II SA/Ka 1037/02
WyrokWSA w Gliwicach2004-08-27
Skład orzekający: Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, NSA Ewa Krawczyk, Asesor WSA Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma kompetencje do badania prawidłowości i zgodności z prawem pozwolenia na budowę wydanego przez organ administracji architektoniczno-budowlanej?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego nie posiadają kompetencji do badania prawidłowości i zgodności z prawem pozwolenia na budowę wydanego przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Ich zadaniem jest jedynie kontrola legalności wykonanych robót budowlanych w kontekście zatwierdzonego projektu i wydanego pozwolenia. Zarzuty dotyczące pominięcia strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę mogą być podstawą do wznowienia postępowania, które jest odrębnym trybem.Stan faktyczny
Skarżący J. M. kwestionował legalność wykonanych robót budowlanych polegających na budowie przydomowej oczyszczalni ścieków. Zarzucał, że został pominięty w postępowaniu o pozwolenie na budowę i że inwestycja uniemożliwia mu zagospodarowanie własnej posesji. Organy nadzoru budowlanego umorzyły postępowanie, uznając, że inwestycja została zrealizowana zgodnie z prawomocnym pozwoleniem na budowę i zatwierdzonym projektem, a zarzuty skarżącego dotyczące pominięcia go jako strony nie wpływają na rozstrzygnięcie w postępowaniu nadzoru budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 sierpnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Sędziowie: NSA Ewa Krawczyk Asesor WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: sekretarz sądowy Elwira Karasek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2004 roku, sprawy ze skargi J. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie legalności wykonanych robót budowlanych oddala skargę
Decyzją z dnia [...] roku Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. umorzył postępowanie administracyjne prowadzone na wniosek J. M. w sprawie prawidłowości oraz legalności realizacji przydomowej oczyszczalni ścieków typu "[...]", zlokalizowanej na nieruchomości o nr ewidencyjnym [...], położonej w miejscowości K., przy ulicy O..
W uzasadnieniu stwierdzono, że po przeprowadzeniu kontroli przedmiotowej inwestycji ustalono, że inwestycja zrealizowana została zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją projektową, stanowiącą integralną część decyzji Starosty [...] z dnia [...]roku, udzielającej pozwolenia na budowę i zatwierdzającej projekt budowlany przydomowej oczyszczalni ścieków dla J. G.
W odwołaniu od tej decyzji skarżący J. M. podniósł, iż nie wyrażał zgody, jako właściciel nieruchomości sąsiedniej na budowę przedmiotowej oczyszczalni. Stwierdził, że zrealizowana inwestycja nie pozwala mu na wykonanie instalacji na terenie swojej posesji w sposób taki, jak wcześniej sobie zaplanował. Zwrócił uwagę również i na to, że nie brał udziału w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jak również w postępowaniu zmierzającym do udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
Zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją organ drugiej instancji utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Podzielił w uzasadnieniu stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., a ustosunkowując się do zarzutów skarżącego podniesionych w odwołaniu stwierdził, iż prawidłowość udzielonego pozwolenia na budowę jest sprawą odrębną. Wskazał, że w sytuacji gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, służy jej możliwość złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Sytuacja taka nie miała jednak wpływu, zdaniem organu, na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie.
W skardze do Naczelnego Sadu Administracyjnego, skarżący kwestionuje w pierwszej kolejności prawidłowość udzielonego inwestorowi pozwolenia na budowę przydomowej oczyszczalni ścieków. Ponownie zwraca uwagę, iż został pominięty jako strona w tym postępowaniu. Wskazał także na okoliczności podnoszone we wcześniejszym swoim odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Wskazać należy w pierwszej kolejności, że sądy administracyjne powołane zostały do kontroli legalności decyzji administracyjnych, a kontrola ta polega na badaniu zgodności zaskarżonych aktów z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.).
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają uregulowaniom prawnym obowiązującym w datach ich wydania. Sąd nie dopatrzył się także takiego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy.
W szczególności wskazać przyjdzie, że postępowanie administracyjne prowadzone przez organy nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie sprowadzały się do badania legalności i zgodności z zatwierdzonym projektem budowlanym zrealizowanej przez J. G. przydomowej oczyszczalni ścieków.
Ramy takiego postępowania zakreślone są przepisami kompetencyjnymi, w tym przypadku przepisem art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, zwanej dalej Prawem budowlanym.
W ramach tak zakreślonych kompetencji organ nadzoru budowlanego miał obowiązek zbadać czy zachodzą w stosunku do inwestora przesłanki do zastosowania przepisów art. 48, art. 50 lub art. 51 Prawa budowlanego.
Zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego w przypadku, gdy został on wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Z kolei art. 50 i 51 Prawa budowlanego znajdowały zastosowanie w przypadku innego rodzaju samowoli budowlanej, aniżeli określona w art. 48 tego prawa.
Przeprowadzone postępowanie wykazało, że zrealizowana inwestycja nie stanowi samowoli budowlanej, albowiem zrealizowana została w oparciu o prawomocną decyzję Starosty [...] z dnia [...] roku Nr [...], mocą której organ ten udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę oraz zatwierdził dołączony projekt budowlany.
W postępowaniu nie stwierdzono także odstępstw od zatwierdzonego projektu.
W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego zasadnie doszedł do przekonania, że postępowanie przezeń prowadzone stało się bezprzedmiotowe, a zatem należało je umorzyć zgodnie z dyspozycją art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Odrębną kwestią w sprawie pozostaje zarzut skarżącego w przedmiocie pominięcia go jako strony w postępowaniu zmierzającym do udzielenia powołanego wyżej pozwolenia na budowę.
Zdaniem Sądu ta okoliczność nie ma jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Organy nadzoru budowlanego nie miały bowiem kompetencji w zakresie badania prawidłowości i zgodności z prawem wydanego przez organ administracji architektoniczno-budowlanej pozwolenia na budowę.
Zarzuty skarżącego w tej kwestii mogły natomiast stanowić podstawę do złożenia we właściwym czasie i do właściwego organu wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocną decyzją administracyjną. Sformułowane zarzuty stanowiły bowiem przesłankę wznowieniową, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Postępowanie w tym zakresie (postępowanie wznowieniowe) jest jednak postępowaniem odrębnym.
Wobec powyższego skarga nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd i jako taka podlega oddaleniu na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło