II SA/Ka 1461/02
PostanowienieWSA w Gliwicach2004-07-08
Skład orzekający: Zofia Borowicz, Adam Mikusiński, Beata Kalaga - Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe w sprawie zwrotu nienależnie pobranego dodatku mieszkaniowego powinno zostać umorzone, jeśli organ odwoławczy stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, a skarżąca zmarła?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe podlega umorzeniu, gdy stało się bezprzedmiotowe. W sytuacji, gdy organ odwoławczy stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, która tym samym została wyeliminowana z obrotu prawnego, a skarżąca zmarła, dalsze prowadzenie postępowania jest bezprzedmiotowe, ponieważ nie ma osób, których interesu prawnego mógłby dotyczyć wynik postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca S.Z. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego dodatku mieszkaniowego. SKO poinformowało, że stwierdziło nieważność zaskarżonej decyzji z powodu wadliwości składu orzekającego. Następnie SKO wydało kolejną decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji. W trakcie postępowania sądowego wpłynął odpis aktu zgonu skarżącej.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia NSA Adam Mikusiński (spr.) Asesor WSA Beata Kalaga - Gajewska Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2004r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowe.
S.Z. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego dodatku mieszkaniowego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. poinformowało, że decyzją z dnia [...] r. Nr [...] stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji, gdyż podjęta ona została w składzie trzyosobowym, jednakże pod decyzją podpisał się tylko jeden członek składu orzekającego – jego przewodniczący, co skutkuje nieważnością z mocy prawa tej decyzji.
Kolejną decyzją Nr [...] wydaną w dniu [...] r., po rozpatrzeniu odwołania strony od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nakazującej zwrot nienależnie pobranych dodatków mieszkaniowych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W tym stanie rzeczy organ odwoławczy wniósł o umorzenie postępowania sądowego.
Na wstępie wyjaśnić należy, że skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego pod rządami ustawy z dnia 11 marca 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74 poz. 368 z późn. zm.). Z dniem 1 stycznia 2004r. uległ zmianie stan prawny i w myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270). Oznacza to, że sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Sygn. akt 4 II SA/Ka 1461/02
Organ odwoławczy stwierdził z urzędu nieważność decyzji z dnia [...] r. będącej przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie. Akt ten został więc wyeliminowany z obrotu prawnego, co jest równoznaczne z uwzględnieniem w całości żądania wyrażonego przez skarżącą, która wnosiła o uchylenie bądź stwierdzenie nieważności decyzji organu II instancji. Zatem dalsze prowadzenie postępowania w sprawie stało się bezprzedmiotowe.
Co prawda mocą późniejszej decyzji z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, jednak decyzja Kolegium z dnia [...] r. nie jest przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie.
W tym miejscu wskazać również należy, że z nadesłanego w dniu [...] r. przez Urząd Stanu Cywilnego w B. odpisu skróconego aktu zgonu wynika, że skarżąca zmarła w dniu [...] r.
W myśl art. 124 § 1 pkt 1 oraz art. 128 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w razie śmierci strony sąd zawiesza postępowanie z urzędu do czasu zgłoszenia się następców prawnych zmarłego albo do dnia ustanowienia kuratora spadku. Natomiast w przypadku, gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania (art. 161 § 1 pkt 2 ww. ustawy).
Z uwagi na fakt, że organ odwoławczy stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, która tym samym przestała funkcjonować w obrocie prawnym i nie rodzi skutków w sferze praw i obowiązków spadkobierców skarżącej, Sąd doszedł do przekonania, że brak jest osób, których interesu prawnego mógłby dotyczyć wynik niniejszego postępowania.
W związku z powyższym Sąd uznał, że dalsze prowadzenie postępowania sądowego stało się bezprzedmiotowe i na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono o jego umorzeniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło