II SA/Ka 1257/03
WyrokWSA w Gliwicach2005-04-13
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Stanisław Nitecki, Iwona Bogucka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia warunków zabudowy zostało przeprowadzone z naruszeniem prawa, skutkującym koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, ponieważ postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z pominięciem współwłaścicieli sąsiedniej działki, którym przysługiwał przymiot strony. Okoliczność ta stanowi przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), co obliguje sąd do uchylenia decyzji wydanej w wadliwym postępowaniu, niezależnie od wpływu uchybienia na treść rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie warunków zabudowy dla pawilonu handlowego. Organ I instancji odmówił ustalenia warunków, wskazując na niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Po uchyleniu tej decyzji przez SKO, Burmistrz K. wydał decyzję ustalającą warunki zabudowy. SKO w C. uchyliło tę decyzję w części dotyczącej powierzchni zabudowy i orzekło merytorycznie, ustalając warunki dla pawilonu o dwóch kondygnacjach i powierzchni do 690 m2. Skarżąca zarzuciła błędną interpretację planu, naruszenie przepisów proceduralnych oraz brak pouczenia o prawie udziału w rozprawie. W trakcie postępowania przed WSA ujawniono, że postępowanie zostało przeprowadzone z pominięciem współwłaścicieli sąsiedniej działki.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędzia WSA Stanisław Nitecki Asesor WSA Iwona Bogucka /spr./ Protokolant ref. staż. Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy K. z dnia [...] r. nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącej kwotę [...] / [...] / złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia [...] r. S. K. i K. K. zwrócili się do Burmistrza K. o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu handlowego o pow. do 1000 m2 wraz z infrastrukturą techniczną, drogową i elementami małej architektury na działkach nr [...],[...],[...],[...] i [...] położonych przy ul. [...] i [...] w K. O wszczęciu tego postępowania organ zawiadomił strony, w tym A. G., pismem z dnia [...] r.
Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz K. odmówił ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla tej inwestycji. W uzasadnieniu podano, że wobec zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie ma możliwości realizacji obiektu handlowego o pow. zabudowy do 1000 m2 na wskazanych przez inwestora nieruchomościach. Działki te znajdują się bowiem w różnych jednostkach strukturalnych, przeznaczonych w planie dla realizacji odmiennych celów. Działka [...] w pasie ok. 5 m od ul. [...] /symbol 4.1.Zo/ przeznaczona jest pod poszerzenie tej ulicy, zaś jej pozostała część znajduje się w strefie 7.8.1.MN,przeznaczonej pod zabudowę jednorodzinną. Działki [...] i [...] w pasie ok. 12 m od ul. [...] przeznaczone zostały pod jej poszerzenie. W pasie ok. 40 m od ul. [...] działki te znajdują się w strefie przeznaczonej pod usługi inne o symbolu 7.2.UI. W pozostałej części działki te przeznaczone zostały na teren urządzeń komunikacji samochodowej. Działka [...] w pasie ok. 20 m od granicy z działką [...] przeznaczona jest pod usługi /strefa UI/, zaś w pozostałej części stanowi teren urządzeń komunikacji samochodowej /KS/. Działka [...] w całości znajduje się w jednostce KS, terenu urządzeń komunikacji samochodowej.
Na skutek odwołania wniesionego przez inwestorów, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchyliło rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazano, że bezspornie teren planowanej inwestycji położony jest w dwóch jednostkach planistycznych, z których tylko jedna dopuszcza lokalizację usług. Z ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego wynika, iż jednostka strukturalna o symbolu KS ma pow. 1,76 ha, a jednostka UI 0,08 ha. Organ I instancji winien zatem ustalić, czy istniejąca na rysunku planu linia przerywana rozgranicza jednostki o powyższych powierzchniach, czy też tylko orientacyjnie wskazuje tereny przeznaczone pod usługi i obsługę komunikacji samochodowej.
Wnioskiem z dnia [...] r. inwestorzy zwrócili się do Burmistrza K. o zawieszenie prowadzonego postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Burmistrz K. na podstawie art. 98 § 1 k.p.a. zawiesił postępowanie w sprawie.
Z wnioskiem o jego podjęcie inwestorzy zwrócili się pismem z dnia [...] r. Jednocześnie w piśmie tym wskazali, że teren objęty wnioskiem stanowią działki o numerach [...],[...],[...] i [...], a powierzchnię inwestycji określili maksymalnie na 800 m2. Inwestorzy zadeklarowali również, że nie określają precyzyjnie lokalizacji budynku, oczekując na warunki ustalone przez organ. Burmistrz K. podjął zawieszone postępowanie postanowieniem z dnia [...] r. a następnie decyzją z dnia [...] r. nr [...] ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu handlowego o pow. zabudowy do 800 m2 wraz z infrastrukturą towarzyszącą, na działkach nr [...],[...] i [...] w K., na terenie przeznaczonym w planie miejscowym pod usługi. Jako podstawa prawna podane zostały przepisy art. 1 ust. 2, art. 39, 40 ust. 1 i 46 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jedn. Dz.U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 ze zm./. W uzasadnieniu wyjaśniono, że dla terenu, na którym ma być zrealizowana inwestycja, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego ustala różne przeznaczenie, w tym rezerwę pod poszerzenie ulicy [...] i [...], teren pod zabudowę mieszkaniową, teren pod urządzenia transportu samochodowego oraz teren pod usługi. Przedmiotowy pawilon może powstać jedynie na terenie przeznaczonym pod usługi inne o pow. 0.08 ha, oznaczonym symbolem 7.2.UI. Realizacja pawilonu na tej części działek jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na stanowiącej załącznik do decyzji mapie oznaczono kolorem żółtym te części działek [...],[...] oraz [...], które leżą w jednostce strukturalnej 7.2.UI.
Odwołanie od decyzji Burmistrza K. wniosła strona postępowania A. G., która zarzucając naruszenie przepisów zarówno procedury administracyjnej jak i ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym uznała, że wydana decyzja naraża ją na niedogodności, pogorszenie warunków mieszkaniowych i bytowych, poprzez zgodę na lokalizację pawilonu z południowej granicy jej działki. Zarzuciła, że lokalizacja takiego pawilonu handlowego obniży wartość jej posesji i jest sprzeczne z planem, który w jej przekonaniu dopuszcza w tym rejonie tylko budowę małych pawilonów handlowych. Strona podniosła również, że nie otrzymała zawiadomienia, o którym mowa w art. 10 k.p.a. i wyraziła wątpliwości co do wielkości planowanego obiektu i możliwości jego realizacji na objętym decyzją terenie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej w sprawie, decyzją z dnia [...] r. nr [...] uchyliło decyzję organu I instancji w części dotyczącej określenia powierzchni zabudowy pawilonu handlowego i w tym zakresie orzekło merytorycznie, określając iż ustalenie dotyczy "pawilonu handlowego o dwóch kondygnacjach i powierzchni zabudowy do 690 m2", zaś" w pozostałej części utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wyjaśniono, że w trakcie przeprowadzonej rozprawy pełnomocnik inwestorów sprecyzował planowaną ilość kondygnacji i powierzchnię pawilonu, w związku z czym organ odwoławczy uznał za uzasadnione skorygować dane dotyczące parametrów inwestycji, zaś w pozostałej części utrzymał rozstrzygnięcie I instancji w mocy, oceniając je jako zgodne z prawem. Podkreślono, że przedmiotem decyzji dotyczącej ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest ustalenie, czy planowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W decyzji organu I instancji ustalono dojazd do działki od ulicy [...] i zobowiązano inwestora do zapewnienia odpowiedniej ilości miejsc parkingowych na własnej działce. Zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonego uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy w K. z dnia [...] r. nr [...], opublikowaną w Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...] z [...] r. poz. 4, w jednostce strukturalnej 7.2.UI o pow. 0,08 ha, stanowiącej rezerwę terenu pod usługę handlową lub rzemieślniczą, nieuciążliwą, dopuszczalna jest maksymalna wysokość budynków do 2 kondygnacji, dojazd gospodarczy bramowy od ul. [...]. Planowana inwestycja jest zatem zgodna z zapisami planu, zaś na etapie ustalania warunków zabudowy nie podlegają badaniu warunki techniczne, jakie musi spełniać planowany obiekt.
W skardze złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach A.G. wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, podnosząc, iż dokonano błędnej interpretacji zapisów planu miejscowego, dopuszczając budowę pawilonu o tak dużych rozmiarach. Teren jednostki UI ma powierzchnię
800 m2, co oznacza, że braknie na nim miejsca na zrealizowanie koniecznej infrastruktury towarzyszącej, która zajmie inne działki inwestora, położone w innych jednostkach strukturalnych, nie przewidzianych na działalność usługową. Równocześnie, wobec wydania przez organ odwoławczy decyzji reformatoryjnej, zarzucono naruszenie przez Kolegium art. 138 § 3 k.p.a. oraz art. 10 k.p.a. poprzez brak pouczenia o prawie udziału w rozprawie administracyjnej.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz dodatkowo podając, iż decyzja dotycząca ustalenia warunków zabudowy nie ma charakteru uznaniowego, co wyklucza ograniczenie wynikające dla organu odwoławczego z art. 138 § 3 k.p.a. Wskazano również, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, będący podstawą do wydania zaskarżonej decyzji, zachował swą moc obowiązującą do dnia
31 grudnia 2003 r.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach w dniu 13 kwietnia 2005 r. pełnomocnik skarżącej podniósł, że działka nr [...], sąsiadująca z działką [...], objętą zaskarżoną decyzją, stanowi przedmiot współwłasności A. G., B. G. i M. B. Współwłaściciele nieruchomości B. G. i M. B. nie brali udziału w prowadzonym postępowaniu. Ujawniony został również fakt wydania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji, o którym strona skarżąca nie wiedziała.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył co następuje:
Przesłanki uzasadniające uwzględnienie skargi przez Sąd wskazuje art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/, zwanej dalej PoPPSA. W szczególności, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy, Sąd uchyla zaskarżony akt, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Regulacja ta ma na względzie ochronę obiektywnego porządku prawnego, a stwierdzenie wady będącej przyczyną wznowienia postępowania skutkuje uwzględnieniem skargi, niezależnie od tego, czy naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Dla obligatoryjnego uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b nie ma przy tym znaczenia, że zgodnie z art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145
§ 1 pkt 4 k.p.a. następuje tylko na żądanie strony /por. wyrok SN z 4 grudnia 2002 r., III RN 200/01 – niepubl. oraz J.P.Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2004 r. s. 211 – 212/.
W rozpoznawanej sprawie na etapie rozpatrywania skargi zostało ujawnione, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z pominięciem współwłaścicieli działki sąsiedniej, którym przysługiwał w sprawie przymiot strony postępowania. Okoliczność ta stanowi przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego, przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i jak zostało powyżej podniesione, obliguje Sąd do uchylenia decyzji wydanej w postępowaniu dotkniętym wadą, uzasadniającą wznowienie postępowania, niezależnie od wpływu tego uchybienia na treść wydanego rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze przedstawioną argumentację, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b w związku z art. 135 PoPPSA, orzekł jak w sentencji. Wobec uwzględnienia skargi Sąd był zobowiązany, zgodnie z art. 152 PoPPSA, do określenia w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżony akt nie może być wykonywany. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 PoPPSA.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło