II SA/Gl 958/09

WyrokWSA w Gliwicach2010-04-14

Skład orzekający: Iwona Bogucka, Elżbieta Kaznowska, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na budowę nadbudowy garażu i budynku gospodarczego, zlokalizowanej bezpośrednio przy granicy działki, może zostać wydane bez zgody sąsiada, jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza taką lokalizację?
Ratio decidendi
Pozwolenie na budowę nadbudowy garażu i budynku gospodarczego, zlokalizowanej bezpośrednio przy granicy działki, może zostać wydane bez zgody sąsiada, jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza taką lokalizację, a planowana inwestycja spełnia wymogi techniczne dotyczące odległości od granicy i nie powoduje nadmiernego zacienienia sąsiednich nieruchomości. Prawo budowlane nie uzależnia możliwości prowadzenia robót budowlanych w granicy działek od zgody właścicieli tych działek.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy uzyskali pozwolenie na nadbudowę garażu i budynku gospodarczego oraz dobudowę klatki schodowej. Sąsiad, Z. D., złożył odwołanie, podnosząc zarzuty dotyczące niezgodności projektu ze stanem faktycznym, w tym istnienia komina i okna w granicy działki oraz uznania pomieszczeń gospodarczych za mieszkalne. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając projekt za zgodny z prawem i planem zagospodarowania przestrzennego. Z. D. wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. samowolę budowlaną istniejących zabudowań, zbyt szybkie procedowanie organu i naruszenie granic jego działki. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant Referent stażysta Grzegorz Śliwa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę Pismem z dnia [...]r. I. i G. B. wystąpili z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę: przebudowa klatki schodowej, nadbudowa garażu i budynku gospodarczego położonego w D. przy ulicy [...], na działce nr 1. W wyniku pozytywnego rozpatrzenia tego wniosku, działający w imieniu Prezydenta Miasta D. , Zastępca Naczelnika Wydziału [...] decyzją z dnia [...] r. nr [...], przywołując w podstawie prawnej art. 28, art. 29, art. 33 ust. 1 art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006, Nr 156, poz. 1118 ze zm.), zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na nadbudowę garażu i budynku gospodarczego o pomieszczenia mieszkalne oraz dobudowę klatki schodowej na działkach nr 1 i 2 położonych w D., przy ulicy [...]. W krótkim uzasadnieniu stwierdził, że przedłożony projekt budowlany, sprawdzony został pod względem zgodności z obowiązującym Prawem budowlanym, a przedmiotowa inwestycja zgodna jest z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta D." [...]" (uchwała Rady Miejskiej w D. Nr [...] z dnia [...]r.). Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji. Odwołania od powyższej decyzji złożyli właściciele sąsiednich działek – Z. D. i J. P. . W swoim odwołaniu Z. D. wyraził sprzeciw, dodając, że decyzja ta narusza jego interes prawny. Nadto stwierdził, że przedłożony w sprawie projekt inwentaryzacyjny pozostaje niezgodny ze stanem faktycznym. Nie uwzględnia on komina w dachu budynku gospodarczego, istniejącego okna w ścianie budynku granicy, a pomieszczenia gospodarcze są uznane za "zamieszkałe". W drugim odwołaniu J. P. stwierdziła, że przedłożony projekt narusza granice jej działki i nie jest zgodny ze stanem faktycznym. Rozpatrując sprawę Wojewoda [...] decyzją z dnia [...]r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że prowadząc postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę organ architektoniczno-budowlany związany jest przepisami ustawy Prawa budowlanego. Art. 4 tej ustawy stwierdza, że każdy ma prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane i przedstawi zamierzenie budowlane zgodne z obowiązującymi przepisami. Zgodnie z art. 35 ust. 1 cytowanej ustawy, organ sprawdził zgodność przedstawionego projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kompletność tego projektu poprzez posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz jego zgodność z przepisami, w tym przepisami techniczno-budowlanymi. Przeprowadzona analiza wykazała, że inwestor przedłożył kompletny projekt wraz z niezbędnymi oświadczeniami, który zgodny jest zarówno z ustaleniami planu jak i obowiązującymi przepisami. Ustalenia miejscowego planu w zapisie § 6 pkt 6 lit. h dopuszczają lokalizowanie nowych budynków oraz przebudowę i rozbudowę obiektów bezpośrednio przy granicy działek budowlanych lub w odległości mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, przy zachowaniu wymogów obowiązujących przepisów w zakresie odległości pomiędzy projektowaną zabudową a istniejącymi lub projektowanymi elementami zagospodarowania sąsiedniej działki. Projektowany zakres inwestycji odpowiada tym wymogom w zakresie wysokości obiektu, kształtu i pokrycia dachu, a na zbliżenie zabudowy poniżej przewidzianego 1,5 od granicy, (w projekcie przewidziano jej usytuowanie w odległości od 1,1, do 1,4 m od granicy z innymi działkami), inwestor uzyskał zgodę Prezydenta Miasta D. postanowieniem z dnia [...] r., po wcześniejszej pozytywnej opinii Ministra Infrastruktury (pismo z dnia 11 maja 2009r.). W zakresie zarzutu odwołania J. P. stwierdzającej naruszenie granic jej działki, organ wyjaśnił, iż na obecnym etapie postępowania opierał się na przebiegu granicy przedstawionym na dołączonej do projektu mapie, która jest miarodajna i wystarczająca, nadto potwierdzona przez ośrodek dokumentacji geodezyjno-kartograficznej. Odnosząc się do zarzutów odwołania Z. D. dotyczących użytkowania pomieszczeń gospodarczych jako "mieszkalnych", organ nie znalazł podstaw do ingerencji. Stwierdził, że dotychczasowe pomieszczenia gospodarcze – kotłownia i garaż nie zmieniają dotychczasowej funkcji, podobnie jak pomieszczenia na strychu budynku mieszkalnego, a kwestionowany istniejący komin w budynku gospodarczym znajduje się w odległości dopuszczonej przepisami o warunkach technicznych (...). Dodał, że odległość pomiędzy planowaną dobudową a budynkiem na sąsiedniej działce wynosi ok. [...]m, co przy jej wysokości [...]m, oznacza, że nie będzie wpływała na zacienienie, a tym samym zachowane zostały niezbędne warunki, nie ograniczając tym samym naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Uwzględniając, że spełnione zostały wymagania określone w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, zgodnie z art. 35 ust. 4 tego prawa organ nie mógł odmówić wydania wnioskowanej decyzji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Z. D. Zaskarżając decyzję Wojewody [...] zawnioskował o uchylenie decyzji obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Podniósł, iż dotychczas istniejące zabudowania oznaczone jako budynek gospodarczy, na których planowana jest nadbudowa – stanowią faktycznie "samowolę budowlaną o zmienionych wcześniej funkcjach na pomieszczenia mieszkalne". Stąd problem nieopisanego komina oraz okna wybitego w ścianie pozostającej w granicy z jego nieruchomością. Dodał, ze obecny plan nadbudowy o około [...] m istniejącej zabudowy, spowoduje zacienienie jego budynku przez ponad pół dnia. Dodał także, że zadziwiającą jest ekspresowa procedura w niniejszej sprawie, co wynika z porównania dat przeprowadzonych działań – dnia [...]r. wydane zostało zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie, a już cztery dni później wydana była w tej sprawie decyzja zatwierdzająca przedłożony projekt i udzielająca pozwolenia na budowę. W dodatkowym piśmie procesowym z dnia [...]r. skarżący wyjaśnił, że z załączonej przez inwestorów do projektu mapki błędnie odczytano przebieg granicy między działkami, wskutek czego przedmiotowa decyzja dotyczy nadbudowy zabudowań przylegających jedną ścianą do jego działki. Mimo to wnioskodawcy, ani ich poprzednicy prawni nigdy nie uzyskali zgody na budowę lub rozbudowę budynków w granicy jego nieruchomości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Reprezentowany przez pełnomocnika uczestnik postępowania G. B. w pismach procesowych z dnia [...]r. i z dnia [...] r. wniósł o oddalenie skargi, dodając, że kwestionowana decyzja jest zgodna z prawem a planowana rozbudowa nie narusza granicy sąsiedniej działki, pozostając zlokalizowaną bezpośrednio przy tej granicy, co jest zgodne z prawem, tj. zarówno § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jak również zapisem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na rozprawie w dniu [...]r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał zarzuty skargi i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. Podkreślił, iż budynek istnieje w granicy, a wnioskodawcy nie uzyskali zgodny sąsiada na nadbudowę w granicy. W ocenie skarżącego organ administracji wadliwie zaniechał oględzin działki inwestora oraz zbagatelizował zarzut samowolnie wykonanego okna w ścianie dotychczasowej zabudowy w granicy. Pełnomocnik uczestnika postępowania wnosząc o oddalenia skargi powtórzył argumenty zawarte w pismach procesowych. W jego ocenie sprzeciw i zarzuty skarżącego są wynikiem złych stosunków sąsiedzkich i stanowią swoistą szykanę. Podkreślił, że przedmiotem postępowania jest projekt nadbudowy, a nie ewentualna samowola budowlana. Wskazał, że obowiązujący plan dopuszcza lokalizację budowy i rozbudowy w granicy działek, potwierdzając, że w rozpatrywanym przypadku faktycznie jest to nadbudowa budynku w granicy działek. Wyjaśnił dodatkowo, iż ponieważ fragment nadbudowywanego budynku znajduje się na działce sąsiedniej – inwestor dysponuje zgodą jej właścicielki na wykonanie planowanych robót. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje : Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa Zgodnie bowiem z zapisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) - sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Kontrolują zatem czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, i to naruszenia mającego bądź mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy czy stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo wreszcie naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność, albowiem jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanej decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności (art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.)). Przy czym, po myśli art.134 tej ustawy, sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, czyli rozpatrują sprawę w jej całokształcie. Przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonej decyzji w aspekcie zarzutów podniesionych w skardze oraz wziętych pod rozwagę przez Sąd z urzędu w zakreślonych powyżej ramach wykazała, iż odpowiada ona prawu, nie narusza bowiem ani przepisów materialnoprawnych ani przepisów procedury. Zgodnie z przepisem art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 tej ustawy. Inwestorzy przedłożyli organowi projekt budowlany dotyczący nadbudowy garażu i budynku gospodarczego o pomieszczenia mieszkalne oraz dobudowy klatki schodowej zlokalizowany w D. przy ulicy [...], na działkach nr 1 oraz 2. Wobec zastrzeżeń do kompletności projektu, postanowieniem z dnia [...]r. Prezydent Miasta wezwał inwestorów o jego uzupełnienie poprzez dołączenie do sprawy wskazanych dokumentów, które zostały dostarczone i uzupełniły złożony wcześniej projekt. Dopiero wówczas organ uznając, że zamierzona inwestycja zgodna jest z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tego terenu – "[...]" a złożony przedmiotowy projekt jest kompletny i spełnia wszystkie wymagania wskazane w przepisach (art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego), zgodnie z ust. 4 tego artykułu zatwierdził przedłożony projekt i udzielił wnioskowanego pozwolenia na dobudowę. W działaniu organów Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości. Nie można zwłaszcza zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, iż organ działał zbyt szybko – "ekspresowo". Nawet gdyby tak ocenić sprawne działanie organu, to aby uznać je za wadliwe, strona skarżąca powinna wskazać w jaki sposób działanie to wpłynęło na ograniczenie jej praw w postępowaniu, czego ani w odwołaniu, ani w skardze nie zrobiła. Nie można zatem uznać by to działanie organu naruszało prawa strony skarżącej. Zresztą skarżący upatruje wadliwego działania organu w tym, że od dnia zawiadomienia o wszczęciu postępowania (dnia [...]r.) do dnia wydania kwestionowanej decyzji (dnia [...]r.,) minęło tylko cztery dni, co niewątpliwie wynika z zestawienia wskazanych pism, jednakże organ procedował w tej sprawie już od dnia złożenia wniosku przez inwestorów, co nastąpiło w dniu [...]r., a potwierdza to wymienione już wcześniej postanowienie o uzupełnienie złożonego projektu. Podkreślenia w tym miejscu wymaga fakt, że nie każde naruszenie prawa przez organy administracji może być podstawą uchylenia decyzji, lecz tylko takie, które miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z uwagi na "szybkie" działanie organu skarżący nie został pozbawiony możliwości działania w sprawie, czyli nie zostały ograniczone jego prawa strony postępowania. Wyrażone to zostało w możliwości zajęcia stanowiska w sprawie, wypowiedzenia się w sprawie, złożenie odwołania. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, a to udzielenia pozwolenia na planowaną nadbudowę w granicy działek, bez jego zgody, należy wyjaśnić, iż żaden przepis Prawa budowlanego nie uzależnia możliwości prowadzenia robót budowlanych w granicy działek od zgody właścicieli tych działek. Kwestie te reguluje przepis § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 2 kwietnia 2002 r. (Dz.U. Nr 75, po. 690 ze zm.) w sprawie warunków technicznych, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie, w myśl którego sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych bezpośrednio przy granicy jest dopuszczone, m.in. jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w analizowanej sprawie, gdzie w w miejscowym planie miasta D.–" [...]" zatwierdzonym uchwałą Rady Miasta Nr [...]z dnia [...] r.,w § 6 pkt 6 lit h przewidziano "lokalizowanie nowych budynków oraz przebudowę i rozbudowę istniejących obiektów bezpośrednio przy granicy działek budowlanych lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy- przy zachowaniu wymogów obowiązujących przepisów w zakresie odległości pomiędzy projektowaną zabudową a istniejącymi lub projektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej". W świetle tak sformułowanego przepisu nie ma zatem przeciwwskazań dla wyrażenia zgodny na planowaną nadbudowę. W tych warunkach nie było nawet niezbędne pozwolenie na odstępstwo, o które w trakcie postępowanie wystąpili inwestorzy – na budowę w odległości mniejszej niż 1,5 m od granicy (postanowienie Prezydenta Miasta D. z dnia [...]r.). Nadto trzeba stwierdzić, iż planowana nadbudowa dotyczy stanu już istniejącego, a mianowicie dotyczy istniejących już w granicy budynków. Oceniając planowane zamierzenie pod względem spełniania wymaganych przepisów, należy zauważyć, że organy rozpatrzyły sprawę także pod względem ewentualnego zacienienia budynku skarżącego, nie znajdując podstaw do zakwestionowania złożonego projektu. Jak wynika z przedłożonych dokumentów inwestorzy planują nadbudować istniejące pomieszczenia o [...]m, co w sumie da wysokość całej inwestycji – [...]m. W ocenie skarżącego spowoduje to zacienienie jego domu. Przeprowadzona jednak przez organ odwoławczy analiza wykazała, że odległość pomiędzy budynkiem skarżącego a planowanym obiektem wynosi [...]m, czyli jest większa niż przewidziana wysokość przesłaniania (dobudowy) – [...]m. Zgodnie zaś z przepisem § 13 cytowanego powyżej rozporządzenia w sprawie warunków technicznych warunek naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi uznaje się za spełniony, jeżeli między ramionami kąta 60º, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego budynku lub innego obiektu przesłaniającego w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania. Wynika zatem z powyższego, że projektowane zamierzenie nie spowoduje ograniczenia naturalnego oświetlenia pomieszczenia w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania. Także kwestia odległości wskazywanego komina z istniejących pomieszczeń gospodarczych nie narusza przepisów, a mianowicie znajduje się on w przewidzianej w ust. 3 cytowanego § 13 warunków technicznych odległości 10m od otworów okiennych. Nie można także podzielić wątpliwości skarżącego, co do prawidłowości mapy na której przedstawiony został projekt zagospodarowania działki dołączony do zgłoszonego projektu. Mapa ta została opatrzona przewidzianymi pieczęciami Wydziału [...] i przyjęta do zasobu powiatowego. Nie może zatem być przez organ architektoniczno-budowlany kwestionowana. Także zarzuty dotyczące istniejących zabudowań i związanych z nimi nieprawidłowości muszą pozostać poza sferą zainteresowania działających w sprawie organów architektoniczno-budowlanych, których zadaniem jest kontrola, rejestracja i zatwierdzanie przedkładanych projektów budowlanych, a nie kontrola istniejących obiektów budowlanych. W stosunku do tych ostatnich skarżący nie zgłaszał wcześniej żadnych zastrzeżeń, nie były prowadzone żadne działania przez organy nadzoru budowlanego. Podobnym zarzutem pozostaje twierdzenie, że w "starych" istniejących pomieszczeniach znajduje się okno w ścianie w granicy, czy zarzut wykorzystywania tych pomieszczeń nie jako gospodarcze lecz jako części mieszkalnej. W tym zakresie skarżący może zgłosić swoje zastrzeżenia organowi nadzoru budowlanego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie stwierdzając naruszenia prawa przez organ odwoławczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło