II SA/Ka 1114/02
WyrokWSA w Gliwicach2004-06-09
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy garaż betonowy typu Karlik, postawiony na gruncie stanowiącym własność gminy i Skarbu Państwa, bez pozwolenia na budowę, może być uznany za obiekt tymczasowy, nie wymagający pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Garaż betonowy, nawet jeśli nie jest trwale związany z gruntem, jest obiektem budowlanym w rozumieniu prawa budowlanego i jego budowa wymaga pozwolenia, jeśli nie jest wyłączona z tego obowiązku. W przypadku budowy bez wymaganego pozwolenia, organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wydać decyzję nakazującą rozbiórkę na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Okoliczności takie jak data budowy czy wnioski o odroczenie terminu wykonania rozbiórki nie mają wpływu na obowiązek zastosowania tego przepisu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę garażu betonowego typu Karlik, postawionego bez pozwolenia na budowę na terenie należącym do gminy i Skarbu Państwa. Organ pierwszej instancji stwierdził samowolę budowlaną, niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego oraz kolizję z uzbrojeniem terenu. Skarżący nie negował zasadności nakazu, ale wnosił o odroczenie terminu wykonania. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując, że prawo budowlane nie przewiduje odroczenia terminu rozbiórki. Skarżący w skardze do sądu argumentował, że garaż jest obiektem tymczasowym i nie wymagał pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 czerwca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia NSA Ewa Krawczyk Asesor WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: sekretarz sądowy Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2004 roku, sprawy ze skargi B.M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę
Decyzja z dnia [...] roku nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta G. nakazał B.M. rozbiórkę nielegalnie ustawionego garażu betonowego typu Karlik przy ul. [...] w G., działka nr [...] i [...].
W uzasadnieniu swojej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że na terenie, na którym znajdował się przedmiotowy garaż zlokalizowany był zespół [...] garaży blaszanych i [...] garaży betonowych typu Karlik, że garaże te zostały zlokalizowane na terenach stanowiących własność Gminy G. i Skarbu Państwa, który to teren był w użytkowaniu Kopalni Węgla Kamiennego A oraz, że do ich wzniesienia doszło w pierwszym kwartale [...] roku.
Dalej organ wskazał, że w trakcie prowadzonego postępowania ustalono, że żaden z użytkowników garaży nie posiada decyzji o pozwoleniu na budowę, co zgodnie z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) stanowi samowolę budowlaną, a ponadto koliduje z istniejącym uzbrojeniem terenu tj. kanalizacją sanitarną i deszczową oraz przebiegiem kabli niskiego napięcia.
Ponadto organ pierwszej instancji ustalił, że lokalizacja przedmiotowego zespołu garaży jest niezgodna z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta G., który to teren przeznaczony był na strefę zieleni ogólnodostępnej i urządzonej.
Ponieważ pomimo wezwania B.M. nie przedstawił żadnej dokumentacji związanej z uzyskaniem pozwolenia na budowę, organ pierwszej instancji orzekł o rozbiórce na podstawie art. 48 prawa budowlanego.
W odwołaniu od tej decyzji skarżący nie negując zasadności nakazu rozbiórki, wnosił o odroczenie terminu wykonania tego nakazu.
Organ odwoławczy zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że art. 48 prawa budowlanego nie przewiduje wyznaczania terminów na dokonanie rozbiórki samowolnie wzniesionego obiektu, a zatem nie jest możliwe uwzględnienie w toku postępowania odwoławczego, złożonego w odwołaniu wniosku o odroczenie terminu rozbiórki. W pozostałej części organ odwoławczy podzielił argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji.
W skardze na tą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący wniósł o "odrzucenie nakazu rozbiórki".
W uzasadnieniu wskazał, że przedmiotowy garaż jest obiektem tymczasowym w rozumieniu art. 29 pkt 5a prawa budowlanego i jako nie związany trwale z gruntem, nie wymaga pozwolenia na budowę.
Dalej stwierdził, że garaż został ustawiony [...] roku na podstawie ówczesnych planów budowy segmentów garażowych, co w jego przekonaniu dopuszczało możliwość takiego usytuowania jego garażu.
Zwrócił się również z prośbą o "przesunięcie decyzji" do czasu rozstrzygnięcia przetargu na zbycie gruntu, na którym znajduje się przedmiotowy garaż.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Ponadto ustosunkowując się do twierdzeń skarżącego, stwierdził, iż wskazywana przez niego data postawienia garażu nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia, gdyż i tak nie upłynął pięcioletni okres, który umożliwiałby zastosowanie art. 49 ust. 1 prawa budowlanego. Odnośnie natomiast powoływanej przez skarżącego decyzji dotyczącej planu budowy garaży, organ stwierdził, że decyzja ta w żaden sposób nie jest decyzją o pozwoleniu na budowę w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, która mogłaby uprawniać do wybudowania garażu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza w ocenie Sądu obowiązujących w dacie jej wydania przepisów prawa.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, że sądy administracyjne zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W niniejszej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., jako organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu prowadzonym przez organ pierwszej instancji. Także w ocenie Sądu materiał dowodowy zgromadzony w trakcie postępowania nie budzi wątpliwości co do okoliczności związanych z budową przedmiotowego garażu.
W szczególności stwierdzić należy, że jak sam skarżący przyznaje, garaż został przez niego ustawiony (wybudowany) w [...] roku bez pozwolenia na budowę.
Nie można przy tym zgodzić się z twierdzeniem, że przedmiotowy garaż jest obiektem tymczasowym, na wybudowanie którego nie było wymagane pozwolenie na budowę. Garaż jest bowiem obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 prawa budowlanego, a jego budowa nie została wyłączona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę (vide: art. 29 prawa budowlanego).
Zgodnie z obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji art. 48 Prawa budowlanego, właściwy organ miał obowiązek wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia.
W ustalonym stanie faktycznym z taką właśnie budową mamy do czynienia w niniejszej sprawie i organy nadzoru budowlanego nie miały możliwości dokonania wyboru innego trybu, aniżeli określony w art. 48 Prawa budowlanego.
W sprawie o nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego organ administracyjny jest obowiązany w szczególności ustalić fakt budowy, kiedy budowa miała miejsce i czy inwestor legitymuje się wymaganym pozwoleniem na budowę. Zdaniem Sądu takie ustalenia zostały poczynione i przepis art. 48 został prawidłowo zastosowany.
Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje podnoszona przez skarżącego okoliczność, że garaż został przez niego postawiony w [...] roku, a nie jak organy ustaliły wcześniej - w [...] roku. Pięcioletni bowiem okres, o którym mowa w art. 49 Prawa budowlanego upłynąłby najwcześniej w [...] roku, podczas gdy decyzja nakazująca rozbiórkę wydana została w [...] roku i stała się ostateczna w [...] roku.
Wobec powyższego skarga nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd i jako taka podlega oddaleniu na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło