II SA/Gl 972/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2012-10-02

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, posiadający budynek mieszkalny, nieruchomość rolną oraz dochody z pracy małżonki i syna, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ sytuacja materialna rodziny wnioskodawcy nie jest na tyle wyjątkowo ciężka, aby uzasadniać całkowite zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Rodzina dysponuje znacznymi dochodami miesięcznymi oraz majątkiem, co pozwala na pokrycie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący J.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, motywując go trudną sytuacją materialną pięcioosobowej rodziny. Rodzina posiada budynek mieszkalny i nieruchomość rolną, a jej dochody pochodzą z wynagrodzenia małżonki i syna oraz dopłat unijnych. Skarżący twierdził, że nie posiada oszczędności ani przedmiotów o znacznej wartości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 2 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek przyznanie prawa pomocy J. W., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 336 zł, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Motywując wniosek wskazał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz ze swoją małżonką oraz trójką synów. W skład majątku jego rodziny wchodzi budynek mieszkalny o pow. 240 m2 (wybudowany przed wojną) oraz nieruchomość rolna o pow. 4,5 ha. Skarżący zadeklarował, że nie posiada żadnych oszczędności papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Źródłem utrzymania się jego rodziny jest wynagrodzenie jego małżonki z tytułu umowy o pracę w kwocie około 2000 zł, wynagrodzenie jego syna – N.W. w kwocie około 3500 zł oraz dopłaty z funduszy europejskich w wysokości 3000 zł rocznie. Na wezwanie referendarza sądowego skarżący przesłał dokumenty obrazującego jego sytuację materialną. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Podkreślić trzeba, że instytucja prawa pomocy (a zwłaszcza w zakresie całkowitym, co ma miejsce w niniejszej sprawie) jest swoistą formą dotowania przez Skarb Państwa podmiotów, które ze względu na naprawdę nadzwyczaj trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść w pełni wymaganych prawem kosztów postępowania i brak środków finansowych stanowi przeszkodę uniemożliwiającą im dochodzenie swych praw przed sądem (por. postanowienie NSA z 25 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FPP 2/12 – Lex nr 1145404). W realiach rozpoznawanej sprawy nie sposób stwierdzić, że sytuacja materialna rodziny J. W. jest wyjątkowo ciężka, co uzasadniałoby ewentualne przychylenie się do złożonego wniosku. Pięcioosobowa rodzina wnioskodawcy dysponuje bowiem dochodem w wysokości około 5000 zł netto miesięcznie (pod uwagę wzięto dochód M.W. – 2635 zł netto miesięcznie i N. W. – 3340 zł brutto miesięcznie). Dodatkowo dochody osiąga również drugi syn skarżącego P. W. – jednakże strona nie przedstawiła Sądowi żadnego dokumentu, który umożliwiałby ustalenie jaka jest aktualna wysokość dochodu tej osoby. Opierając się na przesłanych przez stronę dokumentach ustalono, że miesięczne wydatki związane z utrzymanie się rodziny skarżącego – a więc przede wszystkim koszty zakupu energii elektrycznej, dostaw wody, itp. (przy uwzględnieniu konieczności ponoszenia wydatków na zakup lekarstw dla najmłodszego syna) nie są na tyle wysokie aby wnioskodawca nie był w stanie wygospodarować środków zarówno na pokrycie kosztów sądowych jak i skorzystanie z usług fachowego pełnomocnika. Nawet, jeśli uwzględni się dodatkowe koszty – ubezpieczenie gospodarstwa rolnego, odpłatności na rzecz KRUS, podatek od nieruchomości nie można stwierdzić, że zachodzą okoliczności opisane w hipotezie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Wobec tego, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło