II SA/Ka 1376/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędziowie NSA Łucja Franiczek /spr./ Małgorzata Korycińska Protokolant referent Anna Charchuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2004 r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] nr [...], 2) orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] nr [...] sprostowaną w dniu [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane /Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm./, nakazał A. i Z.C. rozbiórkę części budynku mieszkalnego na działce nr [...] w P. przy ul. R. /do wysokości murów fundamentowych/. Powołując się na wyniki kontroli z dnia [...] i z dnia [...] oraz pismo U.M. w P. z dnia [...], organ I instancji stwierdził, iż A. i Z.C. bez zatwierdzonego projektu budowlanego i pozwolenia na budowę oraz bez zgłoszenia, dokonali rozbudowy budynku mieszkalnego na starych murach fundamentowych pozostałych po wcześniej rozebranym częściowo budynku mieszkalnym i pomieszczeniu obory do wysokości murów fundamentowych. Stąd też zdaniem organu, spełnione zostały przesłanki do wydania nakazu rozbiórki z mocy art. 48 Prawa budowlanego. W odwołaniu od decyzji A.C. podniosła, iż wbrew stwierdzeniom organu roboty budowlane prowadzone były po dokonaniu zgłoszenia do Urzędu Miasta w P. W dniu [...] otrzymała bowiem dziennik budowy, a następnie w [...] r. złożyła podanie o rozbiórkę, zaś we [...] r. na żądanie urzędu, przedłożyła projekt budowlany na odbudowę i dobudowę ścian. Jednocześnie odwołująca się zarzuciła, iż decyzja nie określa, jaka część budynku podlega rozbiórce. Zaskarżoną decyzją, wydaną z up. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymano w mocy decyzję organu I instancji. W motywach organ odwoławczy wyjaśnił, iż przebudowa budynku, stanowiąca przedmiot sprawy obejmuje część budynku /do korytarza/ oznaczonego nr [...] na planie, stanowiącym załącznik do pozwolenia na remont budynku nr [...] z dnia [...] oraz budynek gospodarczy oznaczony nr [...] na tymże planie. Pozwolenie to obejmowało jednak inny zakres prac i udzielone było innemu podmiotowi, zaś wykonany obecnie zakres prac wymagał pozwolenia na budowę. Zdaniem organu II instancji, już z treści odwołania wynika, że sporne roboty zostały rozpoczęte przed rozpatrzeniem wniosku i wydaniem pozwolenia na budowę, którego nie zastępuje dziennik budowy na remont budynku mieszkalnego. Stąd też odwołania nie uwzględniono. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A.C. ponownie podała, że posiada pozwolenie na remont i modernizację budynku mieszkalnego oraz projekt techniczny z dnia [...]. W trakcie remontu okazało się, że ze względu na zły stan techniczny, prace nie mogą być kontynuowane. Stąd też złożyła kolejny wniosek na remont wraz z dokumentacją w dniu [...] i na tej podstawie wydano jej dziennik budowy z dnia [...], w oparciu o który prowadziła rozbiórkę i odbudowę. Zgodnie z poleceniem pracownika U.M. w P., we [...] dołączyła też nowy projekt techniczny. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej, podkreślając iż fakt posiadania dziennika budowy nie może zastępować pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Wadliwe jest bowiem stanowisko organu odwoławczego, iż fakt wydania skarżącej dziennika budowy Nr [...] z dnia [...] na remont budynku mieszkalnego w P. przy ul. R., nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W przedstawionych aktach administracyjnych brak też podania skarżącej z dnia [...], w następstwie którego doszło właśnie do wydania przez Urząd Miejski w P. – Referat Gospodarki Miejskiej powyższego dokumentu. Jak wynika z pisma Kierownika Referatu z dnia [...] nr [...] /k. [...] akt adm,/, skarżąca złożyła w tym dniu wniosek na przebudowę budynku mieszkalnego, lecz postępowanie w tej sprawie nie zostało wszczęte. Jako załączniki do tegoż pisma wymieniono podanie i wniosek o ustalenie warunków zabudowy, których jednak brak w aktach sprawy. Tymczasem dla rozstrzygnięcia sprawy istotna jest treść podania /wniosku/ z dnia [...]. Jeżeli bowiem skarżąca dokonała zgłoszenia robót budowlanych, obejmujących roboty rozbiórkowe i odbudowę tej części obiektu, zaś organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w terminie 30 dni od doręczenia pisma w trybie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane /obecnie tekst jednolity Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm./ - w brzmieniu z daty wydania zaskarżonej decyzji – a co więcej, skarżącej wydano dziennik budowy już przed upływem terminu do wniesienia sprzeciwu, nie sposób przyjąć, iż wykonując roboty, objęte zgłoszeniem, skarżąca dopuściła się samowoli budowlanej z art. 48 Prawa budowlanego. Wadliwe działanie organu administracji architektonicznej nie może bowiem obciążać inwestora. Nie oznacza to jednak braku podstaw do ingerencji organów nadzoru budowlanego w proces inwestycyjny. Odbudowa obiektu budowlanego stanowi bowiem budowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego a zatem zgodnie z art. 28 tej ustawy, roboty te wymagają pozwolenia na budowę. W sytuacji, gdy inwestor dokonał zgłoszenia robót budowlanych, objętych obowiązkiem pozwolenia na budowę, a właściwy organ administracji nie wniósł sprzeciwu w drodze decyzji w terminie 30 dni, prowadzenie na tej podstawie robót budowlanych należy kwalifikować jako przypadek inny niż określony w art. 48 Prawa budowlanego, lecz podpadający pod kwalifikację z art. 50 ust. 1 pkt 1. Stąd też doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem następowało w trybie art. 51 Prawa budowlanego, a zatem decydujące znaczenie miał fakt zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz warunkami techniczno-budowlanymi. Nadto, działając z urzędu stwierdzić przyjdzie, że w postępowaniu administracyjnym nie brała udziału B.M. będąca współwłaścicielem działki nr [...], na której prowadzono sporne roboty budowlane. Stan prawny nieruchomości był zaś znany organowi odwoławczemu, bowiem w aktach postępowania znajdowała się kserokopia wypisu z rejestru gruntów /k. [...] akt adm./. Nie budzi zaś wątpliwości, iż współwłaścicielowi nieruchomości przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa. Oznacza to, iż postępowanie administracyjne dotknięte było wadliwością z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, skutkującą jego wznowieniem. Wreszcie, wskazać przyjdzie na nieprecyzyjność samego rozstrzygnięcia co do oznaczenia części obiektu, podlegającego rozbiórce, co trafnie podniesiono w odwołaniu. Aczkolwiek w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy sprecyzował przedmiot sprawy, jednak nie znalazło to odzwierciedlenia w samej treści rozstrzygnięcia /sentencji/, a ponadto, odniesienie do załączników innych decyzji administracyjnych, może rodzić wątpliwości na etapie postępowania egzekucyjnego. Z tych względów decyzje organów obydwu instancji nie mogły się ostać i podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./. Orzeczenie o niewykonalności zaskarżonej decyzji oparto na przepisie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy z udziałem wszystkich stron także B.M. jako współwłaściciela działki nr [...], organ II instancji winien uzupełnić materiał dowodowy w postaci podania z dnia [...] i na tej podstawie ocenić, czy skarżąca dokonała zgłoszenia robót budowlanych, polegających na odbudowie oraz wyjaśnić, na jakiej podstawie wydano jej dziennik budowy nr [...] z dnia [...]. Należy również uwzględnić zmianę stanu prawnego, a mianowicie art. 48 i art. 51 Prawa budowlanego dokonanego ustawami z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. Nr 80, poz. 718/ oraz z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane /Dz.U. Nr 93, poz. 888/. O ile zaś nie będzie możliwe uzyskanie od Urzędu Gminy w P. dokumentacji związanej ze złożonym przez skarżącą wnioskiem, czy też podaniem z dnia [...] oraz wyjaśnienie okoliczności wydania dziennika budowy z dnia [...] i opatrzenia pieczęcią Urzędu projektu budowlanego, sporządzonego w [...] r., ustalenie istotnych okoliczności faktycznych, a mianowicie kwestii, czy i kiedy skarżąca dokonała zgłoszenia robót, polegających na rozbiórce i odbudowie części obiektu budowlanego, winno nastąpić po przesłuchaniu w charakterze świadków pracowników Referatu Gospodarki Miejskiej U.M. w P. oraz kierownika budowy. SJ/