II SA/Gl 954/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-03-05
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania swojego i rodziny. Pomimo zadeklarowanych dochodów, skarżący nie udokumentował w sposób wystarczający wysokości bieżących wydatków, kosztów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, ani nie wykazał, że zaciągnięte zobowiązania kredytowe służyły zaspokojeniu jego żywotnych potrzeb egzystencjalnych.Stan faktyczny
Skarżący J. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej kary pieniężnej za kurs związany z przewozem towarów niebezpiecznych. Skarżący zadeklarował niskie oszczędności i wskazał na dochody z emerytury, działalności gospodarczej oraz emerytury małżonki. Referendarz sądowy wezwał do udokumentowania wydatków, dochodów i zobowiązań kredytowych. Skarżący przedstawił część dokumentów, jednak sąd uznał je za niewystarczające do uwzględnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej w sprawie kursu dotyczącego uprawnień na przewóz towarów niebezpiecznych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Skarżący, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści formularza wynika, że wraz z żoną zamieszkuje w lokalu o pow. 52,5 m2. Wnioskodawca zadeklarował, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro, poza pojazdem marki [...] z 2006 r. Źródłem utrzymania się jego rodziny jest świadczenie emerytalne wnioskodawcy w wysokości 3160 zł brutto miesięcznie, dochody z prowadzonej przezeń działalności gospodarczej w wysokości 1170 zł brutto miesięcznie oraz świadczenie emerytalne małżonki strony w wysokości 728 zł brutto miesięcznie.
Pismem z dnia 10 lutego 2015 r. referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności podnoszonych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez:
- udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj. czynszu, opłat za energię elektryczną, czynsz, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne, wykup lekarstw itp.,
- udokumentowanie wysokości dochodów członków rodziny skarżącego, w tym świadczenia emerytalnego strony oraz M. B., a także dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej za okres ostatnich trzech miesięcy,
- udokumentowanie wysokości rat zaciągniętych zobowiązań kredytowych wraz z wykazaniem celów na jakie zostały zaciągnięte.
Skarżący w odpowiedzi nadesłał szereg dokumentów, które jego zdaniem obrazują sytuację materialną jego rodziny.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U.z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy.
W realiach rozpoznawanej sprawy powołane przez stronę okoliczności nie dają podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku.
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że miesięczny dochód w rodzinie J. B. – pochodzący ze świadczeń emerytalnych wynosi 3896 zł netto miesięcznie. Bieżące wydatki, do których zaliczono czynsz za zajmowany lokal mieszkalny, koszty zakupu gazu oraz energii elektrycznej wynoszą około 1400 zł. Do tego doliczyć trzeba składki na ubezpieczenie w wysokości 360 zł. Po odliczeniu wspomnianych wydatków do dyspozycji strony pozostaje wiec kwota pozwalająca na opłacenie kosztów sądowych, nawet przy uwzględnieniu konieczności zakupu drogich medykamentów. Zauważyć przy tym przyjdzie, że wpis od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie wynosi 100 zł – zgodnie z treścią § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.), a więc jest to kwota leżąca w zasięgu możliwości finansowych skarżącego. Trzeba również przypomnieć, że fakt spłaty zaciągniętych zobowiązań kredytowych nie może sam przez się uzasadniać zwolnienia od kosztów sądowych o ile strona nie wykaże, że uzyskane tą droga środki nie posłużyły na zaspokojenie jej żywotnych potrzeb egzystencjalnych (np. zakupu sprzętu rehabilitacyjnego, opłacenia zabiegów medycznych, diagnostyki itp.). W tej sytuacji do bieżących kosztów utrzymania nie zaliczono kosztów spłaty zaciągniętych kredytów jak również opłat za TV kablową. Ponadto skarżący w żaden sposób nie udokumentował (pomimo wyraźnego wezwania w tym zakresie) poziomu przychodów i wydatków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Jest rzeczą oczywistą, że w tego typu sytuacji winien przedłożyć kopie dokumentacji księgowej będącej wiarygodnym źródłem informacji w tym przedmiocie, nie zaś ogólnikowe, sporządzone osobiście zestawienia.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło