II SA/Gl 943/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-10-14

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, posiadająca dochód pozwalający na zaspokojenie bieżących potrzeb, nieruchomość rolną i oszczędności, może zostać całkowicie zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd zwolnił skarżącą od wpisu od skargi, uznając, że jej bieżące dochody, mimo że pozwalają na zaspokojenie podstawowych potrzeb (w tym wydatków na leczenie i przygotowania do zimy), nie pozwalają na poniesienie tego konkretnego kosztu bez uszczerbku. Jednocześnie sąd oddalił wniosek o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na posiadanie przez skarżącą nieruchomości rolnej, która może generować dodatkowy dochód.
Stan faktyczny
Skarżąca R. L. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie warunków zabudowy. Została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500 zł. Zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją materialną związaną z bieżącymi potrzebami, zakupem opału i leczeniem. Złożyła wniosek na druku urzędowym, wskazując na dochód z renty, posiadanie nieruchomości rolnej i oszczędności. Sąd częściowo uwzględnił wniosek, zwalniając skarżącą z wpisu od skargi, ale oddalił go w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącą z wpisu od skargi oraz oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 14 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżącą z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek w pozostałym zakresie Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500 zł, zgodnie z treścią § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W piśmie procesowym z dnia [...]r. R. L. zwróciła się o zwolnienie z wpisu od skargi argumentując, że uzyskiwane przez nią środki pieniężne pozwalają w zasadzie na pokrycie bieżących potrzeb, a zbliżający się sezon zimowy wymagał będzie zakupu opału oraz poczynienia zapasów na zimę. Do wspomnianego pisma skarżąca dołączyła zaświadczenie lekarskie wskazujące, że cierpi na liczne schorzenia oraz wydruk pokazujący wysokość uzyskiwanej przez stronę emerytury. Na wezwanie Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy został przez stronę złożony na druku urzędowego formularza, a wnioskodawczyni poszerzyła jego zakres o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści formularza wynika, że R. L. zamieszkuje samotnie w budynku o pow. 170 m2, utrzymując się ze świadczenia rentowego uzyskiwanego w kwocie 1513 zł brutto miesięcznie. W skład majątku strony wchodzi również nieruchomość rolna o pow. 1,274 ha. Oprócz tego skarżąca zadeklarowała, że posiada oszczędności w kwocie 1300 zł. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Zebrane w niniejszej sprawie informacje pozwoliły stwierdzić, że wnioskodawczyni nie będzie w stanie uiścić wpisu od skargi w wysokości 500 zł. Nie mniej jednak całokształt okoliczności dotyczących jej sytuacji materialnej nie pozwala stwierdzić, że nie jest ona w stanie ponieść wszelkich kosztów postępowania sądowego. W pierwszej kolejności wypada stwierdzić, że w dostateczny sposób uprawdopodobniono, iż uzyskiwany przez stronę dochód – tj. kwota 1268 zł netto miesięcznie służy zasadniczo zaspokojeniu jej bieżących potrzeb, wśród których znaczącą rolę odgrywają wydatki na leczenie się. Ustalenia te potwierdza w części zaświadczenie lekarskie przedłożone przez stronę, wskazujące na liczne i przewlekłe schorzenia na jakie cierpi R. L. W tym kontekście wypada również zauważyć, że strona dostatecznie uprawdopodobniła powody, dla których posiadane przez nią oszczędności nie mogą być przeznaczone na opłacenie tych kosztów. W istocie bowiem pora roku wskazuje na konieczność zakupu opału i poczynienia przygotowań do zimy. Z tych względów uznano, że uiszczenie wpisu od skargi (czy to w całości, czy tez w części) mogłoby narazić skarżącą na możliwość wystąpienia uszczerbku w utrzymaniu się, co uzasadnia całkowite zwolnienie z tej opłaty. Na marginesie zauważyć przyjdzie, że wpis od skargi jest zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego strona jest zobowiązana na tym etapie postępowania sądowego. Oddalając wniosek w pozostałym zakresie pod uwagę wzięto przede wszystkim fakt, że w skład majątku strony wchodzi nieruchomość rolna o pow. 1,247 ha. Strona nie wskazała aby nieruchomość ta była odłogowana, co pozwala założyć, że jej uprawa przynosi określone pożytki naturalne. Posiadanie tego rodzaju składnika majątku może również stanowić podstawę do ubiegania się o uzyskanie dopłat z funduszy wspólnotowych. Oznacza to możliwość uzyskania dodatkowego dochodu. Z tego też względu uznano, że nie można strony całkowicie zwolnić od kosztów sądowych. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło