II SA/Ka 1545/03
WyrokWSA w Gliwicach2005-03-15
Skład orzekający: Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik, NSA Tadeusz Michalik, Asesor WSA Beata Kalaga - Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może przyznać dodatek do uposażenia żołnierza zawodowego z mocą wsteczną, uwzględniając dzień zdania egzaminu kwalifikacyjnego, a nie dzień faktycznego przyznania klasy mistrzowskiej, w sytuacji gdy przepisy regulujące przyznawanie dodatków uległy zmianie?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji nie naruszyły prawa materialnego ani procesowego. Zmiana wysokości uposażenia następuje z dniem powstania okoliczności uzasadniających tę zmianę. W przypadku skarżącego, utrata prawa do dotychczasowego dodatku nastąpiła z dniem wejścia w życie przepisów uchylających poprzednie akty normatywne, a nie z dniem zdania egzaminu. Organy nie mogą wydawać decyzji z mocą wsteczną, a wysokość przyznanego dodatku musi być zgodna z obowiązującymi przepisami w dacie wydania decyzji.Stan faktyczny
Skarżący L.B. kwestionował wysokość przyznanego mu dodatku do uposażenia jako żołnierza zawodowego, domagając się jego przyznania z datą wcześniejszą, odpowiadającą dacie zdania egzaminu kwalifikacyjnego. Organ pierwszej instancji przyznał dodatek w niższej wysokości, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu, argumentując, że przyznanie dodatku z datą późniejszą wpłynie negatywnie na jego przyszłą emeryturę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 15 marca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędziowie: NSA Tadeusz Michalik Asesor WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr) Protokolant: sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2005 r. sprawy ze skargi L. B. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie żołnierzy zawodowych - dodatek do uposażenia oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. wydaną w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Dowódca Jednostki Wojskowej [...] w B. przyznał L.B. z dniem [...] r. dodatek za klasę kwalifikacyjną w wysokości 10 % uposażenia bazowego. Podstawą prawną tej decyzji był art. 61 § 1 i art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 2 ust. 1, art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy /Dz. U. z 2002 r., nr 76, poz. 693 z późn. zm./ i § 11 pkt 2 lit. a , § 25 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy /Dz. U. nr 90, poz. 1005 z późn. zm./ oraz art. 75 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz. U. nr 120, poz. 1268/. W uzasadnieniu wskazał, iż L. B. otrzymywał wcześniejszej dodatek w wysokości [...] % uposażenia bazowego na podstawie rozkazu Dowódcy [...] Korpusu Obrony Powietrznej nr [...] z dnia [...] r., który w oparciu o wcześniejszą decyzję nr [...] z dnia [...] r. został mu odebrany. Dopiero przedmiotową decyzją L. B. przyznano dodatek w prawidłowej wysokości w oparciu o delegację ustawową wynikającą z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy, zgodnie z obowiązującym przepisem § 25 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego.
W odwołaniu z dnia [...] r. L.B. uznał przyznany mu dodatek za zbyt niski w stosunku do jego kwalifikacji i należytego wywiązywania się z obowiązków służbowych. Wniósł o nadanie mu klasy mistrzowskiej specjalisty wojskowego z dniem [...] r. i o uchylenie niekorzystnej dla niego decyzji pierwszoinstancyjnej. W uzasadnieniu wskazał, że gdyby przełożeni uznali dzień zdania przez niego egzaminu, czyli dzień [...] r. za dzień nadania mu mistrzowskiej klasy kwalifikacyjnej w specjalności wojskowej nr [...], to wówczas z tym dniem , a nie z dniem [...] r. określonym w uchylonym rozkazie dziennym dowódcy JW [...] nr [...] z dnia [...] r. mógłby zachować wyższy dodatek, niż przyznany mu obecnie, bowiem nie dotyczyłyby go zmiany przepisów, które weszły w życie dopiero po dniu [...] r.
Zaskarżoną decyzją Dowódca Jednostki Wojskowej [...] w B., po rozpoznaniu odwołania L. B. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną stwierdzając, że jest ona zgodna z prawem. W jej uzasadnieniu podniósł, że klasa mistrzowska została nadana L. B. na mocy rozkazu Dowódcy [...] Korpusu Obrony Powietrznej nr [...] z [...] r., ale z dniem [...] r. utraciły moc obowiązującą przepisy aktów normatywnych Rady Ministrów, Prezesa Rady Ministrów, ministrów lub innych organów administracji rządowej, podjętych lub wydanych przed dniem wejścia w życie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zawierały normy prawne o charakterze powszechnie obowiązującym lub wewnętrznym, z wyjątkiem rozporządzeń. Dlatego rozkazem Dowódcy [...] Korpusu Obrony Powietrznej nr [...] z dnia [...] r. został anulowany rozkaz z dnia [...] r., ponieważ klasa mistrzowska została nadana L. B. po dniu [...] r., czyli po dniu wejścia w życie art. 75 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw.
W skardze złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego L.B. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący zaakcentował, że jego zdaniem w tej sprawie wystarczająca byłaby taka decyzja przełożonych, która uznałaby dzień zdania przez skarżącego egzaminu za dzień uzyskania klasy mistrzowskiej, a więc przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw tj. 30 marca 2001 r. Szczególnie podniósł aspekt ekonomiczny podjętego rozstrzygnięcia, które będzie miało w przyszłości wpływ na wysokość emerytury skarżącego.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Na rozprawie skarżący kwestionował okoliczność pozbawienia go uprawnień klasy mistrzowskiej po zdaniu w dniu [...] r. stosownego egzaminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom administracji zarzucić, iż przy wydaniu zaskarżonej decyzji naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego i przepisy postępowania administracyjnego.
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, iż mimo, że skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. nr 74, poz. 368 ze zm./, to jednak podlega rozpoznaniu w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270, zwanej dalej w skrócie: " ustawą p.p.s.a."/. Konsekwencja taka wynika z przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm./, który stanowi, że "sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi".
Na wstępie należy stwierdzić, iż stosownie do art. 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem jej rozstrzygnięć. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a. wynika natomiast, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w przypadku, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wtedy, w zależności od rodzaju naruszenia - stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Na mocy art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd dokonuje z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. Tak więc w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym kontroli w aspekcie zgodności z prawem podlegała zaskarżona decyzja i postępowanie, które ją poprzedziło.
Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy /Dz. U. z 2002 r., nr 76, poz. 693 z późn. zm./ zmiana wysokości uposażenia następuje z dniem powstania okoliczności uzasadniających tę zmianę. W przedmiotowej sprawie zmiana okoliczności, o jakich mowa w powyższym przepisie, nastąpiła w dniu 30 marca 2001 r., tj. z datą utraty mocy obowiązującej Decyzji nr 29/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 marca 1995 r. w sprawie uzyskiwania klas kwalifikacyjnych przez specjalistów wojskowych i instruktorów spadochronowych w Siłach Zbrojnych /Dz. Rz. MON nr 24 ze zm./. Decyzja ta utraciła moc na podstawie art. 75 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz. U. nr 120, poz. 1268/. W myśl tego ostatniego przepisu z dniem 30 marca 2001 r. utraciły moc obowiązującą przepisy aktów normatywnych Rady Ministrów, Prezesa Rady Ministrów, ministrów lub innych organów administracji rządowej, podjętych lub wydanych przed dniem wejścia w życie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zawierały normy prawne o charakterze powszechnie obowiązującym lub wewnętrznym z wyjątkiem rozporządzeń.
Tak więc skarżący na podstawie art. 75 tej ustawy utracił prawo do dotychczasowego dodatku z dniem [...] r., co wynika wprost z ostatecznej decyzji nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] r., którą skarżący odebrał w dniu [...] r. i nie wniósł od niej odwołania.
