II SA/Gl 972/08
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-07-23
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie wykazał pogorszenia swojej sytuacji materialnej od daty wydania pierwotnego postanowienia, a jedynie przedstawił nowe informacje dotyczące dochodów, które wskazują na ich wzrost?Ratio decidendi
Wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony jedynie w przypadku wykazania zmiany okoliczności faktycznych, które legły u podstaw poprzedniego rozstrzygnięcia, a w szczególności pogorszenia sytuacji materialnej wnioskodawcy. Przedstawienie nowych informacji wskazujących na wzrost dochodów, a nie ich pogorszenie, nie stanowi podstawy do zmiany postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący K. K., R. K. i Z. K. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, który został oddalony postanowieniem referendarza sądowego z dnia 3 grudnia 2008 r. z powodu niewystarczającego wyjaśnienia ich stanu majątkowego. Następnie, przy skardze kasacyjnej, ponownie wystąpili o zwolnienie od kosztów, przedstawiając nowe informacje o dochodach, które w rzeczywistości wskazywały na ich wzrost w porównaniu do poprzedniego wniosku. Sąd rozpoznał wniosek jako wniosek o zmianę poprzedniego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 3 grudnia 2008 r.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K., R. K. i Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego w kwestii wniosku skarżących o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 3 grudnia 2008 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 3 grudnia 2008 r.
Postanowieniem z dnia 3 grudnia 2008 r. referendarz w Wojewódzki Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek K. K., R. K. i Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że skarżący nie wyjaśnili w sposób dostateczny wszystkich okoliczności dotyczących ich stanu rodzinnego i majątkowego, a opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym nie można było przyjąć, że nie są w stanie ponieść wspomnianych kosztów.
Przy skardze kasacyjnej na wyrok Sądu z dnia 1 kwietnia 2009 r. skarżący, na drukach urzędowych formularzy, ponownie wystąpili o zwolnienie od kosztów sądowych. Co do zasady nie powołali żadnych nowych okoliczności związanych ze swoim stanem majątkowym, oprócz jednej. Wskazali mianowicie, że Z. K. uzyskuje emeryturę w wysokości 1638 zł brutto miesięcznie, czego wszakże nie podali w poprzednio prowadzonym postępowaniu w sprawie o przyznanie prawa pomocy. W istocie więc, ponowny wniosek dotyczy tego samego zakresu prawa pomocy, który był już przedmiotem analizy zawartej w wydanym przez referendarza sądowego rozstrzygnięciu. Stąd też potraktowano go jako wniosek o zmianę poprzedniego rozstrzygnięcia w tym przedmiocie.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Przesłanką zastosowania przywołanego przepisu jest zmiana okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zmianę okoliczności faktycznych, które legły u podstaw poprzednio wydanego rozstrzygnięcia. W istocie chodzi więc o czynniki, które odnoszą się do zasadności utrzymania w obrocie prawnym wydanego postanowienia (por. R. Sawuła, glosa do postanowienia NSA z dnia 7 czerwca 1995 r., SA/Rz 461/95, Sam. Teryt. 1996, nr 3, poz. 71). W przypadku postanowienia rozstrzygającego o odmowie przyznania prawa pomocy należy założyć, że będą to nowe okoliczności świadczące o tym, iż sytuacja materialna wnioskodawcy uległa pogorszeniu w stosunku do stanu istniejącego w dacie wydania tegoż postanowienia.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju przesłanki nie zachodzą, a wobec tego nie znaleziono podstaw do zmiany wydanego wcześniej rozstrzygnięcia. W szczególności nie przedstawiono żadnego dowodu na to, że sytuacja materialna wnioskodawców uległa pogorszeniu. Przeciwnie, w oparciu o informacje zawarte w druku PPF w rubryce nr 10, ustalono, że łączny miesięczny dochód rodziny skarżących wynosi 6679 zł brutto. W poprzednio złożonym wniosku skarżący deklarowali dużo niższą kwotę (4201 zł). Nie można więc w takiej sytuacji stwierdzić, że uiszczenie kosztów sądowych, sprowadzających się na obecnym etapie postępowania sadowego zasadniczo do opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia wraz z uzasadnieniem oraz wpisu od skargi kasacyjnej w znaczący sposób pogorszyłoby sytuację materialną wnioskodawców.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 165 w związku art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 i § 3 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło