II SA/Ka 1151/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie: WSA Stanisław Nitecki (spr.) Włodzimierz Kubik Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2005 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego o d d a l a s k a r g ę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 104 oraz art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w sprawie legalności realizacji na długości 1,70 m ogrodzenia nieruchomości o nr ewid.[...], położonej w Ł. przy ul. [...], stanowiącej własność T. i M. T. zlokalizowanego od strony granicy nieruchomości o nr ewid. [...] stanowiącej rów melioracyjny, będącej własnością Skarbu Państwa – użytkownik [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych Oddział C. jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu tej decyzji organ ten wskazał, że T. i M. T. na długości około 1,70 m zrealizowali ogrodzenie o wysokości 1,50 m. Sporny, jednoprzęsłowy odcinek ogrodzenia wykonany został od strony przebiegającego w terenie rowu melioracyjnego. Zdaniem wskazanego organu stosownie do postanowień art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wynika, iż zgłoszeniu właściwemu organowi podlega wyłącznie budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2,20 m. Z uwagi na fakt, że przedmiotowe ogrodzenie zrealizowane zostało od strony rowu melioracyjnego, a który to rów nie jest miejscem publicznym, zatem inwestor nie był zobowiązany do dokonania zgłoszenia tej inwestycji. W tej sytuacji roboty budowlane, których rozpoczęcie nie wymagało pozwolenia na budowę albo zgłoszenia nie mają cechy samowoli budowlanej. W świetle przedstawionych ustaleń wskazany organ doszedł do przekonania, że w sprawie występują przesłanki wyczerpujące bezprzedmiotowość postępowania. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący. W odwołaniu tym podniósł, że przedmiotowe ogrodzenie nie stoi od strony rowu melioracyjnego lecz na rowie melioracyjnym, będącym własnością Skarbu Państwa. Ogrodzenie to nie jest także ogrodzeniem międzysąsiedzkim, gdyż w tym miejscu nie biegnie granica z jego posesją i skutkuje tym, że skarżący ma zawężony wjazd na własną nieruchomość. Dodatkowo skarżący zarzucił organowi administracji nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, ponieważ wskazany rów melioracyjny położony jest od strony drogi, gdyż za nim biegnie droga. Nadto, skarżący zarzucił organowi administracji pierwszej instancji, że podstawa prawna decyzji jest ogólna i nie wskazuje konkretnych przepisów, na podstawie których została wydana. Ponadto skarżący zarzucił temu organowi brak obiektywizmu przy jej podejmowaniu z powodu zatrudnienia w Starostwie siostry T. T. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W decyzji tej organ odwoławczy podzielił stanowisko przyjęte przez organ pierwszej instancji i uznał, że prowadzenie postępowania w sprawie przedmiotowego przęsła ogrodzenia jest bezprzedmiotowe. Organ ten wskazał, że stosownie do postanowień art. 74 i 77 ustawy z dnia 11 października 2001 r. Prawo Wodne (Dz.U. Nr 115, poz. 1229) grunty na których wykonane są urządzenia melioracji szczegółowych są własnością właścicieli tych gruntów. Rów melioracyjny na długości spornego ogrodzenia istnieje jako przepust wykonany z rur betonowych, oznacza to, że jest on stale połączony z nieruchomością skarżącego, a stosownie do postanowień art. 191 Kodeksu cywilnego własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób. że stała się jej częścią składową. Ponadto ogrodzenie zostało wybudowane od strony wjazdu na posesję skarżącego. Z tego wynika, że sporne ogrodzenie jest ogrodzeniem między sąsiednimi działkami o nr ewid. gruntów [...] i [...] oraz posiada wysokość nie przekraczającą 2,20 m. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego podnosząc, iż decyzja organu odwoławczego wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego. W skardze tej zarzucił decyzji organu odwoławczego, że wadliwie przyjęto w niej, iż jest właścicielem nieruchomości przez którą przebiega ogrodzenie. Zdaniem skarżącego na tym krótkim odcinku nie graniczy z działką T. i M. T. Ponadto podniósł, że nie jest to ogrodzenie międzysąsiedzkie lecz ogrodzenie między działką należącą do T. i M. T. a gruntem będącym własnością Skarbu Państwa. Dodatkowo wskazał, że rów melioracyjny we wskazanym miejscu nie przebiega przez jego nieruchomość lecz jedynie dotyka jej i na tym wykonanym przez niego wjeździe został postawiony przedmiotowy płot w wyniku czego zawężony został wjazd na jego nieruchomość. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i przytoczył analogiczną argumentację jaką zamieścił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 r. uległ zmianie stan prawny i w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). W tej sytuacji stosownie do postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72, poz. 652) właściwym sądem administracyjnym do rozpatrzenia skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) nie wykazała by zaskarżona decyzja nie odpowiadała wymogom prawa, a tylko w takim przypadku Sąd obowiązany jest skargę uwzględnić. Skarżący w swojej skardze zarzuca organom administracji naruszenie przepisów prawa materialnego i przeprowadzenie błędnych ustaleń dotyczących uznania, że rów melioracyjny na odcinku, na którym znajduje się przedmiotowe przęsło płotu należy do jego nieruchomości i z tego wywodzi wadliwość zaskarżonej decyzji. Stosownie do postanowień art. 29 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) budowa ogrodzenia wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, jednakże po myśli art. 30 ust. 1 pkt 2 wyżej wymienionej ustawy budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2,20 m wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. W rozpatrywanej sprawie kluczowym elementem jest ustalenie, czy postawienie przedmiotowego przęsła płotu wymagało uzyskania zgłoszenia przez inwestora czy też zwolniony był on z wykonania tej czynności. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się mapa dotycząca poszerzenia zjazdu do działki nr [...] będącej własnością J. J. poprzez przedłużenie przepustu. Na mapie tej kolorem czerwonym została zaznaczona sporna część ogrodzenia. Z mapy tej wynika, że sporne przęsło zlokalizowane zostało od strony istniejącego przepustu. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy zaznaczył, że ogrodzenie wybudowane zostało od strony wjazdu na posesję skarżącego i odwołał się do ustaleń wynikających ze wskazanej mapy. Z powyższego wynika, że sporne ogrodzenie nie zostało zbudowane od strony drogi, ulicy, placu bądź innego miejsca publicznego, a zatem jego budowa nie wymagała zgłoszenia właściwemu organowi administracji. Stosownie do postanowień art. 191 Kodeksu cywilnego własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową. Z brzmienia tego przepisu oraz usytuowania przepustu wykonanego z rur betonowych względem nieruchomości skarżącego, organ odwoławczy przyjął, że jest on połączony z tą nieruchomością i z tego powodu jest jego częścią, a tym samym sporne ogrodzenie jest ogrodzeniem sąsiedzkim, a budowa takiego ogrodzenia nie wymaga zgłoszenia. Skarżący w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji oraz w skardze kwestionuje tytuł prawny do wybudowanego przepustu i akcentuje, że na tym odcinku nie graniczy on z działką T. i M. T. Należy podkreślić, że [...] Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. pismem z dnia [...] poinformował, iż zgodnie ze statutem odpowiedzialny jest w imieniu Skarbu Państwa za wykonanie i utrzymanie melioracji wodnych podstawowych, a takim przedmiotowy rów nie jest i z tego tytułu nie jest właścicielem działki, na której znajduje się ów rów. Zdaniem Sądu okoliczność ta nie ma istotnego znaczenia dla rozpatrywanej sprawy, ponieważ jak już zostało to zaznaczone powyżej wskazana część ogrodzenia nie została zbudowana od strony drogi, ulicy, placu czy innego miejsca publicznego, a zatem nie wymagała zgłoszenia. W trakcie rozprawy sądowej skarżący przedłożył zdjęcia i doprecyzował zakres swojego żądania kierowanego pod adresem organów administracji. Z wyjaśnień tych wynika, że przedmiotem sporu jest słupek między dwoma przęsłami płotu, które zawęziły wjazd na posesję. Z tych dodatkowych wyjaśnień skarżącego wynika, że chodzi mu o dwa przęsła jedno zlokalizowane od strony istniejącego przepustu, a drugie od strony rowu przydrożnego i domaga się przesunięcia słupka między tymi dwoma przęsłami tak by można było wjeżdżać na jego nieruchomość większymi samochodami. Tak doprecyzowane żądanie skarżącego nie może zostać uwzględnione, ponieważ skarżący nie wskazał jak również nie udokumentował w żaden sposób by T. i M. T. postawili przedmiotowe ogrodzenie nie na swojej nieruchomości. Nadto skarżący w istocie domaga się przesunięcia przęsła ogrodzenia od strony istniejącego przepustu, a przesunięcie to wpłynie na przebieg ogrodzenia od strony rowu przydrożnego, jednakże nie oznacza to by żądanie skarżącego dotyczyło przebiegu ogrodzenia od strony rowu przydrożnego, a tym samym ogrodzenia na postawienie, którego mogłoby być wymagane zgłoszenie. Zdaniem Sądu i na tę część ogrodzenia nie byłoby wymagane zgłoszenie, ponieważ nie jest to ogrodzenie stawiane przy drodze czy ulicy lecz przy rowie przydrożnym, za którym dopiero znajduje się droga publiczna. Z przebiegu prowadzonego postępowania i zgromadzonych akt wynika, że w niniejszej sprawie podstawowym problemem jest występujący spór sąsiedzki i jego rozstrzygnięcie możliwe będzie jedynie przed sądem powszechnym, natomiast domaganie się przez skarżącego rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia w ramach postępowania administracyjnego jako samowoli budowlanej jest niewłaściwą drogą dochodzenia do szerszego wjazdu na swoją posesję. Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.