W dniu 10 października 2000 r. zostało wydane przez Ministra Obrony Narodowej rozporządzenie w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy /Dz. U. Nr 90, poz. 1005/, które weszło w życie w dniu 1 lipca 2000 r. /§ 39 tego rozporządzenia/, a więc w dacie obowiązywania korzystniejszej dla skarżącego Decyzji nr 29/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 marca 1995 r. w sprawie uzyskiwania klas kwalifikacyjnych przez specjalistów wojskowych i instruktorów spadochronowych w Siłach Zbrojnych /Dz. Rz. MON nr 24 ze zm./. Obowiązywało ono również po dacie utraty mocy obowiązującej tej decyzji, a więc przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw tj. 30 marca 2001 r. oraz stanowiło podstawę wypłacania skarżącemu dodatku do uposażenia w oparciu o zaskarżoną decyzję. W § 11 pkt 2 lit. a i § 25 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia przewidziało ono dodatek kwalifikacyjny do uposażenia zasadniczego za klasę kwalifikacyjną dla chorążego, jakim był wówczas skarżący, w wysokości - w razie uzyskania II klasy-6%, w razie uzyskania I klasy-10%, a w razie uzyskania klasy mistrzowskiej -18% - uposażenia bazowego. Zatem w tym zakresie obowiązujące skarżącego przepisy nie uległy zmianie i jako przepisy dotyczące uposażenia żołnierzy muszą być wykładane i stosowane ściśle z ich brzmieniem. Nie ma tu zatem miejsca na wykładnię rozszerzającą uprawnienia skarżącego, czy też wykładnię celowościową. Na podstawie tego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. skarżący nie utracił żadnych uprawnień. Dotychczasowe uprawnienia do dodatku skarżący utracił bowiem - o czym wcześniej już była mowa rozkazem Dowódcy [...] Korpusu Obrony Powietrznej nr [...] z dnia [...] r. z uwagi na utratę mocy obowiązującej Decyzji nr 29/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 marca 1995 r. w sprawie uzyskiwania klas kwalifikacyjnych przez specjalistów wojskowych i instruktorów spadochronowych w Siłach Zbrojnych /Dz. Rz. MON nr 24 ze zm./. Istotnym w sprawie jest to, że skarżący mimo utraty dotychczasowego dodatku w oparciu o ostateczną decyzję nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] r., nie odwołał się od niej, dlatego nie może być ona przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie.
Prowadzone postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie dotyczy wyłącznie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji pierwszoinstancyjnej. Fakt ten wymaga podkreślenia, gdyż dla rozpoznawanej obecnie sprawy ta wcześniejsza decyzja z dnia [...] r. ma fundamentalne znaczenie, bowiem to ona pozbawiła skarżącego dodatku w wyższej wysokości. Dopiero zaskarżoną decyzją skarżącemu przywrócono i przyznano ten dodatek w oparciu o delegację ustawową wynikającą z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy, zgodnie z obowiązującym przepisem § 25 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego/Dz. U. Nr 90, poz. 1005/, które utraciło moc z dniem 7 lutego 2005 r. na podstawie § 14 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy niezawodowych / Dz. U. nr 28, poz. 242/. Odnosząc się do zarzutu podnoszonego w skardze nie sposób pominąć, okoliczności, że organy administracji nie mogą wydawać rozkazów czy decyzji administracyjnych z mocą wsteczną tak aby czynić zadość wnioskom skarżącego, bowiem te poczynania byłyby sprzeczne z prawem. Przedstawione powyżej ustalenia faktyczne i prawne wbrew zarzutom skarżącego pozwalają uznać, że wynikały z prawidłowej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i były zgodne z przepisami prawa materialnego obowiązującymi w dacie wydania zaskarżonej decyzji, a organ administracyjny prawidłowo je zastosował i omówił w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. W tym miejscu podkreślić trzeba, że skład orzekający w niniejszej sprawie związany jest normą prawną wyrażoną w treści wskazanych przepisów prawa, które odzwierciedlają wolę ustawodawcy i nie może przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji brać pod uwagę negatywnych dla skarżącego skutków finansowych prawidłowo podjętych rozstrzygnięć.
Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności sprawy - zdaniem Sądu - skarga nie zasługuje na uwzględnienie, z uwagi na cytowane na wstępie uregulowania ustawy p.p.s.a., ponieważ organy orzekające rozpatrujące niniejszą sprawę nie dopuścił się naruszenia przepisów zarówno postępowania administracyjnego, gdyż prawidłowo oceniły zaistniały stan faktyczny, jak i prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy brak było podstaw do uwzględnienia skargi, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu i dlatego na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło