II SA/Ka 1585/03
WyrokWSA w Gliwicach2004-03-17
Skład orzekający: Anna Apollo, Małgorzata Jużków, Henryk Wach
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o wymeldowaniu, jeśli strona twierdzi, że była nieobecna i nie miała możliwości obrony swoich praw?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji została skutecznie doręczona ustanowionemu dla strony nieobecnej przedstawicielowi. Skoro przedstawiciel nie wniósł odwołania w ustawowym terminie, decyzja stała się ostateczna. Sąd administracyjny jest związany prawomocnym postanowieniem sądu powszechnego o ustanowieniu przedstawiciela i nie może oceniać zarzutów dotyczących wadliwości tego ustanowienia ani braku możliwości obrony praw strony w ramach postępowania sądowoadministracyjnego.Stan faktyczny
Prezydent Miasta orzekł o wymeldowaniu J. K. z miejsca pobytu stałego, wskazując na jego nieobecność. Z uwagi na nieustalenie miejsca pobytu strony, ustanowiono dla niej przedstawiciela w osobie W. P. Decyzję organu pierwszej instancji doręczono przedstawicielowi, który nie wniósł odwołania w ustawowym terminie. J. K. złożył odwołanie po terminie, podnosząc, że przebywał w zakładzie karnym i istniały możliwości ustalenia jego miejsca pobytu. Wojewoda stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. J. K. zaskarżył postanowienie Wojewody do sądu administracyjnego, domagając się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę jako nieuzasadnioną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędziowie WSA Małgorzata Jużków NSA Henryk Wach (spr.) Protokolant Joanna Spadek po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2004 r. przy udziale- sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie wymeldowania oddala skargę.
Decyzją z [...] r. nr [...] Prezydent Miasta G. orzekł o wymeldowaniu J. K. z miejsca pobytu stałego w G. przy ul. A. Jako jej podstawę prawną wskazał art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz. U. z 1984 r. Nr 32, poz. 174 ze zm.).
W uzasadnieniu wyjaśnił, że w tym wypadku chodzi o sytuację opisaną w zdaniu drugim wskazanego przepisu prawa, ponieważ nie ustalono miejsca pobytu strony. Wobec tego, Sąd Rejonowy w G. postanowieniem z [...] r. ustanowił dla osoby nieobecnej przedstawiciela w osobie W. P..
Organ pierwszej instancji ustalił, że J. K. nie zamieszkiwał we wskazanym lokalu przez okres dłuższy niż sześć miesięcy, co potwierdziło wejście komisyjne, w wyniku którego stwierdzono, że lokal jest pusty.
Tę decyzję doręczono W. P. [...] r.
[...] r. J. K. otrzymał odpis decyzji, ponieważ zwrócił się o to pismem z [...] r.
[...] r. złożył od niej odwołanie adresowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. W uzasadnieniu podniósł, że dokonano wadliwych ustaleń faktycznych w sprawie, ponieważ pominięto ten fakt, iż od [...] r. do [...] r. przebywał w zakładzie karnym, co wynika ze świadectwa zwolnienia. Następnie wyjaśnił, że istniały możliwości ustalenia jego miejsca pobytu.
Decyzją z [...] r. nr [...] Wojewoda [...], powołując się na art.134 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wyjaśnił, że decyzję organu pierwszej instancji odebrał [...] r. W. P. - przedstawiciel nieobecnego, który do [...]r. nie wniósł odwołania. W tej zaś sytuacji, decyzja stała się ostateczną.
Skoro zaś, J. K. wniósł odwołanie dopiero [...] r., uchybił terminowi z art. 129 § 2 k.p.a.
Na końcu, organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo sądowe stwierdził, że nie można przyjąć, iż bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczyna się od dnia, kiedy strona zastępowana przez przedstawiciela dowiedziała się o decyzji, gdyż czyniłoby to zbędną instytucję przedstawicielstwa z art. 34 k.p.a.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. K. wyjaśnił, że od [...] r. do [...] r. przebywał w zakładzie karnym. Organ I instancji nie podjął jednak czynności, które pozwalałyby na zweryfikowanie tej okoliczności. Błędnie i przedwcześnie ustanowiono zatem kuratora w osobie W. P., który będąc kierownikiem ROM [...] miał interes, aby nie bronić jego praw. Na końcu, skarżący podniósł, że tak kurator, jak i organ administracji nie podjęli niezbędnych czynności, aby ustalić jego miejsce pobytu. Powołując się na te okoliczności, wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) "Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie." Natomiast według art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola (...) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy).
Skarga J. K. nie zasługuje na uwzględnienie.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w art. 129 stanowi, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Natomiast zgodnie z jej art. 134, organ odwoławczy stwierdza w drodze postawienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż decyzję organu pierwszej instancji doręczono skutecznie W. P. – przedstawicielowi dla osoby nieobecnej - [...] r., co wynika z potwierdzenia jej osobistego odbioru -odręczna adnotacja z podpisem k. 12.
Wniesienie odwołania miało miejsce dopiero [...] r., a więc po upływie czternastodniowego ustawowego terminu.
Wobec tych okoliczności, organ odwoławczy był obowiązany stwierdzić niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze należy przypomnieć, że zgodnie z art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Ta regulacja prawna oznacza, że zarówno organy administracji, jak i sąd administracyjny są związane prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] r., sygn. akt [...], którym ustanowiono W. P. przedstawicielem dla osoby nieobecnej – J. K..
W konsekwencji, wszelkie czynności podejmowane przez przedstawiciela rodziły skutki prawne bezpośrednio po stronie skarżącego.
W związku z tym, argumentacja podniesiona w skardze jako wykraczająca poza przedmiot tego postępowania sądowoadministracyjnego nie podlega ocenie Sądu.
Jeśli nie upłynęły jeszcze terminy procesowe, skarżącemu przysługuje prawo wszczęcia postępowań nadzwyczajnych mających na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego oraz ostatecznej decyzji administracyjnej. Dopiero w ramach tych postępowań skarżący będzie mógł skutecznie podnosić zarzut nie brania nie z własnej winy udziału w postępowaniu sądowym oraz administracyjnym.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło