II SA/Gl 975/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant Referent - stażysta Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi Z. S. na akt Starosty [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie opłaty za wydanie karty pojazdu p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. Jak dokumentują to akta sprawy, Z.S. pismem z [...] r. zwrócił się do Starosty Powiatowego w K. o zwrot części opłaty za wydanie karty pojazdu pobranej przez Starostę w związku z rejestracją pojazdu marki "A" nr rej. [...]. W uzasadnieniu powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. U 6/04, orzekający o niezgodności rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. nr 137, poz. 1310) z ustawą Prawo o ruchu drogowym i z Konstytucją. Pismem z dnia [...]r. nr [...] działająca z upoważnienia Starosty Naczelnik Wydziału Komunikacji i Transportu odmówiła zwrotu żądanej kwoty. Poinformowano stronę, że opłata w kwocie 500 zł była pobierana na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia MI z 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, które obowiązywało w dacie rejestracji. Rolą organu rejestrującego nie jest rozstrzyganie, czy obowiązujące przepisy są zgodne z Konstytucją, lecz stosowanie tych przepisów. Opłaty pobrane za wydanie karty pojazdu nie były nienależne i nie podlegają zwrotowi. W piśmie zawarto pouczenie, że stronie niezadowolonej ze sposobu załatwienia sprawy służy prawo złożenia skargi na czynność organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w terminie 14 dniu od doręczenia odpowiedzi organu, z pośrednictwem Starosty [...] . Odpowiedź organu została skarżącemu doręczona [...] r. W terminie wskazanym w piśmie skarżący nie wniósł skargi, nie zwrócił się także do organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Natomiast pismem datowanym [...]r., które wpłynęło do organu [...]r. skarżący po raz drugi wezwał Starostę do zwrotu części opłaty uiszczonej za kartę pojazdu, powtarzając argumentację zawartą w pierwotnym wezwaniu z [...]r. W odpowiedzi Wicestarosta K. powtórnie odmówił zwrotu. Tym razem w piśmie z [...] r. ogólnikowo pouczono stronę, że czynność organu podlega kontroli sądowej w trybie ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi lub kwestionowanej kwoty można dochodzić przed sądem rejonowym. To pismo doręczono stronie [...]r. Pismem z [...]r. skarżący wystosował do Starosty wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, podając w podstawie prawnej art. 53 § 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i domagając się uwzględnienia żądania zwrotu części pobranej opłaty za kartę pojazdu. W uzasadnieniu skarżący odniósł się do stanowiska wyrażonego w piśmie organu z [...]r. Pismem z [...]r., doręczonym stronie [...]r., Wicestarosta K. podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko o braku podstaw do uwzględnienia żądania. Pouczył także o prawie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego oraz możliwości dochodzenia roszczenia przed sądem powszechnym. Pismem z [...] r. skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego podając, że dotyczy ona aktu Starosty z [...]r. W odpowiedzi na skargę Starosta [...] wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu opisał przebieg postępowania, zwracając uwagę, że strona dwukrotnie zwróciła się do organu z wnioskiem o zwrot części uiszczonej opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Uchwałą z dnia 4 lutego 2008 r. sygn. I OPS 3/07 (ONSAiWSA 2008/2/21) Skład Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego ustalił, że skierowane do organu administracji żądanie zwrotu części opłaty za kartę pojazdu, uiszczonej na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. nr 137, poz. 1310 ze zm.) jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Udzielona przez organ na piśmie odmowa jest zatem aktem z zakresu administracji publicznej, dotyczącym obowiązków wynikających z przepisów prawa (związanych z opłatami ponoszonymi przy rejestracji pojazdu). Akt taki podlega kontroli sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., przewidującym możliwość wniesienia na niego skargi. Jednocześnie jednak kwalifikacja udzielonej przez organ odmowy zwrotu części opłaty za kartę pojazdu jako aktu z zakresu administracji publicznej oznacza poddanie działań zarówno organów, jak i stron, rygorom przepisów proceduralnych i wynikających z nich ograniczeń w posługiwaniu się instrumentami prawnymi. W szczególności, aby skutecznie skorzystać z możliwości sądowej kontroli wydanego aktu, strona musi w terminie dokonać określonych czynności a ich przedmiotem musi być akt, podlegający zaskarżeniu. W niniejszej sprawie istotny dla prawidłowego rozpoznania przedmiotu zaskarżenia był fakt dwukrotnego zwrócenia się przez stronę do organu z wnioskiem o zwrot określonej kwoty z tego samego tytułu. Na tej samej podstawie faktycznej i prawnej strona dwukrotnie zwróciła się o zwrot części uiszczonej opłaty. Pierwsze wezwanie miało miejsce w [...]r. Na wezwanie to została udzielona odmowna odpowiedź z [...]r., doręczona stronie [...]r. W przekonaniu Sądu właśnie to pismo stanowi akt z zakresu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i na ten akt strona, po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, mogła wnosić skargę. Skoro odmowa zwrotu części opłaty za kartę pojazdu jest aktem z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., to jej udzielenie w sformalizowany sposób rozstrzyga o określonym żądaniu strony z zakresu administracji publicznej i wywiera określone skutki. Jeśli odmowa nie satysfakcjonuje strony, wówczas może ona skorzystać z istniejących instrumentów prawnych (skarga do sądu po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa), nie może natomiast powielać swego żądania. Wadliwie zatem zarówno strona, jak i organy potraktowały pismo skarżącego z [...] r. jako skuteczne i dopuszczalne wezwanie do zwrotu części opłaty i podjęły procedowanie. Jedynym aktem, jaki w sprawie został wydany i mógł podlegać skardze do sądu jest odpowiedź organu z [...] r. Skierowanie skargi w niniejszej sprawie w stosunku do odmowy wydanej w wyniku rozpoznania kolejnego pisma skarżącego nie jest dopuszczalne, mimo wyczerpania procedury warunkującej wniesienie skargi do sądu. Z tego względu skarga na pismo z [...] r., jako niedopuszczalna, podlegała odrzuceniu. Sąd rozważył także, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do zakwalifikowania pisma strony z dnia [...]r. jako w istocie wezwania do usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktu Starosty z [...] r. albowiem zostało ono wniesione po terminie, w jakim wezwanie takie w stosunku do aktu z [...]r. winno było zostać wniesione. Rozstrzygnięcie o niedopuszczalności skargi na pismo Starosty z [...]r. i odmowa uznania go za akt z zakresu administracji publicznej podlegający zaskarżeniu, i w konsekwencji odrzucenie skargi na niego wniesionej, ma swe uzasadnienie proceduralne. Odrzucenie skargi w niniejszym postępowaniu nie rodzi jednak negatywnych skutków dla skarżącego w postaci utraty prawa do zaskarżenia odmowy Starosty do sądu, choć niewątpliwie skutkuje pewnym przedłużeniem toku procedowania. Należy zwrócić uwagę, że odmowa Starosty udzielona pismem z [...]r. nr [...] , które w ocenie Sądu jest aktem mogącym podlegać zaskarżeniu, nie zawiera prawidłowego pouczenia strony o przysługujących jej środkach prawnych, w szczególności o konieczności wystosowania do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa przed wnoszeniem skargi do sądu. Okoliczność ta ma istotne znaczenie i umożliwia skarżącemu zaskarżenie tego aktu. W szczególności, wyrażając wolę zaskarżenia aktu Starosty z [...]r. do sądu, skarżący winien w pierwszej kolejności wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa, składając wraz z wezwaniem wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności, w terminie 7 dni od otrzymania niniejszego postanowienia Sądu wraz z uzasadnieniem. Organ wniosek taki winien rozpoznać mając na uwadze fakt, że mimo obowiązku nie zawarł w piśmie z dnia [...]r. prawidłowego pouczenia, co uzasadnia brak winy strony w uchybieniu terminu. Następnie stronie przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego na akt Starosty z [...]r. nr [...] w terminie 30 dni od daty doręczenia odpowiedzi na wezwania, a jeżeli organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia, za pośrednictwem Starosty [...] , zgodnie z art. 53 § 2 i art. 54 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na względzie podane argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. Od odrzuconej skargi skarżący uiścił wpis w wysokości 100 zł. Zgodnie z art. 232 § 1 i 2 powołanej ustawy, Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis do pisma odrzuconego a postanowienie w tym przedmiocie może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Rozstrzygnięcie o zwrocie skarżącemu wpisu zapadnie wobec powyższego na posiedzeniu niejawnym, po uprawomocnieniu się niniejszego postanowienia o odrzuceniu skargi.