II SA/Ka 1034/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Ż. z dnia [...] roku nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego tytułem zwrotu kosztów sądowych kwotę [...] zł ([...] ). Burmistrz Miasta Ż. decyzją z dnia [...] roku na podstawie art. 36 a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane ( t.j. Dz. U. nr 106 z 2000 r., poz. 1126 z zm.) zmienił pozwolenie na budowę przyznane A. S. decyzją Burmistrza Miasta Ż. z dnia [...] roku nr [...] oraz zatwierdził projekt budowlany rozbudowy i modernizacji rozlewni wód gazowanych, zlokalizowanej na działce nr [...] położonej w Ż. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ podał, że inwestor prowadził rozbudowę i modernizację rozlewni na podstawie pozwolenia na kontynuację prac budowlanych z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego po przeprowadzeniu oględzin – w czasie których stwierdzono odstępstwa od zatwierdzonego projektu – decyzją z dnia [...]r. nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia prawomocnej decyzji organu administracji architektoniczno – budowlanej zatwierdzającej projekt budowlany uwzględniający zmiany w stosunku do zatwierdzonego uprzednio projektu. Inwestor złożył projekt uwzględniający zmiany dokonane w trakcie realizacji inwestycji, plan zagospodarowania działki na kopii mapy zasadniczej, opis zakresu odstępstw oraz ocenę techniczną wykonanych robót, co uzasadniło zdaniem organu – zatwierdzenie zamierzonego projektu budowlanego. Odwołanie od powyższej decyzji złożył W.W.– właściciel sąsiedniej działki. W odwołaniu tym podniósł, że przedmiotowa inwestycja została rozpoczęta w [...] roku bez pozwolenia na budowę, a obecnie inwestor usiłuje uzyskać powtórną legalizację robót wykonanych w poszerzonym zakresie. Organ I instancji wydał decyzję z naruszeniem art. 36 a ust. 2 Prawa budowlanego bowiem mimo stwierdzonych odstępstw nie uchylił poprzedniej decyzji o pozwoleniu na budowę. Prawo budowlane nie przewiduje zmiany pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu zamiennego po dokonaniu przez inwestora odstępstw. W takim wypadku stosownie do art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego inwestor powinien uzyskać nową decyzję o pozwoleniu na budowę lub wznowienie robót. Autor odwołania zarzucił także brak sprawdzenia zgodności projektu zamiennego z planem zagospodarowania, pominięciu zagadnienia oddziaływania inwestycji na środowisko oraz interesy osób trzecich, ponieważ zwiększenie ilości pomieszczeń użytkowych zwiększy intensywność korzystania z nieruchomości inwestora, co będzie także wpływać na nieruchomości sąsiednie. Wojewoda [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej przyjętej podstawy prawnej ( art. 36 a ust. ) i w tym zakresie orzekł o zastosowaniu przepisów art. 28, art. 36 ust. 2, art. 36 a ust. 1, 2, art. 37 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 7.07.1994 r. ( Dz. U. nr 106/2000 poz. 1126), nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie, a w pozostałej części utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu podał, że zmiany dokonane przez inwestora w stosunku do zatwierdzonego decyzją z [...] r. Burmistrza Miasta Ż. projektu budowlanego polegały na wykonaniu balkonu od strony południowej, innym układzie okien w części magazynowej oraz podniesienie budynku o 1,50 m. Powyższe zmiany nie miały wpływu na dotychczasowy plan zagospodarowania działki, sposób użytkowania budynku oraz oddziaływanie na sąsiednie nieruchomości. Zatem decyzja o zmianie pozwolenia na budowę i zatwierdzeniu projektu zamiennego odpowiada prawu. Decyzja jest także zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego i nie narusza interesów osób trzecich, a w szczególności odwołującego się. Budynek odwołującego się jest usytuowany w odległości 25 metrów od inwestycji, balkon jest natomiast zrealizowany po przeciwległej stronie do budynku odwołującego się, a inwestycja nie należy do mogących pogorszyć stan środowiska. Interes prawny odwołującego się nie został więc w żaden sposób naruszony. W skardze do Sądu administracyjnego W.W. zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 36 a ust. 2, art. 5 ust. 1 pkt 6 i art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, a także przepisów procedury administracyjnej w zakresie gromadzenia i oceny dowodów. Uzasadniając powyższy zarzut powtórzył argumentację odwołania i wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organów I instancji. Organ odwoławczy odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w decyzji ostatecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga została wniesiona w okresie obowiązywania ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. nr 74, poz. 368 z zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004 roku na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1271 z zm.). Stosownie do art. 97 § 1 tej ostatniej ustawy, sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ), zwanej dalej ustawą psa. Skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. ( t.j. Dz. U. nr 98/2000 poz. 1071 ) w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania. Zgodnie z art. 36 a ust. 1 Prawa budowlanego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. W przepisie tym unormowano wyłącznie sytuację "na przyszłość", to jest gdy inwestor zamierza odstąpić od zatwierdzonego projektu ( wówczas bowiem będzie zobowiązany do uzyskania zmiany pozwolenia na budowę ), natomiast przepis art. 36 a ust. 1 nie normuje skutków prawnych samowolnego odstąpienia od warunków pozwolenia, gdyż o tym stanowi ust. 2 tego artykułu. Oznacza to, że w przypadku samowolnego odstąpienia od warunków pozwolenia organ nie może w oparciu o art. 36 a ust. 1 wydać decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Na organie spoczywa obowiązek uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę w myśl art. 36 a ust. 2 Prawa budowlanego. W przypadku uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę ( art. 36 a ust. 2 ) inwestor w celu kontynuowania robót musi uzyskać decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót, a nie nowe pozwolenie na budowę. Przepis art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego przewiduje wprawdzie wydanie nowej decyzji o pozwoleniu na budowę, ale dotyczy to jedynie wypadków nierozpoczęcia robót. Jeżeli roboty zostały rozpoczęte wznowienie budowy następuje po wydaniu decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót. Należy przy tym podkreślić, że przewidziana w ustawie możliwość wydania decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót nie może być traktowana jako legalizowanie odstępstw od pozwolenia na budowę. Decyzję o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych przewidzianą w art. 37 ust. 2 wydaną w oparciu o art. 51 ust. 1 a wydaje zawsze organ nadzoru budowlanego, a więc także wówczas, gdy organ administracji architektoniczno – budowlanej, na podstawie art. 36 a ust. 2 tej ustawy, uchylił ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę ( uchwała 7 sędziów NSA z 26.11.2001 r. OPS 9/01, ONSA 2002/2/59). Ponieważ w ocenie organów orzekających inwestor dopuścił się istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu ( w tym zakresie organy oparły się na decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] r. którą stwierdził istotne odstępstwa ) decyzje obu organów zostały wydane z naruszeniem art. 36 a ust. 1 i 2, 37 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Nadto decyzja organu odwoławczego nie odpowiada art. 138 § 1 pkt 2. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję umarza postępowanie pierwszej instancji. Postępowanie ponowne w sprawie powinno być prowadzone przez organy nadzoru budowlanego, z uwzględnieniem zmian Prawa budowlanego, które nastąpiły po dniu wyrokowania. Z uwagi na fakt, że kontrolowane decyzje zostały wydane - na skutek naruszenia art. 36 a i 37 ust. 2 – przez niewłaściwe organy, a postępowanie będzie w całym zakresie przeprowadzone ponownie przez inspektora nadzoru budowlanego Sąd uznał za niecelowe ustosunkowywanie się do pozostałych zarzutów skargi. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a w związku z art. 135 i 152 ustawy o psa orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy o NSA w związku z art. 97 § 2 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.