II SA/Gl 945/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant starszy referent Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi B. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie uzgodnienia warunków ochrony środowiska uchyla zaskarżone postanowienie i orzeka, że nie podlega ono wykonaniu. Wydanym z upoważnienia Starosty B. postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 106 kpa w zw. z art. 48 ust. 2 pkt 1 i art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska /Dz.U. Nr 62 poz. 627 ze zm./ uzgodniono warunki ochrony środowiska na etapie uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn.: "Przebudowa budynku magazynowego na budynek usług [...], usług [...] oraz [...] na działce nr [...] k.m. [...] obręb B. przy ul. [...] w B.". Postanowienie to zostało doręczone na adres B. Z. w dniu [...] 2006 r. do rąk A. K. z adnotacją "ojciec". Dnia [...] 2006 r. B. Z. nadał na poczcie zażalenie na to postanowienie /sporządzone dnia [...] 2006 r./ skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], wydanym z powołaniem się m. in. na art. 134 w zw. z art. 144 kpa, Kolegium to stwierdziło uchybienie do wniesienia tego zażalenia. W uzasadnieniu postanowienia stwierdziło, iż zaskarżone zażaleniem postanowienie zostało doręczone w dniu [...] 2006 r. dorosłemu domownikowi B. Z., o czym świadczy podpis i adnotacja "K. A., ojciec". Nadane w dniu [...] 2006 r. zażalenie zostało zatem wniesione po terminie o jakim mowa w art. 141 § 2 kpa, który upłynął [...] 2006 r., co skutkowało orzeczeniem o uchybieniu terminu do jego wniesienia – na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 kpa. W zażaleniu strona nie wniosła bowiem o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia zażalenia ani nie uprawdopodobniła, iż uchybienie to nastąpiło bez jej winy. W skardze do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie SKO w K. B. Z. wniósł o jego uchylenie oraz o uchylenie w/w postanowienia Starosty B. z dnia [...] r. Podał, że o postanowieniu SKO dowiedział się [...] 2006 r., kiedy to wracając do domu po nieobecności trwającej od [...] do [...] 2006 r. zauważył kopertę "wciśniętą między drzwiami a futryną", w której postanowienie to się znajdowało. Podał, że A. K. nie jest jego ojcem, nie jest również jego domownikiem. Nie upoważniał go też nigdy do odbioru kierowanej do niego korespondencji. W konsekwencji listonosz powinien zostawić dla niego awizo, czego nie uczynił, a nie zostawiać przesyłki osobie do odbioru korespondencji nieupoważnionej. Podobne stanowisko zajął skarżący w piśmie procesowym z dnia [...] 2007 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując w ogólnym zarysie stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo podało, że treść dowodu doręczenia postanowienia organu I instancji nie nasuwała wątpliwości co do prawidłowości jego doręczenia. Podało również, że decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta B. odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, których uzgodnień dokonał wcześniej Starosta B.. Na rozprawie sądowej w dniu 29 czerwca 2007 r. skarżący oświadczył, że A. K. jest mężem jego ciotki. Razem z ciotką mają oni mieszkanie położone przy tej samej klatce schodowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie ostać się nie może albowiem zostało wydane zdaniem Sądu bez dostatecznego do jego wydania wyjaśnienia i rozważenia sprawy, które to uchybienie procesowe mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a./. W przypadku nieobecności adresata będącego osobą fizyczną pod wskazanym adresem sposób prawidłowego doręczenia skierowanych do niego pism w postępowaniu administracyjnym określa treść art. 43 i 44 kpa. Zgodnie z treścią art. 43 kpa za prawidłowe doręczenie uznaje się m.in. doręczenie dorosłemu domownikowi adresata lub sąsiadowi adresata jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Informacja kto w takiej sytuacji odebrał pismo dla adresata powinna wynikać niewątpliwie z dowodu doręczenia. Tylko bowiem wówczas można ocenić prawidłowość takiego doręczenia. Tego wymogu nie spełnia zaś dowód doręczenia, na który powołało się SKO przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia bez dostatecznych podstaw przyjmując, że podpisany na tym dowodzie A. K. jest dorosłym domownikiem skarżącego, czemu on zaprzecza. Gdyby zaś przyjąć, że A. K. domownikiem skarżącego nie był to sposób doręczenia nie był prawidłowy. Wobec niedostatecznego wypełnienia przedmiotowego dowodu doręczenia, SKO nie miało zatem podstaw do przyjęcia, że postanowienie organu I instancji zostało doręczone skarżącemu dnia [...] 2006 r. Wcześniej powinno się zwrócić w takiej sytuacji o uzupełnienie przez doręczyciela dowodu doręczenia przez umieszczenie na nim adnotacji czy podpisany A. K. jest dorosłym domownikiem względnie sąsiadem skarżącego. W tym drugim przypadku na dowodzie tym powinna się znaleźć dodatkowo informacja, że o doręczeniu pisma sąsiadowi doręczyciel zawiadomił adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub gdy to nie było możliwe w drzwiach mieszkania. Okoliczność, że druki dowodów doręczenia stosowane przez [...] nie są przystosowane do wymogów o jakich mowa w art. 43 i 44 kpa, nie może działać na niekorzyść adresatów, którzy kwestionują prawidłowość doręczenia, a prawidłowość ta nie zostanie dodatkowo potwierdzona. Wobec nieprawidłowego /z punktu widzenia treści art. 43 kpa/ wypełnienia dowodu doręczenia, na który powołało się SKO, brak było podstaw do wydania przez ten organ postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Byłoby to możliwe dopiero po uzupełnieniu przez doręczyciela przedmiotowego dowodu doręczenia. Nawet gdyby przyjąć, że prawidłowość wypełnienia dowodu doręczenia nie budziła wątpliwości /czego z podanych wyżej przyczyn nie można zaakceptować/ w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia, to wątpliwości takie powinny wystąpić w związku z treścią skargi. Zatem na tym etapie była możliwość ich wyjaśnienia i wydania ewentualnie postanowienia opartego na treści art. 54 § 3 ustawy p.p.s.a., czego organ odwoławczy nie uczynił. Wobec niewyjaśnienia należycie prawidłowości i daty doręczenia skarżącemu postanowienia organu I instancji nie można odeprzeć zarzutu wydania zaskarżonego postanowienia z naruszeniem prawa tj. zdaniem Sądu art. 134 kpa w zw. z art. 144 i art. 141 § 2 kpa. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, gdyby SKO miało w dalszym ciągu wątpliwości co do terminowości wniesienia zażalenia, to wyjaśni je żądając uzupełnienia dowodu doręczenia postanowienia skarżącemu. W dalszej kolejności rozważy ewentualnie przedmiotowość postępowania gdyby się okazało, że decyzja Prezydenta Miasta B. z dnia [...]r., o której mowa w odpowiedzi na skargę uzyskała przymiot ostateczności. Wobec powyższego zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 kpa. W przedmiocie wykonalności zaskarżonego postanowienia orzeczono na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a.