II SA/Ka 1434/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia NSA Henryk Wach (spr.) Asesor WSA Małgorzata Walentek Protokolant Magdalena Kurpis po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2004 r. przy udziale- sprawy ze skargi E. F. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji. Decyzją z [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. orzekł, że u E.F. brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej w postaci zawodowego uszkodzenia narządu słuchu, wskazanej w pozycji 15 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Jako podstawę prawną decyzji wskazał: art. 1, art. 4 pkt. 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575), § 1,7 i 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). W uzasadnieniu wyjaśnił, że istotnym warunkiem dla stwierdzenia choroby zawodowej jest jej uprzednie rozpoznanie przez jednostkę służby zdrowia. E.F. był badany w Górnośląskim Centrum Medycznym Przychodni Chorób Zawodowych w K., gdzie nie rozpoznano choroby zawodowej uszkodzenia słuchu, ponieważ stopień ubytku słuchu nie osiągnął takiego nasilenia, aby z medycznego punktu widzenia można było rozpoznać chorobę zawodową. Z tego samego powodu również placówka orzecznicza drugiej instancji nie rozpoznała choroby zawodowej. Organ I instancji przyznał, że pracownik był narażony na działanie hałasu ponadnormatywnego podczas wykonywania pracy w latach 1977-1998 w KWK "A" w B.. Od tej decyzji odwołał się E. F. wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że utracił słuch podczas wykonywania pracy w kopalni. Decyzją z [...] r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., powołując się na art.138 § 1 pkt. 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił, że E. F. w latach 1973 -1998 pracował w KWK "A" jako ślusarz pod ziemią, gdzie był narażony na hałas 81-94 dB. Następnie powołując się na wyniki badań przeprowadzonych przez placówki diagnostyczne wyjaśnił, że wykluczyły one istnienie choroby zawodowej narządu słuchu, ponieważ stwierdzone przesunięcie progu słuchu nie powoduje upośledzenia narządu słuchu W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego E. F. wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wyrokiem z 20 grudnia 2001 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ka 729/00 NSA uwzględnił to żądanie. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do wyłączenia z pojęcia choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu ze względu na stopień tego uszkodzenia. Jednocześnie Sąd uznał, że zostały spełnione wszystkie przesłanki do uznania choroby skarżącego za zawodową. Decyzją z [...] r. nr [...] organ odwoławczy ponownie utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił, że po wyroku NSA zwrócił się do lekarzy orzeczników o wydanie orzeczenia podsumowującego. [...] r. lekarze podtrzymali swoje orzeczenie z [...] r. uznając, że stwierdzone u E. F. obniżenie ostrości słyszenia nie powoduje skutków zdrowotnych, które można zakwalifikować jako chorobę zawodową. Przesunięcie progu słyszalności nie jest schorzeniem, a jedynie odchyleniem od normy nie skutkującym istotnym zaburzeniem funkcji organizmu. Funkcja narządu słuchu nie jest upośledzona w stopniu, który można kwalifikować jako społecznie niewydolny. Organ odwoławczy stwierdził na końcu, że mając na uwadze takie stanowisko lekarzy, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego E. F. wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia zarzucając naruszenie prawa polegające na nie rozpoznaniu choroby zawodowej. W uzasadnieniu stwierdził, że organ administracji ponownie wydał negatywną decyzję, a to wbrew niewątpliwym w tej sprawie faktom. Na końcu opisał swój obecny stan zdrowia wynikający z pracy w warunkach narażenia na ponadnormatywny hałas. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga E. F. została wniesiona do Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach Naczelnego Sądu Administracyjnego w 2002 r., kiedy obowiązywał przepis art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), według którego ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiązała w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Należy jednak zauważyć, że wskazana ustawa straciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r., na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. Dz.U. z 2002 r. Nr 240 , poz. 2052). W myśl art. 85 ostatnio cytowanej ustawy, z dniem 1 stycznia 2004 r. utworzono w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego, wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1259) oraz zniesiono ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego. Stosownie do art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwie wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Na podstawie § 1 pkt 4 Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72, poz. 652) utworzony został dla obszaru województwa śląskiego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Przepis art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) stanowi, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Mając na uwadze powyższą regulację należy zatem podnieść, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 grudnia 2001 r. jednoznacznie stwierdził, iż zostały spełnione określone w przepisach prawa przesłanki do uznania choroby skarżącego za zawodową. Ponadto Sąd zwrócił uwagę na to, że brak jest podstaw prawnych do wyłączenia choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu ze względu na stopień tego uszkodzenia. Organ odwoławczy, który z mocy wskazanego już przepisu art. 30 ustawy o NSA był związany tą oceną i wskazaniem co do dalszego postępowania ponownie wydał jednak decyzję niekorzystną dla skarżącego. Swoje stanowisko uzasadnił treścią pisma z [...] 2002 r., w którym lekarze orzecznicy wyrazili swój pogląd, co do rozstrzygnięcia sprawy. Należy podkreślić, że NSA dokonał oceny orzeczeń placówek diagnostycznych, którymi stwierdzono uszkodzenie słuchu, którego charakter wskazuje na to, że spowodowany został działaniem hałasu (niedosłuch obustronny odbiorczy). Tym samym brak było wskazań, aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji prowadził postępowanie dowodowe w tym kierunku. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy). Skarga E. F. zasługuje na uwzględnienie, ponieważ organ administracji 29 maja 2002 r. naruszył art. 30 ustawy o NSA poprzez jego niezastosowanie. Wobec tego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), ponieważ została wydana z rażącym naruszeniem prawa polegającym na niezastosowaniu przez organ administracji art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.). Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji wykona wskazania wyrażone w wyroku NSA z 20 grudnia 2001 r.