II SA/Gl 981/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant sekretarz Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2008 r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. (dalej PINB ) działając w oparciu o art. 49b ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 ) nakazał [...] Spółce z o.o. i Spółce [...] S.A. rozbiórkę ogrodzenia zrealizowanego wokół nieużytkowanego budynku przy ul. [...] w K. Uzasadniając to rozstrzygniecie organ podał, że postępowanie w sprawie wszczął na żądanie jednego ze współwłaścicieli budynku A. C. W jego toku ustalono, że ogrodzenie wokół budynku zostało wykonane mimo sprzeciwu wniesionego przez Prezydenta Miasta K. Postawą wniesienia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej do dokonanego zgłoszenia tych robót był brak zgody A. C. na ich realizację. W ocenie PINB brak tej zgody, a w konsekwencji brak możliwości przedłożenia oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane uniemożliwiał także legalizację popełnionej samowoli budowlanej. Od decyzji tej odwołał [...] Sp. z o.o. zastępowana przez radcę prawnego M. S. Odwołująca się wskazała, że z uwagi na zły stan techniczny obiektu decyzją PINB z dnia [...] r. nakazano jej oraz dwóm pozostałym współwłaścicielom doprowadzenie elewacji budynku i jego otoczenia do odpowiedniego stanu estetycznego, a także wykonania obróbek blacharskich oraz naprawy lub wymiany elementów odprowadzających wody deszczowe z dachu. Decyzją tą, co prawda nie nałożono literalnie obowiązku wykonania ogrodzenia obiektu, lecz z uwagi na zagrożenia spowodowane jego stanem technicznym było oczywistym, że jego realizacja znacznie ograniczy ten stan zagrożenia. Brak w decyzji z [...] r. wzmianki o ogrodzeniu, zdaniem odwołującej się, wynikał też z faktu, że nieruchomość ta była ogrodzona już przed [...] rokiem, czego dowodzą zdjęcia zamieszczone w operatach szacunkowych pochodzących z lat [...] oraz zdjęcie zamieszczone w Gazecie [...] z [...] r. Tym samym nie można było zarzucić odwołującej się Spółce samowolnej realizacji przedmiotowego ogrodzenia, albowiem dokonała ona, co najwyżej uzupełnienia jego zniszczonych elementów. Wykonane ogrodzenie ma też charakter prowizoryczny i stanowi jedynie zabezpieczenie robót wykonywanych na mocy wydanej decyzji, jak i innych prowadzonych prac zabezpieczających i nie jest to ogrodzenie, o jakim jest mowa w ustawie Prawo budowlane. Decyzją z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. (dalej WINB) działając w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu nie zgodził się z argumentacja zawartą w odwołaniu, że nakaz wykonania ogrodzenia można wywieść z decyzji z dnia [...] r. Wskazał jednak, że PINB orzekając o nakazie rozbiórki ogrodzenia nie doprecyzował przedmiotu sprawy, a w szczególności nie określił, jaki fragment ogrodzenia ma zostać rozebrany. Odnosząc się do tej kwestii WINB zauważył, że wykonane w zgodzie z warunkami technicznymi ogrodzenie, które nie jest usytuowane od strony miejsc publicznych nie podlega kompetencjom organów nadzoru budowlanego. Wobec powyższego zalecił on organowi I instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy określić przedmiot postępowania w sposób niebudzący wątpliwości i do niego ograniczyć postępowanie. WINB nakazał także rozważenie możliwości poprowadzenia postępowania w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Wreszcie podniósł, że obowiązek utrzymywania obiektu w dobrym stanie obciąża wszystkich właścicieli i obejmuje on także niedopuszczanie do zagrożenia ludzi i mienia z powodu jego złego stanu technicznego. Tym samym wobec braku zgody jednego ze współwłaścicieli obiektu na realizację tych robót [...] winien wystąpić w tej sprawie do sądu cywilnego. O sprzeciwie zaś jednego ze współwłaścicieli uniemożliwiającym wykonanie ogrodzenia winien zostać zawiadomiony prokurator. W skardze do sądu administracyjnego A. C. domagał się uchylenia decyzji WINB, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa i wbrew oczywistym faktom. Uzasadniając skargę podał, że Prezydent Miasta K. dwukrotnie decyzjami z dnia [...] r. i [...] r. wnosił sprzeciw wobec zamiaru wykonania przez [...] ogrodzenia budynku przy ul. [...] w K. Wojewoda S. decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy to pierwsze rozstrzygniecie i od decyzji tej [...] nie wniósł skargi do sądu administracyjnego. Wbrew powołanym decyzjom i mimo braku zgody skarżącego [...] wykonał jednak wokół budynku ciężkie betonowe ogrodzenie. Ogrodzenie to stanowi idealną osłonę dla złodziei dewastujących budynek i wbrew twierdzeniom inwestora jest żadnym zabezpieczeniem. Tym samym w ocenie skarżącego decyzja WINB jako wydana z naruszeniem art. 30 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 w związku z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane winna zostać uchylona. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Wskazać należy, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów powszechnych ( Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...) (art. 1 § 1). Kontrola o jakiej mowa sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2) i polega na zbadaniu czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa materialnego i procesowego. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa, sąd dokonuje oceny wpływu tego naruszenia na wynik sprawy. Powyższe ustalenia dokonywane są wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu, a w ich toku sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi < Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.>). Stosownie do art. 30 ust. 1pkt 3 ustawy Prawo budowlane budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Poza sporem w sprawie jest, że [...] sp. z o.o. będący zarządcą nieużytkowanego budynku przy ul. [...] w K. dwukrotnie w [...] r. [...] i [...] r. zgłosił Prezydentowi Miasta K. zamiar realizacji ogrodzenia wokół tego obiektu. Bezsporne jest także, że w obu tych przypadkach organ administracji architektoniczno-budowlanej I instancji wniósł skutecznie sprzeciw wobec tego zamierzenia wskazując na brak jest zgody na wykonanie robót ze strony jednego ze współużytkowników wieczystych gruntu i współwłaściciela budynku. Przystąpienie do budowy ogrodzenia mimo prawidłowo wniesionego sprzeciwu obliguje organ nadzoru budowlanego do zastosowania przepisów zamieszczonych w art. 49b ustawy Prawo budowlane. W szczególności w związku z dyspozycją art. 49 b ust. 1 tej ustawy organ winien w drodze decyzji nakazać - w przypadku, jeżeli nie zachodzą w sprawie przesłanki przewidziane w ust. 2 - rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Zgodzić się należy ze stanowiskiem PINB, że wobec braku możliwości wykazania się przez inwestora prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane należało uznać, iż w sprawie nie wystąpiła jedna z koniecznych przesłanek umożliwiających legalizację zrealizowanych robót budowlanych, a wynikająca z art. 49b ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego. WINB zasadnie zwrócił jednak uwagę, że w decyzji PINB nie zostało prawidłowo określone, która z części wybudowanego ogrodzenia ma podlegać przymusowej rozbiórce. W szczególności organ I instancji nie ustalił, jaka część tego ogrodzenia została zrealizowana od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz czy ogrodzenie to przekracza wysokość 2,20 m , a co zatem idzie, czy zostało ono w całości objęte hipotezą art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. W tym kontekście słusznie zauważył organ odwoławczy, że realizacja części ogrodzenia nie objęta hipotezą art. 30 ust. 1 pkt 3 analizowanej ustawy nie podlega kompetencji organu nadzoru budowlanego. Wskazane wyżej okoliczności dowodzą, że sprawa nie została wyjaśniona w stopniu umożliwiającym podjęcie merytorycznego rozstrzygnięcia. W szczególności z protokołu oględzin przeprowadzonych przez pracownika PINB w dniu [...] r. stanowiącego podstawowy dowód na którym została oparta decyzja organu I instancji wynika jedynie, że wokół budynku przy ul [...] w K. zostało zrealizowane z trzech stron ogrodzenie z prefabrykatów, a od strony ul. [...] z siatki i słupków stalowych. Przedstawiona przez strony postępowania dokumentacja zdjęciowa wskazuje jednocześnie, że od strony ul. [...] ogrodzenie z siatki istniało już w połowie lat [...]. W tym stanie rzeczy obowiązkiem organu I instancji było ustalenie, czy ta część ogrodzenia zrealizowana niewątpliwie od strony drogi publicznej, została wybudowana od nowa, czy też jedynie wyremontowana. Rozstrzygnięcie tej kwestii jest istotne, bowiem zgodnie z art. 3 pkt 7 ustawy Prawo budowlane ustawodawca nie zaliczył robót budowlanych polegających na remoncie do budowy, o jakiej jest mowa w art. 30 ust. 1 pkt 3, czy art. 49 b ustawy Prawo budowlane. W ocenie Sądu zatem zasadnie organ odwoławczy wydał w sprawie decyzję kasatoryjną opartą na przepisie art. 138 § 2 k.p.a. Należało bowiem bez wątpienia uznać, że rozstrzygniecie sprawy wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, co najmniej w znacznej części. Konkludując przeprowadzone rozważania trzeba tym samym stwierdzić, że kontrolowana decyzja WINB nie narusza przepisów prawa materialnego jak i procesowego, co powoduje, że skarga na mocy art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.