale działki nr [B]. Jego zdaniem, gdyby inwestycja została zaplanowana na terenie gminy, to niezrozumiałe jest informowanie go o tym zamiarze. Wreszcie, odwołujący się wyraził zgodę na realizację kanalizacji deszczowej na jego nieruchomości za odszkodowaniem. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. odwołania nie uwzględnił. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, organ odwoławczy stwierdził bowiem, że wylot WL2 został zlokalizowany na działce drogowej nr [A], która graniczy z działką nr [C] wzdłuż linii łączącej punkty graniczne 25 i 32. Za bezzasadne uznano też zarzuty odwołującego się, że protokół pomiarowy z podziału działki nr [B] sporządzono bez jego udziału oraz wskazano, iż przedłożone przez niego mapy pochodzą sprzed tej czynności. Organ II instancji wyjaśnił też, że odwołujący się został uznany za stronę postępowania z racji przymiotu współwłaściciela działki nr [C], znajdującej się w zasięgu planowanych urządzeń wodnych. W skardze do sądu administracyjnego A. H. ponowił zarzuty i argumentację, zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji co do zlokalizowania wylotu kanalizacji deszczowej WL2 na jego działce nr [B], pozostałej z wydzielenia działki nr [D], o przejęciu której stanowi decyzja Wojewody [...] z dnia [...] r. Przebieg granic działki nr [B] potwierdzają zaś mapy sytuacyjne z [...] r. i [...] r. Nadto, skarżący podniósł, że w niniejszej sprawie błędnie określono krąg współwłaścicieli działki. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W kolejnym piśmie z dnia 12 marca 2012 r. skarżący w związku z treścią odpowiedzi na skargę, ponownie podniósł, że brak jakiejkolwiek dokumentacji geodezyjnej co do działki nr [A], zaś księgę wieczystą założono dopiero w [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem w ramach niniejszego postępowania brak było podstawy prawnej do rozstrzygnięcia sporu na tle przebiegu granic działki nr [A], na której przewidziano wykonanie spornego wylotu kanalizacji deszczowej WL2, do czego w istocie sprowadzają się zarzuty skargi. Wymogi wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego reguluje przepis art. 131 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 145). Pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzeń wodnych może być wydane na podstawie projektu tych urządzeń, jeżeli projekt ten odpowiada wymaganiom operatu, o którym mowa w art. 132 ustawy (art. 131 ust. 4 Prawa wodnego). Zgodnie zaś z art. 132 ust. 3 pkt 1 Prawa wodnego (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ I instancji), część graficzna operatu zawiera m. in. plan urządzeń wodnych i zasięg oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, z oznaczeniem nieruchomości wraz z ich powierzchnią, naniesiony na mapę sytuacyjno-wysokościową terenu. Z kolei część opisowa operatu winna zawierać m. in. wyszczególnienie stanu prawnego nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, z podaniem siedzib i adresów właścicieli. Osobom tym przysługuje zaś przymiot strony w postępowaniu z mocy art. 127 ust. 7 pkt 5 Prawa wodnego. W niniejszej sprawie inwestor przedłożył wymagany operat wodnoprawny pn. "Przebudowa ul. [...] w R. wraz z budową odwodnienia na odcinku o długości ok. 740 mb (od skrzyżowania z [...] do skrzyżowania z odcinkiem bocznym ul. [...] w rejonie posesji nr [...])". Zgodnie z dołączonym planem sytuacyjnym, wylot kanalizacji deszczowej WL2, zaprojektowano na działce nr [A], stanowiącej drogę publiczną – ul. [...]. Jest zaś poza sporem, że działka nr [A] stanowi własność Skarbu Państwa i nie ma żadnego znaczenia fakt, że księgę wieczystą dla tej nieruchomości założono dopiero w [...] r., jak podniósł skarżący w piśmie z dnia [...] r. W związku z zarzutami skarżącego oraz uczestniczki postępowania M. M. i M. P., którzy już w toku postępowania przed organem I instancji kwestionowali przebieg granic działki nr [A], powołując się na dokumentację w postaci map sytuacyjnych sporządzonych w [...] r. i [...] r. na użytek sprawy o rozgraniczenie sygn. akt [...], organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające, uzupełniając materiał dowodowy o operat pomiarowy [...] z protokołem ustalenia na gruncie nowo wyznaczonych punktów granicznych i protokołem przejęcia granic nieruchomości (podział nieruchomości) z dnia [...]r. Dokumentacja ta została sporządzona na użytek podziału działki nr [B] dla wydzielenia z niej innej działki drogowej nabytej z mocy prawa przez Gminę S., o czym stanowi decyzja Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...]. Czyniąc zaś ustalenia faktyczne co do przebiegu granic działki nr [A], organy administracji oparły się właśnie na tej dokumentacji geodezyjnej jako sporządzonej później, niż mapy sytuacyjne, przedłożone przez skarżącego i nie dotyczące ustalenia granic działki nr [A]. Zdaniem sądu administracyjnego, w ramach niniejszego postępowania brak podstaw do ferowania zarzutu dowolności ustaleń faktycznych organów administracji, które należycie zebrały i oceniły materiał dowodowy oraz umotywowały stanowisko. Z przedłożonych przez skarżącego map sytuacyjnych z lat [...] i [...], wynika jednoznacznie, że sporządzono je na użytek oznaczenia granic działek nr [F], [G], [H] oraz fragmentu ul. [...] na długości ok. 350 m – od strony tych działek, które to granice oznaczono pogrubioną linią. Faktem jest, że na mapach tych zaznaczono również punkty graniczne ówczesnej działki nr [B], tworzące trójkąt na styku z działką drogową (ul. [...]). Zdaniem sądu administracyjnego, nie budzi też wątpliwości, że zachował się jeden z kamieni granicznych, który oznaczono numerem 26 na operacie pomiarowym [...], przyjętym do zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a sporządzonym we [...] r., na którym oparły się organy administracji. Jednak z tej dokumentacji wynika, że granica ówczesnej działki nr [B] z działką nr [A] przebiega w linii prostej od punktu 32 (zastabilizowanego rurą) – a nie od punktu 26 – do punktu 25 (kamień). Taki stan rzeczy oznacza zaś, że sporny wylot kanalizacji deszczowej WL2, zlokalizowano na działce nr [A]. W toku niniejszego postępowania nie mogły zaś odnieść skutku zarzuty skarżącego, że protokół graniczny z dnia [...] r. podpisano bez czytania, a geodeta nie okazał im granic na gruncie. Dokument ten niewątpliwie dotyczy zaś wprost granic ówczesnej działki nr [B], aczkolwiek sporządzono go na użytek jej podziału na trzy nowe działki, gdyż działka drogowa usytuowana jest pośrodku tej nieruchomości. O ile bowiem skarżący kwestionuje przebieg granicy działki nr [A] z działką nr [B], której jest współwłaścicielem, ustalony w operacie pomiarowym [...], przysługuje mu ochrona prawna w odrębnym postępowaniu o rozgraniczenie w trybie ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. nr 193, poz. 1287 ze zm.). Ustawa ta reguluje bowiem sprawy dotyczące rozgraniczenia nieruchomości przewidując właściwość wójta (burmistrza, prezydenta) do wydania decyzji o rozgraniczeniu na podstawie art. 33 ust. 1 oraz możliwość żądania przekazania sprawy sądowi powszechnemu, o ile strona nie jest zadowolona z ustalenia przebiegu granic (ust. 3). Ustawa – Prawo geodezyjne i kartograficzne nie przewiduje zatem właściwości sądu administracyjnego do rozstrzygnięcia sporu na tle przebiegu granic. Stąd też podważanie operatu pomiarowego przy pomocy wcześniej opracowanej dokumentacji geodezyjnej na użytek rozgraniczenia innych nieruchomości, niż działka nr [A] z ówczesną działką nr [B], nie mogło odnieść skutku i prowadzić do uchylenia decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym. O ile zaś w odrębnym postępowaniu zostanie wykazany inny przebieg granic działki nr [A] z działką nr [C], powstałą z podziału działki nr [B], zachodzić będzie podstawa do wznowienia niniejszego postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Podobnie, inną przesłanką wznowieniową jest fakt pominięcia w postępowaniu wszystkich stron (spadkobierców zmarłego w toku postępowania A. K.). Jednak w tym przypadku z żądaniem wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, może wystąpić jedynie osoba pozbawiona udziału, co wynika jednoznacznie z treści art. 147 kpa. Zatem skarżący nie może podnieść skutecznie zarzutu pominięcia innej osoby w postępowaniu administracyjnym, bowiem złożenie wniosku o wznowienie uzależnione jest od woli innej osoby. Z tych też względów sąd administracyjny nie dopatrzył się podstaw do uwzględnienia skargi. Zdaniem sądu, trafnie organy administracji stwierdziły, że inwestor dopełnił wymogów do uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych na działce nr [A] i szczególne korzystanie z wód, wymienionych w art. 122-132 Prawa wodnego. Zaskarżona decyzja nie narusza zatem prawa materialnego. Nadto, sąd administracyjny nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowienie postępowania. Dopiero rozstrzygnięcie w odrębnym postępowaniu sporu na tle przebiegu granic, bądź złożenie podania o wznowienie osoby pominiętej w postępowaniu, zakończonym zaskarżoną decyzją, uzasadniać będzie wznowienie postępowania, co jednak jest zdarzeniem przyszłym i niepewnym. Tymczasem sądowa kontrola decyzji sprawowana jest na gruncie stanu faktycznego i prawnego z daty orzekania przez organy administracji. Z tych też względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 170). SW