II SA/Ka 1599/02

WyrokWSA w Gliwicach2004-08-25

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Włodzimierz Kubik, Iwona Bogucka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie jest bezpośrednim sąsiadem działki, na której prowadzone są roboty budowlane, posiada interes prawny do wniesienia skargi na decyzję umarzającą postępowanie w sprawie samowoli budowlanej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał posiadania interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 PPSA. Działka skarżącego nie graniczyła bezpośrednio z terenem, na którym prowadzono roboty budowlane, a ewentualne szkody związane z podniesieniem rzędnej terenu mogły być przedmiotem postępowania w sprawie naruszenia stosunków wodnych, a nie samowoli budowlanej.
Stan faktyczny
Skarżący P. J. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie wykonania robót budowlanych polegających na utwardzeniu wjazdu kostką granitową na działce nr [...]. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Prawa budowlanego, w tym przystąpienie do robót przed upływem 30 dni od zgłoszenia, oraz podnosił, że w wyniku robót ziemnych na sąsiedniej działce jego posesja została zalana. Organy administracji uznały, że wobec dokonania zgłoszenia i braku sprzeciwu nie doszło do samowoli budowlanej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia WSA Włodzimierz Kubik( spr.) Asesor WSA Iwona Bogucka Protokolant st. sekretarz Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wykonanych robót budowlanych oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. (dalej PINB) działając na skutek zawiadomienia skarżącego P. J. stwierdził – w wyniku przeprowadzonej w dniu [...]r. kontroli – wybrukowanie kostką granitową wjazdu od strony ul. P. o szerokości 4,5 m na długości 39 m na wykonane na działce nr [...] w M. Powyższa działka, a także położona w jej sąsiedztwie dz. nr [...], , jak wynika ze znajdujących się w aktach sprawy wypisów z rejestru gruntów stanowią współwłasność F. i R. P., a również sąsiadujące z nimi działki nr [...]oraz [...] stanowią współwłasność F. i J. P. W zawiadomieniu z dnia [...]r. skierowanym do PINB P. J. podał, że na działce [...] jej właściciele nawieźli duże ilości, żużla, tłucznia, piasku i ziemi, które zostały "rozplantowane" i prowadzone są prace związane z budową drogi przeznaczonej pod transport ciężki. Dodał także, że wyniku wykonanych robót ziemnych na wymienionej działce podniesiona została rzędna do 1,6 m, w efekcie czego w czasie burzy zalana została jego posesja. W trakcie kontroli inwestorzy poinformowali, że w dniu [...]r. dokonali w Urzędzie Miasta M. zgłoszenia o przystąpieniu w dniu [...]r. do utwardzania kostką granitową części ich działki [...] w celu realizacji dojazdu do ul. P. W wyniku powyższych ustaleń PINB decyzją z dnia [...]r. umorzył postępowanie w sprawie wykonania robót budowlanych polegających na utwardzeniu wjazdu na części działki [...]. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał, że wobec faktu, iż inwestor dopełnił wymaganego prawem zgłoszenia zamiaru przystąpienia do robót budowlanych i wobec braku sprzeciwu ze strony organu administracji architektoniczno-budowlanej należało stwierdzić, że F. i R. P. wykonując przedmiotowe roboty nie dopuścili się samowoli budowlanej. W tym stanie rzeczy postępowanie jako bezprzedmiotowe należało umorzyć. W odwołaniu od tej decyzji P. J. wniósł o jej uchylenie i wydanie nakazu rozbiórki "wykonanych robót budowlanych". W motywach swojego odwołania wskazał on na celowe odwlekanie przez organ I instancji terminu kontroli mające na celu umożliwienie inwestorom zalegalizowanie prowadzonych robót poprzez dokonanie ich zgłoszenia. Stwierdził także, że decyzja PINB narusza przepis art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994.r. Prawo budowlane – w jej ówczesnym brzmieniu - (t. j. Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm.), bowiem inwestorzy przystąpili do wykonywanych prac przed upływem 30 dni od zgłoszenia zamiaru przystąpienia do powyższych prac. Nadto podał on, że pismu inwestorów celowo nie nadano w urzędzie miasta właściwego biegu, aby uniemożliwić zgłoszenie sprzeciwu wobec zamierzonych prac. Zostało ono bowiem skierowane do Wydziału Gospodarki Komunalnej i dopiero [...]r. trafiło do właściwego referatu budownictwa. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Zdaniem tego organu zasadnie PINB umorzył postępowanie administracyjne skoro w sprawie zachodził brak przesłanek do stwierdzenia samowoli budowlanej. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego P. J. wniósł o uchylenie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i doprowadzenie terenu do staniu poprzedniego. W uzasadnieniu skargi wskazał on, podobnie jak we wniesionym odwołaniu od decyzji organu I instancji, na naruszenie przez inwestorów przepisu art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, t. j. przystąpienie do robót budowlanych przed upływem 30 dni od dokonania zgłoszenia zamiaru wykonania tych robót. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Stwierdził on, że wobec dopełnienia przez inwestora obowiązku zgłoszenia zamiaru przystąpienia do przedmiotowych robót budowlanych i braku sprzeciwu organu administracji architektoniczno-budowlanej F. i R. P. nie dopuścili się samowoli budowlanej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Charakterystyczną cechą postępowania sądowoadministracyjnego, odróżniającą je od postępowania administracyjnego jest jego kontradyktoryjny charakter. Struktura tego postępowania jest ukształtowana jako spór prowadzony przed niezawisłym sądem przez dwa podmioty: skarżącego domagającego się udzielenia mu ochrony prawnej i organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną zgłoszenia żądania udzielenia ochrony prawnej (T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 1999 s. 109-110) . Stosownie do art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) – dalej ustawa PoPPSA uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Nadto zgodnie z art. 50 § 2 tej ustawy uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo wniesienia skargi. Sformułowanie użyte w zacytowanym wyżej przepisie , że skargę może wnieść każdy kto ma w tym interes prawny, nakłada na Sąd obowiązek badania legitymacji skargowej, a więc interesu prawnego wnoszącego skargę rozumianego, jako istniejący związek między sferą jego praw i obowiązków określonych w przepisach prawa, a zaskarżonym aktem lub czynnością. W trakcie rozprawy odbytej w dniu 25 sierpnia 2004 r. skarżący podał, że jest właścicielem działki o nr [...]. Sporna droga była zaś budowana wzdłuż działki [...] stanowiącej własność P. J. i została doprowadzona do wysokości działki [...], której współwłaścicielami są F. i R. P. Powyższe wynika zresztą z protokołu kontroli z dnia [...]r. sporządzonego przez PINB, a także z dołączonych do niego fotografii. Ze znajdującej się w aktach sprawy administracyjnej kopii mapy ilustrującej przebieg granic działek wynika, że działka [...] stanowiąca własność skarżącego nie jest położona w bezpośrednim sąsiedztwie prowadzonych prac polegających na utwardzeniu dojazdu do ul. P. Od ich terenu oddziela ją bowiem działka nr [...], będąca własnością F. i R. P. Tej ostatniej działki dotyczyło zresztą zgłoszenie zamiaru układania kostki brukowej, a do czasu kontroli – wbrew twierdzeniom skarżącego – prace na opisanej działce związane z układaniem kostki nie zostały jeszcze rozpoczęte. W swoim zawiadomieniu kierowanym do PINB skarżący wskazał zresztą na trwające właśnie na działce [...] prace polegające na niwelacji terenu, w wyniku których zalana została w czasie burzy jego nieruchomość. W tej ostatniej kwestii zasadnie organy obu instancji wyjaśniły skarżącemu, że powyższe roboty nie podlegają regulacji prawa budowlanego, mogą być natomiast przedmiotem oceny w postępowaniu dotyczącym naruszenia stosunków wodnych na gruncie o jakim jest mowa w art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. nr 115, poz. 1229 ze zm.). Podobne stanowisko zostało zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2003 r. (sygn. akt IV S.A. 1131/02 – niepublik.). W związku z powyższym Sąd nie dopatrzył się naruszenia interesu prawnego skarżącego zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Na marginesie zważyć przyjdzie, że organ II instancji miał obowiązek umorzenia postępowania odwoławczego w przedmiotowej sprawie z powodu braku legitymacji do wniesienia odwołania przez skarżącego, a nie z motywów podanych w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. W tym stanie rzeczy Sąd skargę oddalił na mocy art. 151 ustawy PoPPSA w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło