II SA/Gl 959/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2019 r. sprawy ze skargi S. L. (L.) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę Adwokat P.K. działając w imieniu S.L. (dalej strona lub skarżący) pismem z 1 października 2018 r. wystąpił do Starosty [...] o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z [...] r. w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A,B,D,T, względnie o stwierdzenie nieważności wskazanej powyżej decyzji z [...] r. Starosta [...] postanowieniem z [...] r. nr [...] wydanym na podstawie art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 148 § 1 i § 2 oraz art. 145 § 1 pkt 4 i 5 wyżej wymienionego Kodeksu odmówił stronie wznowienia postępowania w celu uchylenia decyzji Starosty [...] z [...] r. W motywach postanowienia skazano, że strona 13 czerwca 2017 r. zgłosiła się osobiście w siedzibie organu i złożyła wniosek o wydanie Profilu Kandydata, a tym samym dowiedziała się o wydanej decyzji. Wniosek o wznowienie postępowania składa się w terminie miesiąca od dnia dowiedzenia się o decyzji i termin ten został przekroczony. Zaznaczono również, że przesłanka przewidziana treścią at. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego nie wystąpiła, ponieważ w sprawie nie zaistniała żadna nowa okoliczność. Z postanowieniem tym nie zgodziła się strona, w imieniu której adwokat P.K. wniósł zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie. W odwołaniu tym podniesiono naruszenie postanowień art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez bezpodstawne uznanie, że strona brała czynny udział w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, w sytuacji gdy nie zweryfikowano okoliczności podnoszonych przez stronę. Wskazanemu postanowieniu zarzucono naruszenie postanowień art. 145 § 1 pkt. 5 wyżej wymienionego Kodeksu poprzez bezpodstawne uznanie, że w sprawie tej nie pojawiły się nowe okoliczności i dowody mające istotny wpływ na wynik sprawy, w sytuacji gdy z dostępnych zdjęć wynika, że strona nie była kierowcą przynajmniej w dwóch przypadkach, w których naliczono jej punkty karne. Dodatkowo zarzucono kwestionowanemu postanowieniu naruszenie postanowień art. 156 § 1 pkt 2 przywoływanego Kodeksu z uwagi na nie rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. Nadto podniesiono naruszenie postanowień art. 107 § 1 powoływanego aktu poprzez brak dokładnego i precyzyjnego wskazania podstaw prawnych wydanego aktu oraz art. 7 i art. 11 przedmiotowego Kodeksu poprzez brak ustosunkowania się do wniosku strony o stwierdzenie nieważności postępowania. W uzasadnieniu zażalenia rozwinięto postawione zarzuty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie postanowieniem z [...] r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego uchyliło zaskarżone postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W motywach tego rozstrzygnięcia przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przywołano przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego. W dalszej części uzasadnienia przybliżono zasady przebiegu postępowania administracyjnego prowadzonego w ramach przedmiotowego postępowania i następnie podkreślono, że strona w ramach wskazanego postępowania nie wskazała w sposób jednoznaczny kiedy dowiedziała się o wydaniu decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. We wskazaniach dla organu pierwszej instancji organ odwoławczy zobowiązał ten organ do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wznowienie postępowania, a w szczególności o wskazanie kiedy strona dowiedziała się o przedmiotowej decyzji i o sygnalizowanych nowych okolicznościach. W końcowej części uzasadnienia odniesiono się do zarzutów dotyczących braku działań w zakresie stwierdzenia nieważności decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami i podniesiono, że okoliczność ta nie może być rozpoznawana w ramach tego postępowania. Starosta [...] postanowieniem z [...] r. nr [...] wydanym na podstawie art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 148 § 1 i § 2 oraz art. 145 § 1 pkt 4 i 5 wyżej wymienionego Kodeksu odmówił stronie wznowienia postępowania w celu uchylenia decyzji Starosty [...] z [...] r. W motywach postanowienia przedstawiono wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wskazano, że z pisma pełnomocnika strony nie wynikają konkretne daty dowiedzenia się przez stronę o wydaniu spornej decyzji, jak również o uzyskaniu informacji o nowych okolicznościach w sprawie uzasadniających wznowienie postępowania. W dalszej części uzasadnienia organ ten zaznaczył, że wniosek o wznowienie postępowania składa się w terminie miesiąca od dnia dowiedzenia się o decyzji i w rozpoznawanej sprawie termin ten został przekroczony. Zaznaczono również, że przesłanka przewidziana treścią at. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego nie wystąpiła, ponieważ w sprawie nie zaistniała żadna nowa okoliczność. Zdaniem organu podnoszone przez pełnomocnika strony okoliczności związane ze zdjęciami z fotoradaru w ramach tego postępowania nie stanowią nowej okoliczności, ponieważ organ administracji nie orzeka na podstawie zdjęć, lecz na podstawie informacji przekazanej przez uprawniony organ. Okoliczności te mogą być podnoszone w postępowaniu przed innymi organami. Z postanowieniem tym nie zgodziła się strona, w imieniu której adwokat P.K. wniósł zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie. W odwołaniu tym podniesiono naruszenie postanowień art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez bezpodstawne uznanie, że strona brała czynny udział w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, w sytuacji gdy nie zweryfikowano okoliczności podnoszonych przez stronę. Wskazanemu postanowieniu zarzucono naruszenie postanowień art. 145 § 1 pkt 5 wyżej wymienionego Kodeksu poprzez bezpodstawne uznanie, że w sprawie tej nie pojawiły się nowe okoliczności i dowody mające istotny wpływ na wynik sprawy, w sytuacji gdy z dostępnych zdjęć wynika, że strona nie była kierowcą przynajmniej w dwóch przypadkach, w których naliczono jej punkty karne. Dodatkowo zarzucono kwestionowanemu postanowieniu naruszenie postanowień art. 156 § 1 pkt 2 przywoływanego Kodeksu z uwagi na nie rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. Nadto podniesiono naruszenie postanowień art. 107 § 1 powoływanego aktu poprzez brak dokładnego i precyzyjnego wskazania podstaw prawnych wydanego aktu oraz art. 7 przedmiotowego Kodeksu poprzez brak ustosunkowania się do wniosku strony o stwierdzenie nieważności postępowania i przeprowadzenia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także art. 8 przedmiotowego Kodeksu polegające na nie przeprowadzeniu dowodu wnioskowanego przez stronę. W uzasadnieniu zażalenia rozwinięto postawione zarzuty. We wskazanym zakresie odwołano się także do orzecznictwa sądów administracyjnych co do obowiązków spoczywających na organach administracji w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie postanowieniem z [...] r. nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W motywach tego rozstrzygnięcia przedstawiono wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przybliżono zasady przebiegu postępowania administracyjnego w ramach wznowienia postępowania. W tej części uzasadnienia przybliżono mechanizm działania w przypadku powoływania się we wniosku o wznowienie postępowania na przesłankę zamieszczoną w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślono, że skuteczne wznowienie postępowania może nastąpić jedynie wówczas, gdy stosowny wniosek zostanie złożony w terminie miesiąca od dnia dowiedzenia się o wydaniu kwestionowanej decyzji. Z przeprowadzonej analizy, zdaniem organu odwoławczego strona o przedmiotowej decyzji dowiedziała się w 2016 r. natomiast stosowny wniosek złożyła 20 listopada 2018 r., zatem znacznie po upływie przewidzianego terminu. Nadto organ ten w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia podzielił stanowisko organu pierwszej instancji i wyrażone w zakwestionowanym postanowieniu. Odnosząc się do wniosku o stwierdzenie nieważności podniesiono, że w ramach przedmiotowego postępowania organ nie był uprawniony do jego prowadzenia. Z powyższym postanowieniem strona nie zgodziła się i pismem z 14 czerwca 2019 r. sporządzonym przez adwokata P.K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej podniesiono naruszenie postanowień art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez bezpodstawne uznanie, że strona brała czynny udział w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, w sytuacji gdy nie zweryfikowano okoliczności podnoszonych przez stronę. Wskazanemu postanowieniu zarzucono naruszenie postanowień art. 145 § 1 pkt 5 wyżej wymienionego Kodeksu poprzez bezpodstawne uznanie, że w sprawie tej nie pojawiły się nowe okoliczności i dowody mające istotny wpływ na wynik sprawy, w sytuacji gdy z dostępnych zdjęć wynika, że strona nie była kierowcą przynajmniej w dwóch przypadkach, w których naliczono jej punkty karne. Nadto podniesiono naruszenie postanowień art. 107 § 1 powoływanego aktu poprzez brak dokładnego i precyzyjnego wskazania podstaw prawnych wydanego aktu oraz art. 8 przedmiotowego Kodeksu polegające na nie przeprowadzeniu dowodu wnioskowanego przez stronę. W skardze tej wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ drugiej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi rozwinięto postawione zarzuty i uznano, że kwestionowane postanowienie wydane zostało przedwcześnie, ponieważ organ administracji publicznej nie przeprowadził niezbędnych czynności wyjaśniających wszystkie okoliczności sprawy. We wskazanym zakresie odwołano się także do orzecznictwa sądów administracyjnych co do obowiązków spoczywających na organach administracji w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie wniosło o oddalenie skargi i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu swojego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) wykazała bowiem, że rozstrzygnięcie stanowiące jej przedmiot odpowiada wymogom prawa. Stosownie do postanowień art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. Nr 1302) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że kwestionowane rozstrzygnięcie musi zawierać takie wady, które będą uzasadniały uwzględnienie wniesionej skargi. Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie podkreślić, że przedmiotowe postępowanie prowadzone było w ramach nadzwyczajnego trybu weryfikacji ostatecznej decyzji administracyjnej, a mianowicie wznowienia postępowania administracyjnego. Tego typu postępowanie rządzi się odmiennymi regułami niż postępowanie administracyjne prowadzone w trybie zwykłym. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że wznowienie postępowania może dotyczyć wyłącznie decyzji ostatecznej, a zatem decyzji, której nie można wzruszyć przy wykorzystaniu zwykłych środków zaskarżenia, (odwołania czy zażalenia). Z tego też powodu ustawodawca wprowadził określone wymogi, które umożliwiają uruchomienie tego postępowania. Wymogi te są przepisami lex specialis w stosunku do unormowania zamieszczonego w art. 61 a Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosownie do postanowień art 147 powyższego Kodeksu wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na wniosek strony, przy czym w przypadku przesłanki przewidzianej w art. 145 § 1 pkt 4 tego aktu wyłącznie na wniosek strony. Z kolei po myśli art. 148 § 1 powyższego Kodeksu podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie natomiast z § 2 tego przepisu termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Dostrzec należy, że stosownie do treści art. 150 § 1 cytowanego aktu organem właściwym w sprawach wznowienia postępowania administracyjnego jest organ, który wydał w sprawie decyzje w ostatniej instancji. Przywołany tu stan prawny należy odnieść do stanu faktycznego występującego w rozpoznawanej sprawie. Na wstępie przyjdzie stwierdzić, że decyzję z [...] r. w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A,B,D,T. wydał Starosta [...], a zatem ten organ właściwy był do tego, aby u niego złożyć wniosek o wznowienie postępowania jak również do prowadzenia dalszych czynności procesowych związanych z tym wnioskiem. Zgodnie z treścią przywołanych powyżej regulacji wskazany organ obowiązany był w pierwszej kolejności do ustalenia czy wniosek skarżącego o wznowienie postępowania spełnia wszystkie prawem przewidziane wymogi, a w szczególności, czy został złożony w odpowiednim terminie. Dostrzec należy, że w tym zakresie działania organu pierwszej instancji nie były dostatecznie przeprowadzone, co spowodowało między innymi uwzględnienie przez organ odwoławczy pierwszego zażalenia na rozstrzygnięcie z [...] r. We wskazaniach zamieszczonych w rozstrzygnięciu organu odwoławczego nakazano uzupełnienie występujących w tym zakresie braków. W następstwie tego wskazania organ pierwszej instancji zwrócił się do pełnomocnika skarżącego o wskazanie daty, w której ten dowiedział się o decyzji Starosty [...] z [...] r. Pełnomocnik skarżącego udzielił temu organowi odpowiedzi, jednakże wbrew temu co zostało w stosownym piśmie zamieszczone, w odpowiedzi tej wskazano, że strona dowiedziała się o decyzji w 2016 r. Taka odpowiedź nie jest precyzyjna i nie daje możliwości ustalenia dnia dowiedzenia się przez skarżącego o wydanej decyzji. Jednakże przyjdzie podzielić stanowisko obu organów wypowiadających się w rozpoznawanej sprawie, że sygnalizowana ułomność nie ma żadnego znaczenia dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, ponieważ przyjmując za dzień uzyskania informacji o wskazywanej powyżej decyzji z [...] r. ostatni dzień 2016 roku, a zatem 31 grudnia, to i tak wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego został złożony ze znacznym uchybieniem jednomiesięcznego terminu. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych stosowny wniosek został sporządzony 1 października 2018 r., a w siedzibie organu pierwszej instancji złożony 20 listopada 2018 r. W świetle zestawienia tylko wskazanych dat wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że przewidziany treścią art. 148 § 2 wyżej wymienionego Kodeksu termin został przekroczony. Tym samym organy administracji publicznej zasadnie uznały, że w rozpoznawanej sprawie występuje przesłanka negatywna wznowienia postępowania, a tym samym uzasadnione i prawidłowe jest wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania wznowieniowego z powodu uchybienia terminu do jego uruchomienia. We wskazanym zakresie organy administracji w sposób poprawny ustaliły stan faktyczny i podjęły rozstrzygnięcie odpowiadające obowiązującym regulacjom prawnym. Oznacza to zarazem, że argumenty podnoszone przez pełnomocnika skarżącego w skardze nie mogą zostać uwzględnione, ponieważ abstrahują one od ustaleń poczynionych przez organ pierwszej instancji przy udziale samego pełnomocnika. Podnoszone przez pełnomocnika skarżącego w skardze argumenty związane ze znajomością przez skarżącego faktu wydania decyzji z [...] r. pozostają w opozycji do informacji przekazanej organowi pierwszej instancji w piśmie z 4 marca 2018 r. Kolejną kwestią wymagającą rozważenia, jest stawiany przez pełnomocnika skarżącego zarzut naruszenia postanowień art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, a mianowicie uznania, że w sprawie tej nie pojawiły się nowe okoliczności i dowody mające istotny wpływ na wynik sprawy, w sytuacji gdy z dostępnych zdjęć wynika, że strona nie była kierowcą przynajmniej w dwóch przypadkach, w których naliczono jej punkty karne. W kontekście tak sformułowanego zarzutu przyjdzie rozważyć, czy okoliczności podnoszone przez pełnomocnika skarżącego są nowymi okolicznościami, o których mowa jest w przywołanym art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego. Okoliczności te muszą być związane z wydaniem decyzji z [...]r. przez Starostę [...]. Podstawą wydania wskazanej decyzji była informacja przekazana przez właściwy organ Policji, a w tym przypadku Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. o nie poddaniu się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Podnoszone przez skarżącego i jego pełnomocnika okoliczności związane z błędnym odczytaniem zdjęć z fotoradaru i nieprawidłowym zaliczeniu skarżącemu punktów karnych w dwóch przypadkach mogą być podnoszone w ramach postępowania prowadzonego przed organami Policji i wymiaru sprawiedliwości. Okoliczności podnoszone przez skarżącego nie mają natomiast na tym etapie żadnego związku z pojawieniem się nowej okoliczności w ramach postępowania o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami samochodowymi. W tym miejscu można jedynie skarżącemu zwrócić uwagę, że w przypadku wzruszenia rozstrzygnięć związanych z naliczeniem punktów karnych może ujawnić się w sprawie nowa przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, a mianowicie decyzja wydana została w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które następnie zostało uchylone lub zmienione. W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, aby w rozpoznawanej sprawie ujawniła się nowa okoliczność stanowiąca przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego, nadto skarżący nie wskazał od kiedy dysponuje informacją o występowaniu przywoływanej przez niego przesłanki, ponieważ jak wynika to z jego oświadczenia złożonego między innymi na rozprawie zawiadomień o mandacie nie odebrał, a dopiero później ustalił kto jest na tych zdjęciach. Przyjmując najbardziej przychylne stanowisko dla skarżącego, że o tych zdjęciach dowiedział się 1 października 2018 r. w dniu sporządzenia pisma przez jego pełnomocnika, to i tak upłynął miesiąc od dnia dowiedzenia się o nowych okolicznościach w sprawie, ponieważ wniosek o wznowienie został złożony 20 listopada 2018 r. W konsekwencji został on złożony z uchybieniem wskazanego terminu. W świetle przedstawionych rozważań zarzuty skargi sformułowane we wskazanym punkcie nie mogły być uwzględnione. Na marginesie przyjdzie dostrzec, że organ odwoławczy w swoim rozstrzygnięciu nie odniósł się do tej przesłanki, a jedynie wskazał, że podziela stanowisko organu pierwszej instancji. Jest to uchybienie organu odwoławczego, jednakże w realiach rozpoznawanej sprawy nie wpływa na prawidłowość wydanego postanowienia, albowiem organ pierwszej instancji do tej okoliczności się odniósł i ją rozważył. W skardze do tutejszego Sądu zarzucono przedmiotowemu postanowieniu naruszenie art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, a w zasadzie brak wskazania szczegółowych podstaw prawnych wydanego postanowienia. Z tak postawionym zarzutem nie można się zgodzić, ponieważ organ pierwszej instancji jak również organ odwoławczy przywołały podstawy prawne w sposób prawidłowy. Przyjdzie zwrócić uwagę na fakt, że w sprawie tej jedyną podstawą prawną podejmowanych rozstrzygnięć są przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ rozstrzygnięcia te mają charakter procesowy. Za bezzasadny uznać należy zarzut naruszenia postanowień art. 8 wyżej wymienionego Kodeksu, ponieważ organ administracji w pierwszej kolejności zobligowany jest do ustalenia występowania wymogów formalnych uzasadniających wznowienie postępowania, a dopiero w dalszej kolejności prowadzi postępowanie wyjaśniające w sprawie. Skoro zaskarżone postanowienie jak również postanowienie organu pierwszej instancji nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi należało stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji.