II SA/Gl 970/23
WyrokWSA w Gliwicach2024-02-19
Skład orzekający: Stanisław Nitecki, Grzegorz Dobrowolski, Beata Kalaga-Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej może zostać wydane bez uwzględniania potencjalnej zabudowy na sąsiednich nieruchomościach oraz bez badania kumulacji pól elektromagnetycznych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego i ochrony środowiska. Stwierdzono, że obszar oddziaływania pól elektromagnetycznych nie przekracza granicy działki inwestycyjnej i znajduje się powyżej miejsc dostępnych dla ludności. Ponadto, zgodnie z uchwałą NSA, nie ma obowiązku badania kumulacji pól elektromagnetycznych dla pojedynczych anten w przypadku stacji bazowej telefonii komórkowej, a przepisy dotyczące przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko nie wymagają już oceny dla tego typu instalacji.Stan faktyczny
Skarżący M. B. złożył skargę na decyzję Wojewody Śląskiego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z. o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Prawa budowlanego, Kodeksu postępowania administracyjnego, Prawa ochrony środowiska oraz przepisów technicznych, w szczególności w zakresie oddziaływania na zdrowie, braku badania kumulacji pól elektromagnetycznych oraz nieuwzględnienia potencjalnej zabudowy na sąsiednich nieruchomościach. Organy administracji obu instancji uznały, że inwestycja jest zgodna z prawem, planem miejscowym i przepisami środowiskowymi, a zarzuty dotyczące kumulacji pól i potencjalnej zabudowy nie są uzasadnione.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2024 r. sprawy ze skargi M. B. (B.) na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 14 kwietnia 2023 r. nr IFXIV.7840.1.60.2022 w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę.
Prezydent Miasta Z. (dalej: "organ I instancji") decyzją z dnia 31 sierpnia 2022 r., nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36, art. 55, art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r. poz. 682, dalej: "pr.b."), zatwierdził projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił pozwolenia na budowę dla P. Sp. z o.o. w W.(dalej: "inwestor"), obejmującego stację bazową telefonii komórkowej [...] (kategoria obiektu: XXIX) w Z. przy ul. [...] (działka nr [...]), z zachowaniem warunków określonych w art. 36 ust. 1 pkt 1-4 oraz art. 42 ust. 2 i 3 pr.b. Jednocześnie organ I instancji określił obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 3 pkt 20 pr.b. i wskazał, że obejmuje nieruchomości położone w Z. przy ul. [...] tj. działki nr [...], [...], [...], [...] i [...], obręb ewidencyjny [...]. Zaakcentował, że projekt został opracowany zgodnie z obowiązującymi ustaleniami uchwały Rady Miasta Z. z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz uchwały Rady Miasta Z. z dnia [...]r., nr [...], w przedmiocie zmiany tego planu (dalej: "m.p.z.p"), przy uwzględnieniu przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r. poz. 2448, dalej w skrócie: "rozporządzenie z dnia 17 grudnia 2019 r.") oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839, dalej w skrócie: "rozporządzenie z 2019 r."). W treści tego ostatniego rozporządzenia z 2019r. od dnia 4 czerwca 2022 r. wprowadzono zmiany polegające m.in. na uchyleniu § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8, które dotyczyły instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych, emitujących pole elektromagnetyczne o częstotliwości od 0,03 MHz do 300 000 MHz. Stąd też projektowana stacja bazowa telefonii komórkowej nie jest obecnie przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko lub mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Pismem z dnia 6 września 2022 r. M.K. złożył odwołanie od powyższej decyzji. W dalszej kolejności, pismem z dnia 9 września 2022 r. odwołanie złożyła M.B2. (dalej: "uczestniczka postępowania") oraz M.B1. (dalej: "skarżący"). Wszyscy podnieśli, że projektowana inwestycja może oddziaływać na zdrowie ludzi i nie uwzględnia zjawiska superpozycji, tj. sumowania pól elektromagnetycznych oraz powołali się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, z którego wynika, że oddziaływanie pól elektromagnetycznych powinno badać się na terenach, na których istnieje legalnie wzniesiona zabudowa z przeznaczeniem na stały pobyt ludzi, jak i terenach, na których taka zabudowa może być wznoszona zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym.
Wojewoda Śląski decyzją z dnia 14 kwietnia 2023 r., nr IFXIV.7840.1.60.2022, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 31 sierpnia 2022 r. W uzasadnieniu decyzji powołał się na treść art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r. poz. 775, dalej: "k.p.a.") i art. 28 ust. 2 pr.b. oraz rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2019 r., a także definicję miejsc dostępnych dla ludności, określoną w art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (obecnie: t. jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 54, dalej w skrócie: "p.o.ś."). Wyjaśnił, że miejsca dostępne dla ludności ustalane są według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości, tj. nie dotyczą potencjalnej zabudowy. Przyszłe zamierzenia, zgodne z przepisami m. in. prawa miejscowego, nie muszą uwzględniać obszaru oddziaływania stacji bazowej. Parametrem charakteryzującym przedsięwzięcia, dotyczące stacji bazowych telefonii komórkowej, z punktu widzenia przepisów środowiskowych, jest moc pojedynczych anten, a nie gęstość pola elektromagnetycznego przez nie emitowanego. Sumowanie pól elektromagnetycznych dotyczy równoważnych mocy promieniowania izotropowego. Doktryna powyższe sumowanie wywodziła z już nie obowiązujących przepisów § 2 ust. 2 w związku z § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 2 pkt 2 i 3 oraz § 3 ust.1 pkt 8 rozporządzenia z 2019 r. Obecnie nie ma takiego obowiązku, ponieważ od dnia 4 czerwca 2022 r. obowiązuje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1071), na podstawie którego uchylone zostały przepisy § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z 2019r., które przewidywały, że instalacje radiokomunikacyjne mogły zostać uznane za przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, gdy przekraczały progi wyznaczone w tym rozporządzeniu. Wykreślenie tego rodzaju inwestycji z rozporządzenia powoduje, że nie będą one wymagały uzyskania decyzji środowiskowej, a co za tym idzie organy nie będą władne do badania mocy sumarycznej promieniowana izotropowego wyznaczonego dla anten. Organ II instancji przywołał także stanowisko wyrażone w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. III OPS 1/22, w której jednoznacznie Sąd przesądził, że sumowanie równoważnych mocy promieniowanych izotropowo anten nie jest prawnie uzasadnione. Wobec powyższego stwierdził, że na żadnym azymucie pole elektromagnetyczne pochodzące od anten stacji bazowej o ponadnormatywnych wartościach gęstości mocy nie będzie wkraczać na miejsca dostępne dla ludności, nawet nie zbliży się do aktualnej zabudowy oraz nie przekroczy granicy działki inwestycyjnej. Z kolei, odnosząc się do zarzutu dotyczącego szkodliwego oddziaływania projektowanej inwestycji na zdrowie, wyjaśnił, że nie może wypowiadać się w tym zakresie, co więcej nie został ten zarzut poparty żadnymi dowodami. Niezależnie jednak od powyższych zarzutów ocenił przedłożony przez inwestora przedmiotowy projekt i stwierdził, że jest on zgodny z uregulowaniami m.p.z.p. Projektowana stacja ma się znajdować na terenie oznaczonym jako 19 MN, dla którego to obszaru podstawowym przeznaczaniem jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, a dopuszczalne są m.in. sieci, obiekty i urządzenia infrastruktury technicznej [§ 6 ust. 2 pkt 2 lit. i)]. Ponadto, zgodnie z § 13 ust. 2 pkt 1 lit. c) m.p.z.p. na obszarach oznaczonych jako MN dopuszczalna jest wysokość budowli, do 50 m (projektowana stacja bazowa będzie miała wysokość 43,95 m). Lokalizacja planowanej inwestycji nie narusza również przepisów pr.b., w tym techniczno-budowlanych, nadto sporządzone projekty są kompletne i zostały wykonane przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, legitymujące się aktualnymi na dzień opracowania projektu budowlanego zaświadczeniami o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego. Do dokumentacji dołączono wymagane prawem uzgodnienia i opinie oraz oświadczenia projektantów o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 34 ust. 3d pkt 3 pr.b.). Inwestor złożył również oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Pismem z dnia 19 maja 2023 r. skarżący złożył skargę na powyższą decyzję, której zarzucił naruszenie:
- art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i nie podjęcie czynności niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym brak zbadania, czy inwestycja może negatywnie oddziaływać na nieruchomość skarżącego oraz inne sąsiednie nieruchomości, w szczególności, czy może ograniczać bądź uniemożliwiać przyszłą zabudowę, oraz czy będzie ona bezpieczna;
- 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji;
- art. 5 ust. 1 pkt 1 pr.b. w zw. z pkt 3 i 5 załącznika I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Dz.Urz. UE L 88 z 4 kwietnia 2011 r., str. 5, ze zm.) w związku z art. 34 ust. 1 pkt 2 pr.b., poprzez pominięcie, że każdy obiekt budowlany powinien być wykonany w taki sposób, aby nie zagrażał bezpieczeństwu sąsiadów ani nie wpływał nadmiernie na jakość środowiska czy klimatu, w sposób uwzględniający ochronę przed hałasem;
- art. 34 ust. 1 pkt 2, ust. 3 i ust. 4 pr.b., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i zatwierdzenie pozwolenia na budowę w sytuacji, w której projekt architektoniczno-budowlany oraz projekt zagospodarowania działki lub terenu są niezgodne z obowiązującymi przepisami;
- § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (obecnie tekst jednolity: Dz.U. z 2022 r. poz. 1225, dalej w skrócie: "rozporządzenie z 2002 r.") w związku z art. 34 ust. 1 pkt 2 pr.b., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na braku zbadania, czy inwestycja wpłynie na istniejącą oraz przyszłą zabudowę jednorodzinną przeznaczoną na pobyt ludzi;
- art. 140 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r. poz. 1610, dalej w skrócie: "k.c.") w związku z art. 34 ust. 1 pkt 2 pr.b., poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że nie ma potrzeby badać, czy powstała inwestycja będzie negatywnie oddziaływała na nieruchomość stanowiącą własność skarżącego (m.in. w zakresie jej zagospodarowania oraz kwestii związanych z bezpieczeństwem) oraz czy będzie oddziaływała ponad przeciętną miarę na jego nieruchomość;
- § 13 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz ust. 2-3 rozporządzenia z 2002 r. w związku z art. 34 ust. 1 pkt 2 pr.b., poprzez jego niezastosowanie i tym samym arbitralne uznanie, że inwestycja nie będzie wpływała negatywnie na oświetlenie pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, znajdujących się w budynkach posadowionych na sąsiednich nieruchomościach bądź mogących powstać w przyszłości;
- § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt rozporządzenia z 2002 r. w zw. z art. 34 ust. 1 pkt 2 pr.b. oraz art. 121 i art. 124 p.o.ś. w związku z § 2 i załącznikiem "Zróżnicowane dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych". Tabela 1 - "Częstotliwość pola elektromagnetycznego, dla której określa się parametry fizyczne charakteryzujące oddziaływanie pola elektromagnetycznego na środowisko oraz dopuszczalne poziomy pola elektromagnetycznego, charakteryzowane przez dopuszczalne wartości parametrów fizycznych dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową" do rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2019 r., poprzez jego niezastosowanie oraz pominięcie, że pomimo, iż przedsięwzięcie polegające na realizacji stacji bazowej telefonii komórkowej nie wymaga obecnie sporządzenia oceny oddziaływania na środowisko, to nadal istnieją normy dotyczące dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych, które nie mogą być przekraczalne na wszystkich nieruchomościach sąsiadujących z inwestycją, także tych, na których zabudowa może powstać w przyszłości, jak i uznanie, że inwestycja nie będzie mogła wpływać na miejsca dostępne dla ludności, tylko dlatego, że w ocenie organu emisja pola elektromagnetycznego nie przekroczy granicy działki, na której ma być prowadzona inwestycja, podczas gdy działka ta jest obciążona służebnością przechodu na rzecz sąsiednich działek;
- § 314 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w związku z art. 34 ust. 1 pr.b., poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji pominięcie, że usytuowanie inwestycji może uniemożliwić realizację przyszłej zabudowy, w tym jednorodzinnej, na nieruchomościach sąsiadujących z inwestycją;
- art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 503, dalej w skrócie: "u.p.z.p.") w związku z art. 140 k.c. i z art. 35 ust. 1 pkt 2 pr.b., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i naruszenie zasady wynikającej z tego przepisu, w myśl której każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych i tym samym uznanie, iż skarżącemu oraz innym właścicielom sąsiednich nieruchomości, położonych bezpośrednio obok planowanej inwestycji, nie przysługuje prawo ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób bądź jednostek organizacyjnych;
- art. 1 ust. 2 u.p.z.p. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której budowa stacji bazowej telefonii komórkowej tuż obok zabudowy jednorodzinnej doprowadzi do zaburzenia ładu przestrzennego, obowiązującego na terenie ul. [...] w Z. i okolic oraz doprowadzi do znaczącego obniżenia wartości nieruchomości znajdujących się w sąsiedztwie inwestycji (brak w okolicy innych budowli niż budynki jednorodzinne i podobne obiekty);
- art. 124 ust. 2 p.o.ś. w zw. z art. 34 ust. 1 pkt 2 pr.b., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przy ustalaniu miejsc dostępnych dla ludności nie należy brać pod uwagę kwestii potencjalnej zabudowy, podczas gdy wykładnia przepisów oraz analiza orzecznictwa prowadzi do wniosku, że za takie miejsca powinna być uznawana także przyszła zabudowa.
Wobec tak przedstawionych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. W obszernym uzasadnieniu przywołał argumentację na poparcie swoich twierdzeń, akcentując, że przedmiotowy teren jest przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową i mieszkańcy mają możliwość przechodu przez ten teren, dlatego inwestycja może mieć na nich negatywny wpływ.
Pismem z dnia 2 czerwca 2023 r. organ II instancji złożył odpowiedź na skargę i wniósł o jej oddalenie. Zauważył, że zarzuty skargi wyrażają wyłącznie subiektywną opinię skarżącego, która nie ma oparcia w przepisach prawa materialnego (np. obawa o przewrócenie się masztu czy naruszenie ładu przestrzennego czy negatywne oddziaływanie stacji bazowej). Natomiast § 11 ust. 1, § 314 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., art. 5 ust 1 pkt 1 pr.b., czy nawet art. 144 k.c., nie mogą stanowić samodzielnej podstawy do wydania negatywnej dla inwestora decyzji. Takie negatywne oddziaływanie na nieruchomość sąsiednią musi być obiektywnie stwierdzone (np. poprzez przekroczenie pewnych prawnie dopuszczalnych wartości). W zakresie stosowania art. 5 ust. 1 pkt 9 pr.b., organ II instancji, w ślad za wyrokiem tut. Sądu z dnia 19 stycznia 2022 r., sygn. II SA/Gl 1306/21, uznał, że "Poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. nie może sięgać tak daleko, by uniemożliwić Inwestorowi realizację takiego zamierzenia". Tymczasem same obszary pola EM o ponadnormatywnej gęstości nie będą wykraczać poza działkę inwestycyjną (co wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji) oraz będą znajdować się na wysokości ponad 40 m. Nie ma zatem możliwości, aby planowana inwestycja powodowała ograniczenia dla przyszłej zabudowy na działce skarżącego. Bez wpływu na zaskarżoną decyzję i jej rozstrzygnięcie pozostaje także kwestia potencjalnej zabudowy, gdyż zarówno przepisy warunków technicznych, jak i środowiskowe, wymagają by badanie możliwego przekroczenia norm odbywało się w oparciu o istniejący stan zagospodarowania i zabudowy nieruchomości. Nie nastąpiło także naruszenie § 13 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., bowiem w niniejszej sprawie zastosowanie winien znaleźć § 13 ust. 3 tego rozporządzenia.
Pismem z dnia 10 lipca 2023 r. uczestniczka postępowania wniosła o uwzględnienie skargi skarżącego w całości, podzielając przy tym zarzuty skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Na wstępie przypomnieć jednak należy, iż zgodnie z regulacją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn.: Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Ponadto, zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Sąd dokonując takiej oceny nie stwierdził podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji z dnia 14 kwietnia 2023 r. i decyzji poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia 31 sierpnia 2022 r., bądź też do stwierdzenia ich nieważności.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 pr. b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 pr.b. Natomiast na mocy art. 35 ust. 1 pr. b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z:
a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,
c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego ([lit. c)];
3a) dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie:
a) kopii dokumentów, o których mowa w art. 34 ust. 3d pkt 1 - w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane – w przypadku uprawnień wpisanych do tego rejestru;
4a) przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie:
a) zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 - w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku osób wpisanych do tego rejestru.
W razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 pr.b., organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Co do zasady jest bowiem związany wnioskiem i ustaleniami projektu budowlanego oraz nie może rozważać słuszności przyjętych przez inwestora rozwiązań. Może jedynie skontrolować, czy nie naruszają obowiązujących w tym względzie przepisów prawa (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 14 września 2017 r. sygn. akt II SA/Ol 617/17).
Odnosząc się do stanu faktycznego niniejszej sprawy wskazać przyjdzie, że planowana inwestycja dotyczy budowy stacji bazowej [...] o wysokości trzonu wieży - 42 m, całkowitej wysokości nad poziomem terenu z uwzględnieniem cokołu fundamentowego oraz odgromnika - 43,95 m, wysokości segmentowych montażowych wieży – 6 m, długości rzutu boku podstawy - 3,4 m, długości rzutu koku ostatniego segmentu - 1,6 m, wysokości wspornika W1 - 2,5 m, a składającej się z anteny HW ADU4518R7, dwóch anten radioliniowych, urządzenia RRU, urządzenia sterującego APM30+BC (por. str. 4 projektu architektoniczno-budowlanego). Nadto, ma ona zostać postawiona na terenie oznaczonym w m.p.z.p. jako 19 MN, dla którego podstawowym przeznaczaniem jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i są dopuszczalne m.in. sieci, obiekty i urządzenia infrastruktury technicznej [§ 6 ust. 2 pkt 2 lit. i) m.p.z.p.]. Zgodnie z § 13 ust. 2 pkt 1 lit. c) m.p.z.p. na obszarach oznaczonych jako MN dopuszczalna wysokość budowli to 50 m. W związku z tym organ II instancji podał, że obszary pola EM o ponadnormatywnej gęstości nie będą wykraczać poza działkę inwestycyjną (por. uzasadnienie zaskarżonej decyzji) oraz będą znajdować się na wysokości ponad 40 m, a także prawidłowo przyjął zgodność projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami m.p.z.p.
W ślad za stanowiskiem organów obu instancji należy zauważyć, że projektowana inwestycja zgodna jest także z pozostałymi wymogami określonymi pr.b. Przedłożony projekt jest kompletny, spójny, sporządzony przez osoby do tego uprawnione i może w konsekwencji stanowić podstawę weryfikacji rozwiązań projektowych z obowiązującymi przepisami prawa, w tym z wymaganiami ochrony środowiska.
Przepis art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. b) pr.b. nakazuje przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego sprawdzenie zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Ocenę powyższą wykonały organy orzekające w sprawie.
Zaznaczyć należy, że w dniu 4 czerwca 2022 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1071). W ramach zmian, prawodawca usunął z wykazów przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokalizacyjne (uchylono § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z 2019 r.). Co istotne dla rozpoznawanej sprawy, zgodnie z § 2 rozporządzenia zmieniającego z dnia 5 maja 2022 r., do przedsięwzięć, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz w § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia zmienianego w § 1, w przypadku których przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia wszczęto i nie zakończono przynajmniej jednego z postępowań w sprawie decyzji, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub zgłoszeń, o których mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy, stosuje się przepisy rozporządzenia zmienianego w § 1 w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem. Oznacza to, że przy wydawaniu decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę spornego obiektu po dniu 4 czerwca 2022 r. należało już stosować przepisy rozporządzenia z 2019 r. w nowym brzmieniu, a zatem z pominięciem obowiązku przeprowadzenia oceny środowiskowej i uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W stanie faktycznym niniejszej sprawy zastosowanie będą mieć przepisy w nowym brzmieniu, albowiem inwestor uzupełniony i kompletny wniosek złożył po dniu 4 czerwca 2022 r.
Pojawiające się w orzecznictwie wątpliwości w powyższym zakresie zostały rozstrzygnięte uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22, o następującej treści: "Przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71, ze zm.) jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten". Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu podjętej uchwały wskazał, że w przypadku stacji bazowej telefonii komórkowej kwalifikowanej pod kątem instalacji radiokomunikacyjnej z § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia za "przedsięwzięcie" nie może być uznana każda z anten z osobna. Stacja bazowa z antenami sektorowymi i antenami radiolinii i urządzeniami doprowadzającymi stanowi bowiem jedno "przedsięwzięcie" w rozumieniu § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w związku z art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej. Dodatkowo podkreślił, że w przypadku stacji bazowej telefonii komórkowej nie ma podstaw do rozpatrywania przedsięwzięcia w innym zakresie niż wskazanym przez inwestora w karcie przedsięwzięcia czy dokumentacji projektowej. Podane przez inwestora parametry, m.in. układ i nachylenie do gruntu anten, są wiążące zarówno dla organów, jak i inwestora na wszystkich dalszych etapach realizacji inwestycji. W takiej sytuacji, na etapie ubiegania się o pozwolenie na budowę, nie jest wymagane przedstawienie przez inwestora decyzji środowiskowej w trybie art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej.
Przytoczona teza uchwały składu siedmiu sędziów NSA jest wiążąca dla każdego sądu administracyjnego (w tym dla samego NSA), chyba że skład sądu postanowi uruchomić procedurę obalenia związania stanowiskiem prawnym wyrażonym w uchwale NSA (art. 269 § 1 p.p.s.a.).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podnosi się, że uchwała taka ma ponadto tzw. ogólną moc wiążącą, wynikającą z art. 269 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym: "Jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio.". Przepis ten nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć innej sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale powiększonego składu NSA. Skład, który nie podziela wspomnianego stanowiska, może jedynie ponownie przedstawić dane zagadnienie odpowiedniemu składowi powiększonemu (por. wyroki NSA z dnia: 10 grudnia 2007 r. sygn. akt I FSK 172/07 i 29 lutego 2008 r. sygn. akt I OSK 254/07, oraz postanowienie NSA z dnia 10 stycznia 2013 r. sygn. akt II FSK 824/10). Oznacza to, że w aktualnym stanie prawnym przy ocenie oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko, brak jest podstaw do uwzględnienia kumulacji mocy planowanych do zainstalowania anten.
Należy również wskazać, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r. poz. 2448), określa dopuszczalny, bezpieczny poziom oddziaływania pola elektromagnetycznego dla miejsc dostępnych dla ludzi na maksymalnie 10 W/m². Zgodnie natomiast z § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225) budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. Definicję miejsc dostępnych dla ludności zawiera art. 124 ust. 2 p.o.ś., zgodnie z którym są to wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości.
W rozpatrywanej sprawie prognozowany obszar pól elektromagnetycznych o poziomach wyższych lub równych wartości dopuszczalnej znajduje się znacznie powyżej miejsc dostępnych dla ludności zdefiniowanych w art. 124 ust. 2 p.o.ś. Jednocześnie dodatkowym gwarantem zachowania standardów ochrony środowiska i zdrowia publicznego w przypadku inwestycji takiej jak przedmiotowa są przepisy p.o.ś., a w szczególności art. 122a i art. 152 p.o.ś.
W konsekwencji przedstawionej powyżej oceny nie są usprawiedliwione zarzuty skargi.
W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Z kolei, powołane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło