II SA/Gl 972/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, po rozpoznaniu w dniu 15 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J. W. od postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalającego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu z dnia 2 października 2012 r. sygn. akt II SA/Gl 972/12 w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości p o s t a n a w i a oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy. 1 U Z A S A D N I E N I E Na skutek wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 336 zł, J. W. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz przyznania adwokata z urzędu. Uzasadniając wniosek wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i trójką synów ( dwóch pełnoletnich ). W skład majątku skarżącego wchodzi przedwojenny budynek mieszkalny o pow. 240 m², oraz nieruchomość rolna o pow. 4,5 ha. Źródłem utrzymania rodziny skarżącego jest wynagrodzenie małżonki skarżącego z tytułu umowy o pracę w kwocie około 2000 zł, wynagrodzenia syna N. W. w kwocie około 3500 zł oraz dopłaty z funduszy europejskich w wysokości 3000 zł rocznie. Oszczędności życia skarżący przeznacza na bieżąco na spłatę opłat i zobowiązań. Postanowieniem z dnia 2 października 2012 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, opierając się na przedłożonych przez wnioskodawcę dokumentach, że miesięczne koszty utrzymania, a więc przede wszystkim koszty zakupu energii elektrycznej, dostaw wody oraz koszty zakupu lekarstw dla najmłodszego syna, nie są na tyle wysokie, by wnioskodawca nie był w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów sądowych oraz skorzystanie z usług fachowego pełnomocnika. W ocenie referendarza sądowego, sytuacja materialna skarżącego nie jest na tyle ciężka, aby uzasadniała przychylenie się do złożonego przez niego wniosku. W ustawowym terminie J. W. wniósł sprzeciw od tego postanowienia, a jednocześnie zmienił zakres składanego wniosku domagając się jedynie zwolnienia z kosztów sądowych. W uzasadnieniu sprzeciwu skarżący podnosił, że dochód jego małżonki wynosi nie 2000 zł, lecz 1738,57 zł miesięcznie. Zaznaczył także, że dochód jego pełnoletniego syna P. W. z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł w 2011 r. kwotę 1399,94 zł oraz, że działalność ta została zawieszona w lutym bieżącego roku. Do sprzeciwu skarżący dołączył informację o wysokości i składnikach wynagrodzenia M. W. oraz zaświadczenie o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych w 2011 r. P. W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. W ocenie Sądu, skarżący nie wykazał w sposób dostateczny i przekonujący, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 336 zł. Ta kwota, w zestawieniu z sytuacją majątkową skarżącego nie jest na tyle znacząca, aby można było stwierdzić, że jej opłacenie leży poza jego możliwościami. Skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy poinformował, że zamieszkuje wspólnie z żoną oraz trójką dzieci z których dwójka jest już pełnoletnia w budynku mieszkalnym o powierzchni 240 m², co oznacza, że koszty związane z utrzymaniem obciążają zarówno skarżącego, jego małżonkę jak i dwóch dorosłych synów. We wniosku i sprzeciwie wskazano, że źródłem utrzymania rodziny skarżącego są dochody jego żony i jednego z synów w łącznej wysokości około 5000 zł miesięcznie, dodatkowo otrzymuje on dopłaty z funduszy europejskich w wysokości 3000 zł rocznie i jest właścicielem nieruchomości rolnej o pow. 4,5 ha. Ocena możliwości finansowych wnioskodawcy, dokonana w oparciu o podniesione w sprawie okoliczności, prowadzi do wniosku, iż skarżący dysponuje w chwili obecnej wystarczającą ilością środków pieniężnych na pokrycie kosztów postępowania i stąd nie można przychylić się do złożonego wniosku i stwierdzić, że nie jest on wstanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2, w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.